آزمون تلخ براي اسرائيل
سعدالله زارعي
حادثه مرزي روستاي العديسه لبنان- روز سه شنبه گذشته- يعني دوازدهم مرداد ماه كافي بود تا بار ديگر اذهان به سوي درگيري رژيم صهيونيستي و مقاومت لبنان تمركز پيدا كند و ميدان بحث راجع به اهداف، پيامدها و چشم انداز اين حادثه داغ شود در اين ميان بسياري از تحليلگران آن را نشانه آشكار نزديك بودن جنگ ديگري در خاورميانه با محوريت رژيم صهيونيستي دانستند. براي نزديك تر شدن به واقعيت بهتر است ابتدا ماجرا را آنگونه كه واقع شده، روايت كنيم: « در نقطه مرزي ميان فلسطين و لبنان، يك ايستگاه نگهباني رژيم صهيونيستي در آن سوي روستاي لبناني عديسه- يعني در داخل خاك فلسطين - درصدد برمي آيد كه براي برداشتن مانع از جلوي ديد دوربين پست نگهباني، چند قطعه درخت را در خاك لبنان قطع كند. به اين منظور آنان جرثقيلي آورده و مبادرت به قطع چند درخت در خاك لبنان مي نمايند. نيروهاي يونيفل كه در نوار مرزي جنوب لبنان حضور داشته اند به طرف اسرائيلي هشدار مي دهند و آنها را از اين كار بر حذر مي دارند كه با بي اعتنايي آنها مواجه مي شود. در اين بين يك يگان كوچك از ارتش لبنان كه نظاره گر صحنه بوده با شليك هوايي گلوله تانك هشدار مي دهند. طرف اسرائيلي متقابلاً با استفاده از يك تانك به داخل خاك لبنان شليك مي كند كه منجر به زخمي شدن سطحي يكي از مهندسان ارتش لبنان مي شود. پس از اين اقدام، اين نظامي لبناني با برداشتن يك قبضه آر پي جي و نظامي ديگر با برداشتن يك تيربار به طرف نيروهاي اسرائيلي حركت كرده و به سمت آنان شليك مي كنند اين شليك منجر به كشته شدن يك افسر اسرائيلي و زخمي شدن دو نظامي ديگر صهيونيستي مي گردد اين در حالي است كه در آن زمان در آن نقطه از مرز مجموعاً بيش از 10 نيروي اسرائيلي حضور نداشته اند. پس از اين اقدام صهيونيست ها كه بسيار وحشت زده شده بودند از طريق بلندگو اعلام مي كنند كه قصد درگيري ندارند و از طرف لبناني تقاضا مي كنند كه به تيراندازي خاتمه داده و اجازه دهند تا آنان سه نيروي زخمي و كشته خود را از صحنه -كه داخل خاك فلسطين بوده- خارج نمايند. آتش بس عملاً دقايقي بعد از شروع حادثه برقرار مي شود اما حدود دو ساعت بعد چند هلي كوپتر جنگي اسرائيلي به سوي آن يگان لبناني حمله ور مي شوند و در اين ميان همان مهندس ارتش لبنان به همراه دو سرباز و خبرنگار روزنامه لبناني الاخبار شهيد مي شوند و در نهايت بعد از حدود 4 ساعت ماجرا خاتمه پيدا مي كند. به محض آنكه خبر حمله شجاعانه آن دو عضو ارتش لبنان منتشر مي گردد مردم لبنان در خيابانها به شادي مي پردازند و حمايت خود را از ارتش اعلام مي كنند اما از آن طرف ساكنان غاصب فلسطين اشغالي بخصوص در استانهاي شمالي فلسطين به محض شنيدن خبر به سوي پناهگاهها هجوم مي آورند كه ارتش به آنان اطمينان مي دهد جنگي در كار نيست و موضوع تمام شده است. بعد از اين حادثه مقامات لبناني در يك موضع هماهنگ از ارتش حمايت مي كنند و حتي رئيس جمهور لبنان- در مقام فرمانده كل قوا- به يگانهاي ارتش دستور مي دهد كه چنانچه بار ديگر اسرائيلي ها دست به اقدام احمقانه اي زدند با تمام امكانات نظامي با آنان برخورد نمايند اما بازتاب اين حادثه در رژيم صهيونيستي شكاف عميق ميان سران تل آويو بود» اين خلاصه و در عين حال عين واقعيت صحنه اي است كه منشأ تعبيرها و تفسيرهاي گوناگوني شده است. در اين خصوص نكاتي به نظر مي رسد: 1- اقدام اسرائيل در قطع چند درخت در داخل لبنان هر چند بدون ورود به خاك لبنان صورت گرفته، تجاوز عمدي به حساب مي آيد و از اين رو از نظر حقوقي مسئوليت هر چه پيش آمده، بعهده رژيم متجاوز صهيونيستي است اما بايد دانست كه اين كمترين كار اسرائيل طي دهها سال گذشته عليه كشورهاي همسايه فلسطين- و از جمله لبنان- بوده است و اسرائيلي ها به هيچ وجه گمان نمي كرده اند كه اين اقدام با چنين واكنشي از سوي ارتش لبنان مواجه شود. 2- مجموعه خبرها بيانگر آن است كه در اين ماجرا اسرائيلي ها قصد درگيري با لبنان نداشته اند كمااينكه طي ماههاي گذشته هيچ جابجايي نظامي در آن سوي مرز فلسطين با لبنان مشاهده نشده و اوضاع حالت عادي داشته است. با مرور خبر هم كاملاً معلوم است كه شليك دوم كه اسرائيل انجام داده به قصد زدن طرف لبناني نبوده كما اينكه تلفاتي نگرفته است و تنها پس از كشته شدن نيروهايش به نحو محدود وارد عمل شده است از اين موضوع مي توانيم نتيجه بگيريم كه فرضيه تست كردن ارتش لبنان يا تست كردن مقاومت لبنان از سوي رژيم صهيونيستي نمي تواند صحيح باشد اما البته نتيجه اين كار تست ارتش بود و در واقع تصور اسرائيل را درباره ارتش لبنان بهم ريخت. 3- در تاريخ لبنان سابقه نداشت كه ارتش به حمله رژيم صهيونيستي پاسخ دهد. اين ماجرا از يك سو ثابت كرد كه اگر اسرائيل دست به اقدامي بزند از اين پس با مقاومت جامع لبناني ها- ارتش و مقاومت و پيروان همه مذاهب لبناني- مواجه مي گردد و بر خلاف جنگ 33روزه، ارتش ديگر نظاره گر درگيري رژيم صهيونيستي و حزب اله نخواهد ماند از سوي ديگر اين ماجرا نشان داد كه ابهت ارتش اسرائيل در دل همه لبناني ها- از جمله ارتش آن- فرو ريخته است و ارتش لبنان احساس مي كند كه توان غلبه بر دشمن ديرينه را دارد. اين موضوعي است كه قطعاً اسرائيلي ها را بشدت نگران مي كند. 4- حوادث روز سه شنبه نشان داد كه درون رژيم تل آويو بشدت متزلزل است به گونه اي كه يك حادثه كوچك همه اركان اين رژيم را به لرزه درمي آورد در حاليكه حوادثي بسيار بزرگتر از اين تاثيري در كشورهاي ديگر بر جاي نمي گذارد. در اين حادثه همه مقامات اين رژيم به سخن درآمدند و براي مردمشان توضيح پي در پي دادند تا آنان را از نگراني درآورند در اين ميان روزنامه صهيونيستي «يديعوت احارنوت» روز 13 مرداد- يعني يك روز پس از حادثه- خطاب به سران اسرائيل نوشت: «موضع همه شما در اين حادثه احمقانه بود چرا كه ثابت كرديد در دام مي افتيد پس بهتر است دهانهايتان را ببنديد و بهانه بدست حزب الله ندهيد.» 5- موضع سيدحسن نصرالله- رهبر مقاومت لبنان- در اين حادثه از پختگي فوق العاده اي حكايت مي كرد. پس از وقوع حادثه، سيد با رئيس جمهور، رئيس مجلس، رئيس دولت و فرمانده ارتش تماس گرفت و گفت مقاومت در اختيار ارتش است هر طور تصميم بگيرد از آن بعنوان «تصميم لبنان» حمايت خواهد كرد. در واقع اعلام آمادگي حزب الله، اين نكته را تثبيت كرد كه «مقاومت بخشي از ساختار قدرت لبنان است نه ساختاري موازي ساختارهاي ديگر» نكته ديگر اين بود كه سيد مسئوليت دفاع از حاكميت لبنان را يك وظيفه عمومي برشمرد نه وظيفه اي خاص مقاومت. نكته ديگر اين بود كه سيد مسئول اول دفاع از مرز و سرزمين لبنان را ارتش دانست البته ارتشي كه بايد از سوي ديگران حمايت شود. در واقع سيد براي هميشه اين سوال را پاسخ داد كه «آيا مقاومت تحت هر شرايطي موظف است به اقدام اسرائيل واكنش نشان دهد؟» اگر پاسخ اين سوال مثبت باشد كه نيست معني آن اين است كه حزب الله در زمين اسرائيل بازي خواهد كرد. در واقع سيد مي گويد ارتش بايد به هر اقدام اسرائيل پاسخ دهد ولي مقاومت برخورد خود را در سطحي كلان تر و اساسي تر و با رويكرد «انهدام اسرائيل» دنبال خواهد كرد. 6- براساس تجزيه و تحليل واقعه اي كه در روز 12 مرداد پيش آمد، رژيم صهيونيستي در صورت بقاء به احتمال خيلي زياد زودتر از سه سال قادر به ورود به درگيري جديد نيست از اين رو مي توان گفت حادثه ياد شده، اسرائيل را «تست» كرد. اما البته اين به آن معنا نيست كه بعد از سه سال جنگ واقع مي شود. اگر رژيم نامشروع تل آويو طي سه سال آينده دوام داشته باشد و بتواند اوضاع داخلي را آرام كند و يكسره به كار برنامه ريزي، پر كردن شكاف هاي عظيم اطلاعاتي، روزآمد كردن روش هاي جنگي و بخصوص توانا شدن در جنگ نامتقارن و احاطه به شيوه عمل حزب الله، بهبود ذهنيت منطقه اي و بين المللي نسبت به توانايي ارتش اسرائيل و سامان دادن به دهها مقوله ديگر بپردازد، منطقه به يك جنگ ديگر مبتلا مي شود اما آيا اسرائيل در شرايطي است كه بتواند اين همه دشواري را مديريت نمايد؟ پاسخ اين سوال بدون ترديد منفي است. البته نبايد احتمال دست زدن اسرائيل به «تجاوزي كور» را از نظر دور داشت ولي تصديق مي فرمائيد كه چنين جنگي قابل جاگيري و بررسي در معادلات امنيتي نيست. 7- حادثه روز 12 مرداد دو روز پس از شكست سفر ملك عبدالله به بيروت اتفاق افتاد اين دو حادثه به خوبي نشان داد كه اوضاع از دست رژيم صهيونيستي و شركاء تاريخي آن در منطقه و داخل لبنان خارج شده و اينك اين مقاومت است كه تعيين مي كند سرنوشت نهايي هر رخداد چه باشد. 8- واقعه روستاي عديسه در حكم مينياتوري بود كه وضع ايران و آمريكا را هم به تصوير كشيد. در واقع اين رخداد نشان داد كه يك اشتباه كوچك آمريكا در منطقه مي تواند پيامدهاي غيرقابل مهاري را به بار آورد و به اقتدار ايالات متحده آسيب جدي وارد كند. در اين روزها بعضي از «حمله نقطه اي» آمريكا عليه ايران حرف زده اند و بعضي از مقامات خارجي هم پيغام آورده اند كه ممكن است چند روز قبل از راه افتادن نيروگاه هزار مگاواتي بوشهر، حمله اي عليه آن به وقوع بپيوندد. حادثه روستاي عديسه اين سوال را فراروي آمريكايي ها قرار داده است « به چه دليل حمله نقطه اي، نقطه اي مي ماند و حريف آن را در نقاط مختلف پاسخ نمي دهد؟» اين حادثه اثبات كرد كه يك اقدام كوچك مي تواند به ميدان آمدن همه امكانات براي متوقف كردن دشمن را در پي داشته باشد. با اين وصف مي توانيم بگوئيم خيلي بعيد است كه آمريكايي ها بدون نگاه به شكست در چهار جنگ اخير- افغانستان، عراق، لبنان و غزه- در ميداني هزار بار سخت تر بخواهند بخت خود را بيازمايند و از اين رو مي توانيم با قاطعيت زيادي بگوئيم از حادثه آفريني جديد در صحنه نظامي خبري نيست مي ماند احتمال وقوع يك حادثه ديوانه وار كه ضريب آن بسيار پايين است. 9- حادثه روستاي مرزي عديسه نشان داد از اين پس اين اسرائيل است كه از لبنان مي ترسد و زمان هراس لبنان از اسرائيل به پايان رسيده است كما اينكه اين آمريكاست كه در انتظار حادثه عليه نيروهاي خود است. يك ژنرال برجسته آمريكايي سه روز پيش در گفت وگو با روزنامه آلماني اشپيگل اين سوال را مطرح كرد و عمق ترس آمريكا از ايران را به نمايش گذاشت:«تا چه زماني، ايراني ها ما را در خليج فارس تحمل خواهند كرد؟!»