انواع سیم ترموکوپل چیست
تولید گسترده سیم ترموکوپل به عنوان یکی از دقیقترین ابزارهای اندازهگیری دما، یکی از مهمترین اقداماتی است که تاکنون در راستای اندازهگیری دمای بسیار بالای صنایع مختلف، صورت پذیرفته است. این ابزار که با کمک پدیده سیبک طراحی شده است، از طریق تبدیل اختلاف دما به ولتاژ، به عنوان یک سنسور کاملاً دقیق میزان حرارت و دمای بین دو نقطه را تعیین میکند. مزایا و ویژگیهای بسیار مطلوب ترموکوپل در صنعت و اهمیت حضور این حسگر بسیار قوی در کنترل عملکرد بسیاری از دستگاههای تولیدی، سبب شده تا با حضور انواع سیم ترموکوپل در بازار فروش روبرو باشیم؛ به طوریکه شناخت دقیق هر یک، جهت موفقیت در خرید این ابزارها و استفادهی حداکثری از ویژگیهای ممتاز آن الزامی میباشد.
آشنایی با سیمهای ترموکوپل
Thermocouple یا ترموکوپل سنسور بسیار قوی و دقیقی است که از دوسیم مختلف که در یک نقطه به یک دیگر متصل شدهاند، تشکیل یافته است. محل اتصال این دو سیم یا دو فلز ناهمسان، امکان اندازهگیری دمای بخش مدنظر را حاصل میکند. همچنین محل اتصال این سیمها این قابلیت را به کاربران میدهند که علاوه بر افزایش دما و گرمای یک عنصر، میزان سردی و کاهش دمای آن را نیز اندازه گرفته و به طورکلی تغییرات فیزیکی که حتی کمترین ارتباط ممکن با دما را دارند، را نیز مشاهده نمایند. نمایش اختلاف دمای ایجاد شده در محل اتصال سیم ترموکوپل ، به واسطهی یک خروجی دیجیتال و یا آنالوگ صورت میپذیرد.
آشنایی با سیم ترموکوپل شیلد دار
در برخی از موارد در هنگام تولید سیم ترموکوپل، به منظور حفاظت از دنبالهی سیم، پوششی از جنس منیزیم فشرده شده روی آن قرار گرفته و به این ترتیب بر مقاومت سیم در مقابل دما یا ضربات مکانیکی افزوده خواهد شد. اما افزایش مقاومت، تنها مزایای قرار گرفتن این پوشش بر روی سیم شیلد دار نبوده و میتوان به مزایای بزرگتری چون امکان حذف نویزها و نوسانات ایجاد شده در اثر امواج رادیویی، نیز دست یافت. امکان حذف نوسانات رادیویی و افزایش مقاومت سیم ترموکوپل شیلد دار این محصولات را برای استفاده در پایگاههای حساس و مراکز مهم صنعتی، نظامی و اداری مناسب کرده است.
اصول کارکرد یک ترموکوپل
همانطور که در ابتدای متن نیز اشاره نمودیم، اصول کارد یک ترموکوپل بر پایهی پدیدهای به نام سیبک یا see back میباشد؛ به طوریکه برطبق این پدیده، یک اختلاف دمای مشخصی بین نقطهی اتصال دو سیم ترموکوپل (hot junction) با قسمت انتهایی آنها (cold junction) که از دمای پایینتری برخوردارند ایجاد شده و براساس این اختلاف دما، نیروی محرکهی الکتریکی تشکیل میشود. نیروی محرکهی الکتریکی تولید شده به واسطهی تغییر چگالی الکترونهای حاضر در محل اتصال دو کابل ترموکوپل، با کمک ولتمر اندازهگیری و تفسیر شده و فرد میتواند اطلاعات لازم خود را به این ترتیب دریافت نماید.
نکتهی حائز اهمیتی که در رابطه با نحوهی عملکرد ترموکوپلها وجود دارد، این است که نقطهی اتصال ترموکوپل قابلیت اندازهگیری یک دما مطلق و ثابت را نداشته و تنها امکان اندازهگیری تفاوت دمای بین دو نقطه یا تغییرات دمایی بین بخشهای مختلف را خواهد داشت که این قابلیت سبب شده تا از سیم ترموکوپل تولیدی شرکت پایاسنس در جهت کنترل وضعیت عملکرد دستگاههای مختلف در صنایع متفاوت استفاده شود. سیمهای ترموکوپل در این صنایع به واسطه کنترل دما و وضعیت عملکردی دستگاههای مختلف، از ضررهای مالی عمده جلوگیری به عمل خواهند آورد.
انواع ترموکوپلها
یکی از موضوعاتی که در هنگام خرید ترموکوپل میبایست دقت ویژهای در خصوص آن صورت پذیرد، این است که ترموکوپلها میتوانند براساس فاکتورهای چون شکل ظاهر، کاربرد و عایقی که دارند به دستههای متفاوتی تقسیم شوند. در زیر به معرفی دو نوع از ترموکوپل پرکاربرد خواهیم پرداخت.
