چقدر به رهنمودهای رهبر انقلاب در خصوص حراست از «تولید ملی»عمل کرده ایم؟
تولیدکنندگان در شرایطی بدنهای از مقاومت اقتصادی را تشکیل میدهند که از طرفی با واردات نامعقول کالای خارجی مواجه هستند و از سوی دیگر در گیر و دار کنش و واکنشهای فرسایشی با بانک مرکزی و دولت در بحثهای حمایتی و داستان پرفراز و نشیب یارانه ها قرار دارند. تولیدکنندهای که در برابر خود هجمه 30 درصدی از قاچاق کالا را مشاهده میکند، در عمل، هم باید در بُعد کیفی محصول خویش بکوشد، هم اقناع کننده مشتری باشد، هم با دولت و بانک مرکزی چانه زنی کند و هم عملاً با قاچاقچیان درون صنفاش مبارزه غیر علنی نماید.
کد خبر :
212140
سرویس اقتصادی «فردا»: شهریورماه 1389 خاستگاه ادبیاتی جدید در عرصه اقتصادی کشور بود. ادبیاتی که رهبر انقلاب اسلامی با به کارگیری آن نسخه تازهای از رویکرد مقابله با تمام فشارها و تحریمهای اقتصادی را ارائه نمود: «ما بايد يك اقتصاد مقاومتىِ واقعى در كشور به وجود بياوريم. امروز كارآفرينى معناش اين است. دوستان درست گفتند كه ما تحريم ها را دور مي زنيم؛ بنده هم يقين دارم. ملت ايران و مسئولين كشور تحريم ها را دور مي زنند، تحريمكنندگان را ناكام ميكنند.». البته معطوف نمودن افکار به سمت تهدیدهای اقتصادی و فشارهای ناشی از آن بار اول نبود که مطرح میشد بلکه قبلتر
نیز بارها و بارها تاکیدات رهبری بر شدت گرفتن تحریمها و هجومهای این چنینی، روشن شده بود. رویکرد اقتصاد مقاومتی تاکنون تحت پردازشهای مختلف قرار گرفته و خواهد گرفت که از جمله آنها این است که ماهیت اقتصاد مقاومتی تلفیقی از اقتصاد موازی، اقتصاد ترمیمی، اقتصاد دفاعی و اقتصاد الگوست و در عمل با کنار هم قرار گرفتن این جوانب، تبیین اقتصاد مقاومتی به شکل صحیحی ممکن میشود. اما ذکر این نکته ضروری است که ادبیات اقتصاد مقاومتی و رویکردهای مبتنی بر آن را در کمتر ادبیات مرسوم اقتصادی جهان سراغ داریم و از این روست که ایجاد راهکارهای تحقق آن نیازمند بهرهگیری از
دانش ایرانی و الگوهای بومی است. اکنون و در مردادماه 1391، رهبر انقلاب بار دیگر بر اقتصاد مقاومتی و ضرورت آن تاکید میکنند که در بین آنها تاکید ويژهای بر مدیریت مصرف جلوه مینماید. باید این حقیقت را دریافت که اقتصاد مقاومتی بدون رونق تولید ملی و فرهنگ استفاده از تولیدات داخلی، توفیق چندانی نخواهد داشت. چرا که در بُعد خرد اقتصاد نیز اگر حتی مصرف کنندگان فردی را درنظر بگیریم بدون وجود اقبال عمومی به مصرف داخلی و حمایتهای آحاد جامعه از تولیدات کشورمان، عرصه بر فضای رقابت این تولیدات با نمونههای خارجی خود تنگ میشود. تولید ملی در شرایط کنونی، بیش از هر
موقعیت دیگری، برای تحقق اقتصاد مقاومتی یک ضرورت است به دلیل آنکه میتواند نقش هسته این مقاومت را بازی کند. رهبر انقلاب عبارت اقتصاد مقاومتی را همراه با واژه «واقعی» به کار میبرند چراکه در بُعد حقیقی آن نیاز هرچه بیشتر به تولیدات داخلی روشن میگردد؛ و اگر نه، اقتصاد مقاومتی به مثابه یک ایدهآل دست نایافتنی باقی میماند. از سوی دیگر رهبر انقلاب تعلق اقتصاد مقاومتی و تلاش برای تحقق آن را در دولت و مجلس و ارگانهای تصمیمگیرنده و مجری خلاصه نمیکنند بلکه تعبیر رهبری از «مردمی بودن» اقتصاد، عملاً تاکیدی بر ماهیت عمومی آن است و یکی از ارکان آن نیز همین بحث
