مردم سالاری:آمريکا و سفر مقامات عراقی به تهران
«آمريکا و سفر مقامات عراقي به تهران»عنوان سرمقالهي روزنامهي مردم سالاري به قلم امير مدني است كه در ان ميخوانيد؛نتايج انتخابات در عراق اثبات گر خواست مردم در پشت سر گذاشتن خشونت، جنگ و تروريسم و دستيابي به امنيت، ثبات و آزادي هاي ممکن در چارچوب دولتي قانوني است. عليرغم برخي اعتراضات نتيجه آرا از سوي احزاب و گرايشها بطور کلي مورد پذيرش قرار گرفته است. انتخابات براي تعيين و گزينش 325 نماينده مجلسي انجام پذيرفت که مي بايد دولت را تعيين کرده و رئيس جمهور را به انتخاب برساند. تمام بازيگران صحنه سياسي عراق مي توانند خود را به گونه اي پيروز اعلام دارند. نخستين پيروز مردم عراق هستند که تحت ترغيب و تشجيع رهبر برجسته معنوي خود آيت الله سيستاني با مشارکتي وسيع (بيش از 62درصد) و ناشناخته درکشورهاي عربي براي دستيابي به امنيت و تحکيم دموکراسي در پاي صندوقهاي راي حاضر شدند. دولت آقاي ما لکي با انجام انتخابات سالم و شفاف تحت نظر سازمان ملل و پذيرش نتيجه - به نفع حريف- نيز مي تواند خود را صاحب پيروزي بداند. دول عرب نيز با ملاحظه پيروزي نسبي ليست علاوي مي توانند رضايت خاطر خود را تامين شده ببينند. براي دول عربي که به پادشاهيهاي مطلقه و رياست جمهوريهاي مادام العمر تقسيم مي شوند، کافيست که مفهوم دموکراسي و راي از مرزهاي عراق عبور نکند. با آنکه پيروزي نسبي ليست علاوي مي تواند به مثابه دورشدن عراق از ايران تلقي شود، بايد در نظر داشت که نيروهاي نزديک به ايران که در اکثريت شيعه - کرد تجسم مي يابد همچنان پايه هر ائتلاف قادر به اداره و کنترل عراق هستند. کاخ سفيد نيز که مدعي است با حکم سازمان ملل کنترل اوضاع عراق را در دست دارد، با نگه داشتن نيروهاي نظامي در پادگانها و رعايت حق شهروندان عراقي مي تواند از نتيجه انتخابات خوشنود باشد. تنها شکست خورده اين انتخابات القاعده است که عليرغم تهديدها و بمب گذاري ها نتوانست مانع از راي دادن شهروندان عراقي شود. حتي در مناطق اهل تسنن نيز شهروندان بطور گسترده در پاي صندوقهاي راي حضور يافتند. مطابق نتايج، ائتلاف "العرا قيه" اياد علاوي که داراي گرايش ناسيوناليستي عربي است با کسب 91 کرسي ائتلاف نخست و پيروز انتخابات است. اين ائتلاف اساسا بيانگر آراي اقليت اهل تسنن متمرکز در عراق مرکزي (15درصد تا 18درصد جمعيت) است اما آراي شيعياني که خواهان عبور از تقسيم بندي هاي ديني - قومي هستند را نيز با خود دارد. ائتلاف "دولت قانون " نوري الما لکي داراي 89 نماينده شده در جايگاه دوم قرار مي گيرد. مالکي اگرچه با تشکيل ائتلاف "دولت قانون" و تلاش در کسب وجهه و رايي ملي را داشت، اما آراي وي اساسا آراي بخشي از اکثريت شيعه ( 60درصد تا 65درصد جمعيت) است که در حزب "الدعوه" تمرکز يافته اند. " ائتلاف ملي" به رياست عمار حکيم که احزاب مذهبي شيعه همچون "مجلس اعلاي اسلامي " و حزب "دعوه" جناح جعفري، صدريها و حزب فضيلت را گرد هم مي آورد با از دست دادن بخشي از کرسيهاي پيشين خود داراي 70 کرسي پارلماني شده و در جايگاه سوم قرار مي گيرد. دو حزب عمده کردستان عراق يعني جبهه ميهني جلال طالباني همراه با حزب دموکرات بارزاني با آراي کردها (15درصد تا 20درصد جمعيت) داراي 45 کرسي شده و در جاي چهارم قرار مي گيرد. باقي کرسيها به ائتلاف "گوران" کردستان که با شعار تغيير به کارزار انتخاباتي پا نهاده بود و به اقليتهاي مسيحي و ترکمن تعلق مي گيرند.