جزئیات تعطیلی مدارس در روزهای آلوده اعلام شد
صبحهای آلوده برای بسیاری از خانوادهها با یک نگرانی تکراری آغاز میشود؛ شاخص آلودگی هوا را بررسی کنند، وضعیت فعالیت مدارس را دنبال کنند و تصمیم بگیرند فرزندشان را راهی مدرسه کنند یا نه. وقتی آسمان شهر در هالهای از دود و غبار فرو میرود، پرسش درباره سلامت کودکانی که باید ساعتها در مدرسه حضور داشته باشند، جدیتر میشود. والدین میگویند در چنین شرایطی چرا باید دانشآموزان در کلاسهای درس حاضر شوند، در حالی که برخی جلسات و نشستهای مسئولان به شکل مجازی برگزار میشود و امکان استفاده از ظرفیت آموزش و فعالیت غیرحضوری نیز وجود دارد؟
نگرانی خانوادهها از حضور فرزندانشان در کلاسهای درس با تشدید آلودگی هوا بیشتر میشود؛ والدین میپرسند چرا در شرایطی که حتی برخی جلسات مسؤولان به شکل مجازی برگزار میشود، دانشآموزان باید در هوای آلوده راهی مدرسه شوند؟
به گزارش فارس، صبحهای آلوده برای بسیاری از خانوادهها با یک نگرانی تکراری آغاز میشود؛ شاخص آلودگی هوا را بررسی کنند، وضعیت فعالیت مدارس را دنبال کنند و تصمیم بگیرند فرزندشان را راهی مدرسه کنند یا نه. وقتی آسمان شهر در هالهای از دود و غبار فرو میرود، پرسش درباره سلامت کودکانی که باید ساعتها در مدرسه حضور داشته باشند، جدیتر میشود. والدین میگویند در چنین شرایطی چرا باید دانشآموزان در کلاسهای درس حاضر شوند، در حالی که برخی جلسات و نشستهای مسئولان به شکل مجازی برگزار میشود و امکان استفاده از ظرفیت آموزش و فعالیت غیرحضوری نیز وجود دارد؟
این نگرانی به معنای بیاهمیت دانستن آموزش نیست؛ خانوادهها در کنار دغدغه سلامت فرزندانشان، نگران عقبماندن آنها از برنامه درسی و اختلال در روند تحصیل نیز هستند. مسئله اصلی برای آنها یافتن راهکاری است که در روزهای تشدید آلودگی، سلامت دانشآموزان را حفظ کند و در عین حال مانع از گسست جریان آموزش شود.
برخی والدین با ثبت پویشی در سامانه فارس من با عنوان «مدارس تهران را در روزهای آلوده مجازی کنید» سوال می کنند چرا در شرایطی که جلسات برخی دستگاهها بهصورت ویدئوکنفرانسی برگزار میشود، دانشآموزان باید روزانه پنج تا هشت ساعت در مدارس حضور داشته باشند؟
در چنین شرایطی، تصمیمگیری درباره تعطیلی مدارس به یکی از موضوعات تکراری روزهای آلوده تبدیل شده است؛ تصمیمی که از یک سو باید ملاحظات سلامت کودکان و نوجوانان را در نظر بگیرد و از سوی دیگر پیامدهای آموزشی و تربیتی تعطیلیهای پیدرپی را نادیده نگیرد.
تأکید وزیر بر استمرار آموزش و بررسی راهکارهای جایگزین تعطیلی
آموزشوپرورش میگوید مخالف تعطیلات بیرویه است. علیرضا کاظمی وزیر آموزشوپرورش چند روز پیش با قدردانی از مدیران آموزشوپرورش شهر تهران، شهرستانهای استان تهران و سایر استانها در مدیریت شرایط آلودگی هوا، بر ضرورت پرهیز از تعطیلی گسترده مدارس تأکید کرده است.
وی با بیان اینکه سیاست آموزشوپرورش استمرار فعالیتهای آموزشی تا حد امکان است، گفت: پیش از تصمیم به تعطیلی مدارس باید سایر راهکارهای مدیریت شرایط، از جمله کنترل ترددها و رفتوآمدها، بررسی شود تا فعالیتهای آموزشی و حضور دانشآموزان در کلاسهای درس استمرار داشته باشد.
کاظمی البته تأکید کرده است که در شرایط حاد، تصمیمها باید متناسب با وضعیت موجود اتخاذ شود و از مدیران استانها خواسته است این رویکرد را در کارگروههای مربوط دنبال کنند.
نسخه پیشنهادی برای فعالیت مدارس در روزهای آلوده
در کنار این دیدگاه، آموزشوپرورش برای تعیین وضعیت فعالیت مدارس در شرایط مختلف آلودگی هوا، طرحی مبتنی بر شاخص کیفیت هوا پیشنهاد کرده است؛ طرحی که در آن تصمیمگیری صرفاً به تعطیلی یا فعالیت عادی مدارس محدود نمیشود و متناسب با شدت آلودگی، اقدامات متفاوتی پیشبینی شده است.
بر اساس این پیشنهاد، در محدوده شاخص صفر تا ۵۰ که با رنگ سبز مشخص میشود، هوا پاک است و مدارس فعالیت عادی خود را ادامه میدهند. در وضعیت زرد، یعنی شاخص ۵۱ تا ۱۰۰ و هوای قابل قبول نیز فعالیت مدارس برقرار خواهد بود، اما پایش شرایط و رعایت احتیاط برای گروههای حساس مورد توجه قرار میگیرد.
با ورود شاخص کیفیت هوا به محدوده ۱۰۱ تا ۱۵۰ و وضعیت نارنجی، هوا برای گروههای حساس ناسالم تلقی میشود. در این مرحله، توقف زنگ ورزش در فضای باز و ارسال هشدار رسمی به مدارس پیشبینی شده است.
در وضعیت قرمز، یعنی شاخص ۱۵۱ تا ۲۰۰، شرایط ناسالمتر میشود و علاوه بر توقف کامل فعالیتهای بیرونی، استفاده از سامانههای تهویه مجهز به فیلتر HEPA و تصمیمگیری درباره تغییر سطح فعالیتهای خارج از کلاس در دستور کار قرار میگیرد.
این پیشنهاد در وضعیت بنفش، یعنی شاخص ۲۰۱ تا ۳۰۰ و هوای بسیار ناسالم، وارد مرحله آمادهباش برای تعطیلی میشود. در این سطح، حضور دانشآموزان میتواند اختیاری باشد و غیبت آنان موجه تلقی شود. همچنین درباره تعطیلی مقاطع پیشدبستانی و دبستانی تصمیمگیری خواهد شد.
در نهایت، با عبور شاخص کیفیت هوا از ۳۰۰ و ورود به وضعیت خرمایی یا هوای خطرناک، تعطیلی کامل مدارس و صدور دستور فوری تعطیلی در منطقه پیشبینی شده است.
آموزشوپرورش؛ تعطیلی مدارس بهتنهایی راهحل آلودگی نیست
علی فرهادی، سخنگوی وزارت آموزشوپرورش در گفتوگو با خبرنگار فارس با تأکید بر اهمیت سلامت دانشآموزان میگوید برای تعطیلی مدارس در شرایط آلودگی هوا مصوبه و شاخص مشخص وجود دارد و هر زمان لازم باشد، آموزش غیرحضوری در دستور کار قرار میگیرد؛ با این حال، باید پیامدهای تعطیلی مدارس را نیز در نظر گرفت.
وی معتقد است تعطیلی مدارس بهتنهایی نمیتواند موجب کاهش آلودگی هوا شود و در این باره میپرسد: آیا مدرسه منشأ آلودگی هواست که با تعطیلی آن بخواهیم مشکل آلودگی را حل کنیم؟ در شرایطی که سینماها، شهربازیها، پاساژها و بازارها باز هستند، تعطیلی مدرسه بهتنهایی نمیتواند آلودگی هوا را کاهش دهد و دانشآموز همچنان در همان شهر و همان شرایط تنفس میکند.
فرهادی با اشاره به اهمیت تربیت تمامساحتی دانشآموزان، تأکید میکند که تعطیلیهای مکرر علاوه بر اختلال در روند آموزش، میتواند به ابعاد تربیتی فعالیت مدرسه نیز آسیب بزند. به گفته وی، آموزش غیرحضوری بههیچوجه جایگزین کامل آموزش حضوری نیست؛ چراکه مدرسه علاوه بر آموزش، مسئولیت تربیت دانشآموزان را نیز بر عهده دارد.
وی با بیان اینکه تعطیلی مدارس، پاسخی مقطعی و در عین حال پرهزینه به مسئله آلودگی هواست، افزود: هرچند در شرایطی که سلامت دانشآموزان در معرض خطر قرار میگیرد، اتخاذ تصمیمهای محدودکننده ضروری است، اما نباید تعطیلی مدارس به نخستین راهکار برای مواجهه با این وضعیت تبدیل شود.
سلامت دانشآموزان در اولویت
آموزش حضوری نقش مهمی در کیفیت یادگیری، تعاملات اجتماعی و تحقق اهداف تربیتی دانشآموزان دارد؛ ازاینرو، تصمیمگیری درباره فعالیت مدارس در روزهای آلوده باید با در نظر گرفتن همه ابعاد موضوع و پرهیز از تصمیمهای یکسان و غیرمتناسب با شرایط مناطق مختلف انجام شود.
سخنگوی وزارت آموزشوپرورش در این خصوص ادامه داد: میزان و شدت آلودگی هوا، شرایط جغرافیایی و اقلیمی مناطق، وضعیت گروههای سنی دانشآموزان و نظر کارشناسان و مراجع مسئول، از جمله عواملی است که باید در تصمیمگیری درباره نحوه فعالیت مدارس مورد توجه قرار گیرد.
وی خاطرنشان کرد: رویکرد آموزشوپرورش، صیانت از سلامت دانشآموزان و در عین حال جلوگیری از اختلال غیرضروری در روند آموزش است؛ بنابراین، در شرایطی که امکان تداوم فعالیت مدارس وجود دارد، باید با رعایت ملاحظات بهداشتی و تصمیمگیری متناسب با شرایط منطقه، زمینه استمرار آموزش حضوری فراهم شود.
فرهادی تأکید کرد: اگر شرایط بهگونهای باشد که تعطیلی مدارس ضرورت پیدا کند، این تصمیم باید بر پایه نظر کارشناسان و با توجه به ملاحظات سلامت عمومی اتخاذ شود؛ چراکه تعطیلی مدرسه باید آخرین گزینه باشد، نه راهکار نخست برای مواجهه با آلودگی هوا.
آنچه مسلم است نه نگرانی خانوادهها درباره سلامت فرزندانشان قابل چشمپوشی است و نه پیامدهای تعطیلیهای مکرر بر آموزش و تربیت دانشآموزان. آنچه در روزهای خاکستری شهرها اهمیت دارد، رسیدن به سازوکاری روشن و قابل اجراست که سلامت دانشآموزان را در کنار استمرار آموزش مورد توجه قرار دهد؛ سازوکاری که خانوادهها نیز بتوانند به آن اعتماد کنند.