گزينه «جنگ» با ايران

کد خبر : 107878

رسالت: «فيلي' ناتيلي» تحليلگر انگليسي معتقد است زماني که زمامداران يک کشور قصد آماده سازي ملت و ارتش خود را براي جنگي تازه داشته باشند، مراحل چهارگانه اي را طي مي کنند که خلاصه آنها عبارت است از: «اعلام تلويحي شکست مذاکره و ديپلماسي، اجتناب ناپذير بودن توسل به آخرين گزينه ها از جمله جنگ ، شرور نشان دادن طرف مقابل و...» تحولات اخير ميان ايران و آمريکا نشان مي دهد که بخشي از ادبيات فوق بر اين رابطه حاکم شده است. هر چند عواملي همچون تداوم آمد و شدهاي ديپلماتيک، خستگي دنيا از جنگ هاي آمريکا به دليل نتايج معکوس آن و مهمتر از همه شرايط متفاوت جمهوري اسلامي ايران، با اهداف جنگ هاي گذشته، پيش بيني ها را دشوار کرده است. «فيلي' ناتيلي» تحليلگر انگليسي معتقد است زماني که زمامداران يک کشور قصد آماده سازي ملت و ارتش خود را براي جنگي تازه داشته باشند، مراحل چهارگانه اي را طي مي کنند که خلاصه آنها عبارت است از: «اعلام تلويحي شکست مذاکره و ديپلماسي، اجتناب ناپذير بودن توسل به آخرين گزينه ها از جمله جنگ ، شرور نشان دادن طرف مقابل و...» تحولات اخير ميان ايران و آمريکا نشان مي دهد که بخشي از ادبيات فوق بر اين رابطه حاکم شده است. هر چند عواملي همچون تداوم آمد و شدهاي ديپلماتيک، خستگي دنيا از جنگ هاي آمريکا به دليل نتايج معکوس آن و مهمتر از همه شرايط متفاوت جمهوري اسلامي ايران، با اهداف جنگ هاي گذشته، پيش بيني ها را دشوار کرده است. آخرين تنش در اين رابطه زماني شکل گرفت که هفته پيش باراک اوباما رئيس جمهور و «رابرت گيتس» وزير دفاع ايالات متحده از طرح بازنگري استراتژي هسته اي ايالات متحده سخن گفتند. با اين ادعا که آمريکا زرادخانه هسته اي خود را کاهش مي دهد، آزمايشات هسته اي جديد انجام نخواهد داد و از بمب اتم عليه کشورهاي عضو ان.پي.تي استفاده نمي کند ولي در اين بين ايران و کره شمالي (که بر خلاف ايران از ان.پي.تي خارج شده است) را استثناء مي داند. همچون مورد سامانه هاي راداري و موشکي چک و لهستان، در اينجا نيز آمريکا براي رسيدن به اهداف منطقه اي، تنش هاي جنگ سرد و بين المللي خود را به حال تعليق در آورد. بمب اتم از زمان جنگ جهاني دوم 1945( ميلادي) تاکنون در هيچ جايي از دنيا کاربرد نظامي نداشته است و کمتر اتفاق مي افتد که يک قدرت، کشورهاي کوچک تر را به کاربرد اين بمب تهديد نمايد. تنها در زمان جنگ اول آمريکا و عراق در ابتداي دهه1990 ميلادي زماني که تحليلگران نظامي از امکان استفاده «صدام حسين» از بمب شيميايي عليه سربازان آمريکايي خبر دادند، جرج بوش اول، اعلام کرد که در صورت استفاده صدام از بمب شيميايي، آمريکا از بمب اتم استفاده خواهد کرد. تهديد اخير آمريکايي ها در قبال ايران مي تواند از يک سو واکنش جنگ سردي به سلسله آزمايشات نظامي اخير وزارت دفاع ايران باشد که از آمادگي و آرايش نظامي کشور در مقابل تهديدهاي احتمالي خبر مي دهد و از طرفي با مذاکرات فشرده آمريکا با چين و روسيه جهت متقاعد نمودن اين دو قدرت شرق به صدور قطعنامه تازه نيز بي ارتباط نيست. اوباما يک هفته قبل از تهديد نظامي خود، به گونه اي حيثيتي از ضرورت صدور قطعنامه تحريمي تازه عليه ايران سخن گفت و اعلام کرد که براي اين منظور، نه ماه ها بلکه حداکثر چند هفته صبر خواهد کرد. به عبارتي عدم تصويب قطعنامه تحريمي جديد عليه ايران در سال ميلادي تازه براي اوباما يک شکست استراتژيک به حساب خواهد آمد. اکنون او از گزينه نظامي (يعني ماده42 فصل هفتم منشور- تنبيه-) صحبت مي کند، تا هم امکان عقب نشيني روسيه و چين در قالب (ماده41 فصل هفتم- تحريم) فراهم شود و هم در صورت نياز بهانه لازم را براي روسيه و چين فراهم آورد تا عقب نشيني احتمالي در قبال قطعنامه تحريمي تازه را نزد طرف ايراني خود توجيه کنند. روسيه و چين در سه مورد آخري که با قطعنامه هاي ضد ايراني موافقت کردند، اقدام خود را براي ايراني ها بازدارنده توجيه کردند. از طرفي چون ايران بر خلاف اهداف قبلي آمريکا (عراق و افغانستان) يک بازيگر منفعل نيست، نتايج راهبردهاي مختلف ايالات متحده در قبال آن قابل پيش بيني نيست. تحمل بيش از30 سال تحريم، ايراني ها را در قبال سياست هاي تحريمي مختلف آبديده کرده است. البته نبايد از تحريم استقبال کرد، اما حتي خوشبين ترين مشاوران ضد ايراني اوباما نيز به اين نتيجه رسيده اند که تحريم ايران نمي تواند يک سلاح براندازانه عليه اين قدرت منطقه اي باشد.14 مرز آبي و خاکي، ارتباطات گسترده در گلوگاه هاي عمده دنيا در آسيا، شمال آفريقا و آمريکاي لاتين و استراتژي توسعه خود اتکا، خيلي از اهرم هاي15 گانه ماده41 فصل هفتم منشور را در قبال ايران خنثي کرده و يا با ناکارآمدي نسبي مواجه کرده است. بنابراين در حالي که هنوز حداکثر سه بند از بندهاي15 گانه ماده41 فصل هفتم، در قالب قطعنامه هاي شوراي امنيت عليه ايران به کارگيري شده است، شتاب اوباما و گيتس در رسيدن به ماده42 و تهديد نظامي، با رويه شوراي امنيت ناسازگار است. رويه اي که حتي در قبال عراق به عنوان هدف ضعيف تر نيز اجرا شد. آمريکايي ها که از توان لازم براي همراه سازي ديگر کشورها حتي در قبال تکميل تحريم ايران برخوردار نيستند براي آماده سازي دنيا نسبت به جنگ تازه عليه جمهوري اسلامي با مشکل مواجه خواهند بود. مگر اينکه با يک «حماقت مشترک» اين جنگ زودرس توسط رژيم صهيونيستي و با پشتيباني و توجيه آمريکا شعله ور شود. البته در اين صورت نيز چون حداقل20 سال استراتژي نظامي ايران در زمينه هاي سخت افزاري و نرم افزاري عليه تهديد منطقه اي «اسرائيل» طراحي و تمرين شده، بقاي آن رژيم به عنوان محور همه سرمايه گذاري هاي سياسي و نظامي غرب بويژه آمريکا در خاورميانه با تهديد جدي مواجه خواهد شد. به عنوان بخشي از صحنه نبرد، اين بازيگران حداقل در غزه و لبنان بخشي از جنگ نامتقارن الگو گرفته از ايران را با وحشت و نوميدي تمام نظاره کردند. هر چند که راهبرد دفاعي جمهوري اسلامي ايران در قبال آن رژيم فقط به جنگ نامتقارن محدود نخواهد شد. در سطحي بالاتر، جنگ با ايران با وجود اسرائيل يا بدون آن قطعا به يک جنگ منطقه اي تبديل خواهد شد. هر چند اگر رژيم صهيونيستي در جنگ حاضر باشد، خطوط گسل ديني در اين بحران زودتر فعال خواهد شد ولي حتي بدون حضور اين رژيم -چون جنگ احتمالي آينده، يک جنگ نهايي بين دو راهبرد متقابل سنتي است- عوامل تطويل بحران در خاورميانه از آن مصون نخواهند ماند. پراکندگي پايگاه هاي نظامي آمريکا نيز ابعاد جنگ را از کنترل خارج خواهد ساخت. به هر حال استراتژي مقابله به مثل ايران بر اساس شليک به پايگاه هايي صورت گرفته که در تهاجم شرکت دارند. با توجه به شرايط فوق، حتي اگر تهديدهاي اخير رئيس جمهور و وزير دفاع آمريکا يک بلوف سياسي باشد، مجامع جهاني نبايد نقش تهديد کننده آن براي صلح و امنيت بين المللي را ناديده بگيرند. در واقع شوراي امنيت بايد پرونده اين مقامات را ذيل فصل هفتم منشور ملل متحد قرار دهد. شکايت ايران به مجامع بين المللي طبق همين فصل و طبق کنوانسيون هاي منع اشاعه، از جايگاه و توجيه حقوق بين المللي برخوردار است. ضمن آنکه اگر آمريکا در اين راه گام بر دارد، بايد ايران به مهمترين هدف سياست داخلي و خارجي اوباما تبديل شود. مشغله ميليتاريسم ناکارآمد در خارج و بحران هاي اقتصادي و اجتماعي در داخل تا چه حد چنين اجازه اي را به دموکرات هاي محافظه کار درآمريکا مي دهد؟ هر چند در طول يک سال اول اوباما ، همه تحريم ها عليه ايران تمديد شد و موضعگيري ها تنش آميز گرديد، در کنگره نيز شمار قطعنامه ها و قوانين ضد ايراني از24 مورد به حدود80 مورد رسيد، اما اين سياست تهاجمي نتوانسته نقاط ضعف دموکرات ها در دومين سال حکومت آنها را لاپوشاني کند. سرانجام اينکه گزينه ها در الفاظ مقامات آمريکايي بالا و پايين مي شوند، اما آنچه نبايد در ايران دچار نوسان گردد، اين است که تمرينات آماده سازي ما بايد با پيش بيني غير منطقي ترين رفتارها نزد مقامات آن کشور شکل گيرد. يعني هم آمادگي براي بندهاي15 گانه تحريم و هم «جنگ» چرا که طبق تجربه تاريخ، بغض ابرقدرتي آمريکا از هزيمت سال1357 در قبال انقلاب اسلامي و تحقير در قبال ناکارآمدي راهبردهاي متعدد بعدي، باعث شده است که31 سال رفتار آن قدرت در قبال ايران مملو از تصميمات غيرمنطقي باشد. ضمن آنکه طبق شرايط امروز نظامي گري آمريکايي، آنها معتقدند حتي اگر «دشمني» وجود ندارد، بايد آن را ساخت، آنها مي خواهند به هر بهانه اي در36 نقطه استراتژيک خاورميانه بمانند.

لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: