جنگ جدید تریاک

چه در دوران طالبان و چه در دوران جدید ، هیچ گاه کشت مواد افیونی در افغانستان متوقف نشد...

کد خبر : 110755

در سال های میانی قرن نوزدهم و در شرقی ترین نقطه آسیا ، منازعه نظامی میان ابرقدرت آن زمان ، بریتانیا و چین رخ داد که در تاریخ ، به جنگ تریاک معروف شد . در آن زمان بریتانیایی ها که به طرز گسترده ای در هند به کشت خشخاش می پرداختند ، برای تامین بازار مصرف ، چینی ها را به استعمال تریاک فرا می خواندند و کمپانی هند شرقی تمام مساعی خویش را برای فروش هرچه بیشتر آن در سرزمین پر جمعیت چین به کار می بست . پس از تلاش پادشاهی چین برای تحدید تجارت تریاک و مقابله با اعتیاد فزاینده مردم ، انگلیسی ها تحت عنوان دفاع از تجارت آزاد به چین حمله کردند که فرجام کار جدا کردن هنگ کنگ از این کشور و به دست آوردن حق تجارت آزاد در پنج بندر مهم از جمله شانگهای و کانتون گردید و روزگار تحقیر آمیزی برای چین رقم زد. جنگ تریاک شاید یکی از نخستین جلوه های بروز اهمیت تجارت مواد مخدر بود که امروز یکی از چند تجارت پرسود جهان محسوب می شود و وقوع جنگ فوق الذکر نشان داد ، اهمیت این تجارت پرسود تا بدان پایه است که دولتی برای تضمین منافع آن وارد منازعه مسلحانه تمام عیار می شود . اینک و پس از گذشت قریب به یکصد و شصت سال از جنگ تریاک ، هنوز هم این تجارت از اهمیت خاصی برخوردار است . شاید دیگر هیچ دولتی از کشت و تجارت مواد افیونی حمایت نکند اما کارتل های پرقدرت قاچاق و مقامات فاسد در کشورهای تولید کننده ، هم چنان چرخ پر قدرت این سوداگری مرگ را به پیش می برند . آنچه که می توان از آن به عنوان مهم ترین تحول منطقه ای این تجارت در روزهای گذشته یاد نمود ، آلوده شدن کشت زارهای خشخاش به آفتی است که موجب نابودی بخش عظیم کشت سالانه در افغانستان شده است ، موضوعی که در بادی امر مسئله ای مربوط به حوزه کشاورزی و مصائب تاریخی افغان ها به جهت توسعه نیافتگی کشت های جایگزین و اجبار در کشت خشخاش به نظر برسد اما برای کشاورزان جنوب افغانستان به ویژه در ولایات بغلان ، سرپل و فاریاب ، موضوعی کاملاً سیاسی و زمینه ای برای رشد احساسات ضد دولتی و ضد آمریکایی است . ممنوعیت استفاده از کودهای حاوی نیترات آمونیوم به جهت استفاده دوگانه آن برای تهیه مواد منفجره در کنار ارایه نوع خاصی از کود شیمیایی توسط نیروهای خارجی مستقر در افغانستان و دولت کابل موجب شده تا آفت فراگیر مزارع خشخاش در اذهان کشاورزان به صورت برنامه ای سازمان یافته برای نابودی کشت خشخاش جلوه نماید و این موضوع در کشوری که بزرگترین تولید کننده تریاک و هرویین جهان به شمار رفته و مهم ترین منبع درآمد بسیاری از ساکنانش کشت این مواد به شمار می رود ، معنای دیگری می دهد . چه در دوران طالبان و چه در دوران جدید ، هیچ گاه کشت مواد افیونی در افغانستان متوقف نشد و تولید آن در دوران اخیر در بسیاری از اوقات روند رو به رشدی هم داشته است ، تلاش های صورت گرفته برای کشت جایگزین مانند زعفران ، پنبه ، دانه های روغنی و محصولاتی از این دست نیز به علل متعددی مانند فقدان عزم جدی ، سیاست های حمایتی ناکافی و پر سود تر بودن کشت خشخاش تاکنون عقیم مانده است .لابراتوارهای تولید هرویین در افغانستان هم چنان فعالند و این کشور با سرعت در حال نزدیک شدن به جایگاه بزرگترین تولید کننده حشیش در جهان نیز بود که اینک این آفت جدید ، کشت مواد افیونی را با چالشی عمده مواجه کرده است . شاید در ابتدا این موضوع هم برای افغانستان و هم برای دنیا ،خوشحال کننده به نظر آید اما مداقه بیشتر در حوادثی که به طبع آن رخ خواهد داد ، زمینه هایی از نگرانی های جدید را رقم می زند . اقتصاد ضعیف افغانستان و معاش مردمان فقیر آن به صورت جدی با درآمد ناشی از کشت مواد افیونی گره خورده است ، آفاتی که امسال به مزارع حمله ور شدند ، نه فقط شقایق های خشخاش ، بلکه سایر محصولات کشاورزی از جمله گندم و مزارع میوه را نیز آلوده ساخته و این جملات معنایی به جز بیکاری تعداد بیشتری از کشاورزان و فقر بیشتر در روستاهای افغانستان ندارد و کیست که نداند ، روستایی فقیر چه هدف آسانی برای عضو گیری طالبان است ؟ کشاورزان افغانی مدعی اند که در سالیان گذشته و پیش از استفاده از کودهای دولتی و آمریکایی هیچ گاه با چنین آفتی رو به رو نبوده اند پس طبیعی است که این باور به احساسات ضد دولتی و ضد آمریکایی عمیق تر منجر شود و برای کشاورز بیکار راهی ساده تر از تفنگ چی شدن برای تامین معاش خانواده وجود ندارد . اینجاست که باید گفت برنده اصلی آفت زدگی مزارع خشخاش گروههای تروریستی اند چرا که به راحتی می توانند ضمن نیرو گیری جدید ، از احساسات ضد دولتی نیز سود جسته و به ویژه در جنوب افغانستان جبهه خود را تقویت کنند . به نظر می رسد در صورت بی توجهی دولت کرزای به عواقب اتفاق فوق و عدم تلاش برای جبران خسارت ها در آینده ای نزدیک دور جدیدی از خشونت ها در نتیجه این آفت زدگی مزارع در افغانستان رخ دهد که می توان آن را جنگ جدید تریاک نام گذاشت وباید دید این بار این ماده افیونی چه تاثیری در صحنه سیاسی منطقه بر جای می گذارد . آرمان خورسند

لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: