شکست اطلاعاتی متفاوت آمریکا در جنگ ایران

 دولت آمریکا در جنگ با ایران یک نوع شکست اطلاعاتی را تجربه کرد که با جنگ عراق تفاوت داشت.

به گزارش تسنیم، اندیشکده آتلانتیک، در یادداشتی نوشته است که در جنگ عراق، جاسوسان اشتباه کردند و فاجعه دنبال شد. در جنگ ایران، جاسوسان درست گفتند، اما رئیس‌جمهور راه دیگری رفت. اینجا نیز یک شکست اطلاعاتی وجود دارد، اما نه از نوعی که به دیدن آن عادت کرده‌ایم. برخی محورهای این گزارش به این شرح است:

1. موفقیت اطلاعاتی که نادیده گرفته شد

اطلاعات نشان می‌داد که ایران قصد ساخت سلاح هسته‌ای را ندارد، موشک‌های بالستیک قادر به رسیدن به آمریکا نیست و تهران در پاسخ به حمله نظامی تنگه هرمز را خواهد بست و بحران اقتصادی جهانی ایجاد خواهد کرد. همه اینها قبل از جنگ شناخته شده بود و به ترامپ ارائه شد.

2. ترامپ اطلاعات را تحریف کرد

ترامپ گفت ایران موشک‌هایی دارد که «به زودی می‌توانند به آمریکای زیبای ما برسند». اما آژانس اطلاعات دفاعی نتیجه گرفته بود ساختن چنین موشکی تا سال 2035 طول می‌کشد و آن هم تنها در صورتی رخ خواهد داد که ایران مصمم به انجام این کار باشد. تحلیلگران اطلاعاتی نتیجه گرفتند که ایران چنین تصمیمی ندارد. 

3. «تهدید قریب‌وقوع» نبود

تولسی گابارد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا که مسئولیت نظارت بر 17 نهاد اطلاعاتی این کشور را به عهده دارد به کنگره گزارش داد که ایران قصد ساخت سلاح هسته‌ای ندارد و تلاشی برای افزایش توان غنی‌سازی خودش نکرده است. این با تهدید قریب‌الوقوعی که ترامپ قصد داشت از برنامه هسته‌ای ایران نشان دهد همخوانی ندارد.

4. هشدارهای بسته شدن تنگه نادیده گرفته شد

ترامپ بعد از آنکه ایران تنگه هرمز را بست گفت «هیچ کس انتظارش را نداشت. شوکه شدیم.» اما در سال 2025، جامعه اطلاعاتی گزارش داده بود که ایران قادر به مختل کردن کشتیرانی از طریق تنگه هرمز است. حتی هگست مجبور شد بپذیرد که اقدام تلافی‌جویانه ایران عملی غافلگیرکننده نبود.

5. تعیین تهدید قریب‌وقوع کار جامعه اطلاعاتی است

جان آساف، سناتور دموکرات، از گابارد پرسید آیا جامعه اطلاعاتی تهدید هسته‌ای ایران را «قریب‌وقوع» ارزیابی کرده بود؟ گابارد پاسخ داد رئیس‌جمهور «تنها کسی است که می‌تواند تعیین کند تهدید قریب‌وقوع چیست» و این کار جامعه اطلاعاتی نیست. اما در واقع، دقیقاً این وظیفه جامعه اطلاعاتی است که چنین تشخیصی دهد. 

6. جمع‌بندی

هریس می‌نویسد روسای‌جمهور زیادی هشدارهای مشاوران اطلاعاتی خود را نادیده گرفته‌اند. اما ترامپ مدتهاست می‌گوید به حس درونی خود اعتماد دارد. جامعه اطلاعاتی برای مهار رئیس‌جمهوری که بر اساس تکانه، احساس و «حس در استخوان‌هایش» حرکت می‌کند، طراحی نشده است. وقتی رئیس‌جمهور آنچه را که به او گفته می‌شود نادیده می‌گیرد یا تحریف می‌کند، آن شکست فقط از آن خودش است.