آن طور که از نتايج انتخابات به روشني پيداست راي در عراق همچنان استوار بر واقعيتي سه گانه است. به اين مفهوم که کردها به کردها راي مي دهند، شيعيان اساسا به شيعيان و اهل تسنن نيز به اهل تسنن. ليست العرا قيه با آنکه خود را سکولار مي خواند و راي بخشي از شيعيان را نيز با خود دارد، اساسا مبتني بر راي اهل تسنن و بقاياي بعث است. مطابق قوانين عراق براي تشکيل دولت مي بايد حداقل داراي 163 کرسي پارلماني بود. نتايج آرا نشان مي دهد که هيچ يک از تشکلها به تنهايي قادر به تشکيل دولت نبوده و مي بايد دولتي ائتلافي را تشکيل داد. ليست العراقيه اياد علاوي با آنکه پيروز نسبي انتخابات است، نتوانسته است تا کنون متحدي را براي رسيدن به حد نصاب حد اقل بدست آورد. به نظر نمي رسد که تشکلات ديگر که بر خاکستر رژيم صدامي شکل گرفته اند و داراي انگيزههاي ايدئولوژيک قوي هستند ائتلاف با ليستي را بپذيرند که خواهان بازگرداندن بقاياي بعث به ارگانهاي قدرت است. از اين رو تنها ائتلاف ممکن مي تواند بر جمع "دولت قانون " و "ائتلاف ملي" و نيروهاي عمده کرد شکل بگيرد که شخصيتهايي از ليست العراقيه را در خود مي گنجاند. حتي اگر تشکيل کابينه در فرضي محتمل اما بعيد به شخصيتي از ليست علاوي سپرده شود، شاکله و منطق و عمل آن مي تواند تنها بيانگر برنامههاي اکثريت شيعه - کرد باشد که اهل تسنن ميانه رو را نيز در خود مي گنجاند. اکثريت کرد - شيعه و اهل تسنن ميانه رو و تمام عراقيها با نگاهي به تاريخ در مي يابند که اگر نتوانند به توافق برسند زمينه زايش صدامي ديگر آماده مي شود که به سرکوب هر صداي مخالف، قتل عام شيعه، کردها و بمباران شيميايي حلبچه مي پردازد و يا سلفيان باديه نشين از جنوب چون گذشتههايي نه چندان دور از راه رسيده و به تخريب اماکن مقدس پرداخته و به نام دين سلفي به قتل عام آزادگان مي پردازند. مطابق اظهار برخي از منابع، عراق پس از عربستان سعودي داراي دومين ذخاير نفتي و مطابق اظهارات برخي از منابع معتبر ديگر داراي نخستين منابع نفتي جهان است.اگر جنگ عراق با مساله انرژي داراي ارتباطي تنگانگ بوده است، انتخابات عراق را نيز بايد در ارتباط با مساله انرژي و ژئوپوليتيک مطمح نظر قرار داد. واشينگتن، جدول زماني خروج از عراق را نيز تعيين کرده است اما مشکل به نظر مي رسد که حاکميت آمريکا بدون ساخت چارچوبي موافق با منافع آمريکا حاضر به ترک عراق باشد. امري که بدون در نظر گرفتن نقطه نظرات تهران به سختي قابل تحقق است. به نظر مي رسد که واشينگتن در اين لحظه در چارچوب سياست "منتظر باش و ببين" سفر هياتهاي عراقي به تهران را براي تشکيل کابينه به نظاره ايستاده است. اياد علاوي نيز اميدوار است که در تهران پذيرفته شود. واشينگتن خود را صاحب کنترل سرزميني مي بيند که اکثريت شهروندانش داراي اشتراکات بسيار قوي با ايران هستند. اگرچه حضور ايران در عراق چند جانبه است، اما اساس آن فرهنگ و مدنيت کهنسال و چندين هزار ساله مشترکي است که از مرزهاي چين تا به بغداد گسترش داشته است. حضور و تقاضاي پذيرفته شدن در تهران نه مشروط به اين يا آن لحظه و علت تاريخي، که به کل تاريخ و پيوستگي نيروهاي اين پهنه و جغرافياي مدني و فرهنگي گسترده از مرزهاي چين تا بغداد است. در واشينگتن به تدريج در مي يابند که کليد حل بسياري از مشکلات در احترام به ايران و اعتماد به جامعه مدني ايران است. سفر اخير آقاي جلال طالباني رييس جمهور عراق به تهران که به منظور شرکت در جشن نوروز صورت مي گرفت در عين حال در بردارنده اين نکته بود که بازگشت بقاياي بعث در عراق به قدرت ممکن نيست. واشينگتن و تهران در حالي که در انتظار تصميم عراقيها براي دستيابي به توافق براي تشکيل دولت هستند در صحنه عراق و تمام منطقه اعمال يکديگر را به دقت تحت نظر دارند. همگان مي دانند که مطمح نظر خاورميانه و حواشي يورو - آسياي آن و تعادلات ژئوپوليتيک آينده است. واشينگتن مي داند بدون مشارکت تهران تامين ثبات و امنيت سهل و ممکن نيست و تهران با آگاهي به تناسبها و اندازهها و با اشراف به خواستههاي جامعه مدني ايراني برآنست تا تعادل حساس را رعايت کند. دستيابي عراق به امنيت و دموکراسي و منزوي ساختن خشونت، جنگ و تروريسم به نفع شهر وندان عراقي و تمامي بازيگران است.