تولید ملی و فرهنگ مبتنی بر آن میباشد. تا زمانی که تمامی مردم با حرکت اقتصادی مقاومتی همراه نشوند و ضرورت آن را درک نکنند، نمیتوان به یک آینده روشن امید داشت و از همین روست که تعبیر رهبر انقلاب شفافتر میگردد. دو رکن تولید ملی اقتصادی که یکی از بنیانهای ایستادگی و مقاومتش مقوله تولید ملی باشد؛ نباید از مسیر خوداتکایی منحرف شود. تولید ملی در اساس خود، دو رکن دارد یعنی در عمل یک جریان دو سویه است. از یک سو جریان تولیدکنندگان کالای داخلی و از سوی دیگر جریان مصرفکنندگان این کالاها. هر دو گروه فوق به نحوی در ملی سازی تولید و تقویت پایههای اقتصاد مقاومتی
سهیم اند؛ اما نباید این نکته را از قلم انداخت که هردو گروه نیز دارای شرایطی خاص هستند. تولیدکنندگان در شرایطی بدنهای از مقاومت اقتصادی را تشکیل میدهند که در برخی حوزهها از طرفی با واردات نامعقول کالای خارجی مواجه هستند - که گاهی میتوانیم آن را سم مهلک بنامیم- و از سوی دیگر در گیر و دار کنش و واکنشهای فرسایشی با بانک مرکزی و دولت در بحثهای حمایتی و داستان پرفراز و نشیب یارانه ها قرار دارند. تولیدکنندهای که در برابر خود هجمه 30 درصدی از قاچاق کالا را مشاهده میکند (آن هم به گفته منابع رسمی!) در عمل، هم باید در بُعد کیفی محصول خویش بکوشد، هم اقناع کننده
مشتری باشد، هم با بانکهای متبوع خود چانه زنی کند و هم عملاً با قاچاقچیان درون صنفاش مبارزه غیر علنی نماید. یعنی شرایطی پیش آمده است که تولیدکنندگان حقیقتاً باید رفتار جهادگونه داشته باشند. اگر حمایتهای دولتی و حکومتنهاد از تولیدکنندگان وجود نداشته باشد و عملا به حال خویش رها شوند، دیگر نباید انتظار داشت که اقتصاد مقاومتی ما «واقعی» شود چراکه سیستم توازن از در چارچوب صحیح خویش خارج میگردد. مسائل مصرف کنندگان در طرف دیگر، مصرفکنندگان قرار دارند. آن چیزی که شاید در برخی اذهان جا افتاده باشد این است که تاکید تولید ملی را بیشتر در جهت کیفیت و کمیت
تولید میبینند؛ در صورتی که فرهنگ مصرف کننده نقش بسزایی در پایداری این تولید دارد. اگر تولید کننده بکوشد و با تمامی موانع پیشِ روی خود مقابله کند اما باز هم یک فرهنگ داخلگریزی در مصرف محصولات در بین مشتریان وجود داشته باشد، روزنهای برای توفیق تولید ملی نخواهد بود. افتخار ما نباید این باشد که مصرف کنندگان، شیر و ماست داخلی مصرف میکنند؛ تولید ملی باید گسترهای از صنعت فناوری اطلاعات تا صنایع نساجی و پوشاک داشته باشد و در تمامی این حوزهها، میل و رغبت مردم به این تولیدات باید مدیریت شود. کم فروشی، گران فروشی، کالاهای کم دوام و بی کیفیت و ... مؤلفههایی است
که نقش بازدارندهای در شکلگیری رابطه بین تولیدکنندگان و مردم ایفا میکنند. باید عزم جدی در آحاد ملت به وجود بیاید که هر یک بار مصرف تولید داخلی یک گام است برای ارتقای رو به رشد وضعیت اقتصادی کشور در سایهی جریان اقتصاد مقاومتی. همانطور که رهبر حکیم انقلاب بدان اشاره میکنند: «بُعد ديگرِ اين مسئلهى تعادل در مصرف و مديريت مصرف اين است كه ما از توليد داخلى استفاده كنيم؛ اين را همهى دستگاههاى دولتى توجه داشته باشند - دستگاههاى حاكميتى، مربوط به قواى سهگانه - سعى كنند هيچ توليد غير ايرانى را مصرف نكنند؛ همت را بر اين بگمارند. آحاد مردم هم مصرف توليد
داخلى را بر مصرف كالاهائى با ماركهاى معروف خارجى - كه بعضى فقط براى نام و نشان، براى پز دادن، براى خودنمائى كردن، در زمينههاى مختلف دنبال ماركهاى خارجى ميروند - ترجيح بدهند. خود مردم راه مصرف كالاهاى خارجى را ببندند.»