- ترموکوپلهای K
ترموکوپل نوع K که به عنوان یکی از پرکاربردترین انواع سیم ترموکوپل شناخته میشود، قابلیت اندازهگیری طیف گستردهای از دما (بین °۲۰۰- تا ۱۲۶۰+ درجه سانتی گراد) را داشته و از آلیاژهای متفاوتی چون نیکل، آلومینیم، منگنز، سیلیکون ساخته میشود. ترکیب این آلیاژها در این سیم ترموکوپل سیلیکونی سبب شده تا در صورت مواجه با حرارت بالا دچار خوردگی نشده و بتواند به میزان بسیار دقیقی، اختلاف دمایی موجود را شناسایی نماید. بنابراین ترموکوپل k به واسطهی حساسیت و دقتی که در اندازهگیری دما و حرارت از خود نشان میدهد توانایی کنترل روال عملکرد و تولید محصولات مختلف را به شکل مؤثرتری خواهد داشت.
- ترموکوپلهای شیلد دار
در برخی از موارد در هنگام تولید سیم ترموکوپل، به منظور حفاظت از دنبالهی سیم، پوششی از جنس منیزیم فشرده شده روی آن قرار گرفته و به این ترتیب بر مقاومت سیم در مقابل دما یا ضربات مکانیکی افزوده خواهد شد. اما افزایش مقاومت، تنها مزایای قرار گرفتن این پوشش برروی سیم شیلد دار نبوده و میتوان به مزایای بزرگتری چون امکان حذف نویزها و نوسانات ایجاد شده در اثر امواج رادیویی نیز دست یافت. امکان حذف نوسانات رادیویی و افزایش مقاومت سیم ترموکوپل شیلد دار، این محصولات را برای استفاده در پایگاههای حساس و مراکز مهم صنعتی، نظامی و اداری مناسب کرده است.
انواع سیم ترموکوپل و کاربرد آن
- سیم ترموکوپل مقاوم در برابر حرارت
به طور کلی در اکثریت مواقع سیمهای ترموکوپل از عایقهای مخصوصی برخوردارند که این عایقها میتوانند از سیم اصلی نیز محافظت به عمل آورند. این روکشها براساس نوع عناصر به کاررفته در خود متفاوت بوده و میتوانند از نوع سیلیکون، پی وی سی و فایبرگلاس باشند که درمیان این سیمها نوع سیلیکون، تفلون و فایبرگلاس در برابر شعله و حرارت، مقاومت بسیار خوبی از خود نشان داده و امکان استفاده در صنایعی که عموما در دمای بالایی مشغول به کار هستند را به وجود میآورد.
- سیم ترموکوپل مقاوم در برابر مواد نفتی
از دیگر خاصیتهایی که برخی از غلافهای قرار گرفته برروی سیم ترموکوپل برای آن حاصل میکند، میتوان به مقاومت این سیمها در برابر حرارت اشاره نمود. به طور کلی سیمهایی با غلاف سربی و یا پلیمرهای High Density این توانایی را به سیم ترموکوپل میدهند که حتی در برابر مواد نفتی نیز مقاومت خود را حفظ کرده و به سنجش اختلاف دما در هنگام تولید محصولات متفاوت بپردازد.
- سیم ترموکوپل آرموردار
یکی دیگر از انواع سیم ترموکوپل از لحاظ شکل کاربردی نوع آرمور دار این محصولات میباشد. این کابل که به جهت انتقال سیگنالهای ترموکوپل نوع j و k و s وb و... به کار میرود، میتواند در محیطهایی که احتمال آسیب فیزیکی و مکانیکی به سیم ترموکوپل وجود دارد نیز، مورد استفاده قررا گیرد. کابل آرموردار به نسبت نوع شیلدار از قیمت بیشتری برخوردار بوده و به طور معمول از جنس فولاد گالوانیزه ساخته میشود. قابلیت حافظتی این سیمها به قدری بالا است که امکان حفاظت از کابل ترموکوپل در برابر حیوانات جونده را هم خواهد داشت.
در صورت تمایل به خرید کابل ترموکوپل K، شیلد دار و یا دیگر انواع سیمهای ترموکوپل معرفی شده میتوانید به وبسایت شرکت پایاسنس تولیدکننده المنت و ترموکوپلهای حرارتی مراجعه فرمایید. این مجموعه تولیدی در تلاش است تا با کمک ایده پردازی و مشاوره متخصصان خود و ارتقای کیفیت محصولات تولیدی گام بلندی در راستای تأمین نیاز صنایع مختلف بردارد. برای ارتباط با این شرکت و مشاهدهی هریک ازا نواع محصولات آن میتوانید از آدرس اینترنتی www.payasense.com استفاده نمایید.