ناگفتههای نشست دیروز ایران و آژانس
آخرین دور مذاکرات کارشناسی ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی در حالی پایان یافت که آژانس همچنان از ارائه ضمانتهایی که ایجاد کننده حداقل اعتماد برای طرف ایرانی باشد خودداری میکند.
کد خبر :
217015
ایران هستهای : دکتر علی اصغر سلطانیه نماینده ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی از طرف ایران، و هرمان ناکارتس و رافائل گروسی معاون امور پادمان و دستیار مدیر کل آژانس روز جمعه ۳ شهریور ۱۳۹۱ (۲۴ اوت ۲۰۱۲) در یک جلسه ۳ ساعته درباره نحوه رسیدگی به مسائل باقی مانده میان ایران و آژانس مذاکره کردند. این نخستین بار است که تیمهای ایران و آژانس پس از ماه ژوئن مذاکره میکنند. یوکیا آمانو مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی که در هلسینکی به سر میبرد، قبل از برگزاری نشست درباره آن ابراز ناامیدی کرده بود. وی گفته بود: «در حال حال حاضر نمیتوانم بگویم در مورد نتیجه مذاکرات این هفته با مقامهای ایرانی خوشبین هستم. من شواهدی در مورد تغییر بسیار زود این اوضاع در اختیار ندارم». این اظهارنظر نشان میداد آژانس تصمیم به در پیش گرفتن هیچ رویه خلاقانهای در این نشست ندارد و صرفا امیدوار است که ایران آماده تهدیل مواضع خود شده باشد. اما بر خلاف آمانو، سلطانیه به این نشست خوش بین بود. وی قبل از برگزاری نشست گفت: «انتظار داریم پیشرفتهایی در این نشست حاصل شود». با این حال، تنها نتیجه نشست این بود که بنا شد این مذاکرات ادامه
پیدا کند. هرمن ناکارتس سرپرست تیم آژانس در این مذاکرات نتیجه نشست روز جمعه را اینگونه بیان کرده است: «اختلافهای مهم و اساسی همچنان باقی است که مانع دستیابی به توافق شد». اما هیچ کدام از دو طرف در این باره که چرا نتیجهای جز تداوم مذاکرات حاصل نشده و آن «اختلافهای مهم و اساسی که مانع توافق میشود» چیست، توضیحی نداده است. منابع غربی نتیجه نشست روز جمعه را به گونهای گزارش کردهاند که گویی مخالفت ایران با بازرسی از پارچین، این نشست را به بن بست کشانده است. دیپلماتهایی که «ایران هستهای» با آنها گفتوگو کرده میگویند این درست است که آژانس در نشست روز جمعه خواهان دسترسی به پارچین شده ولی به هیچ وجه اینگونه نیست که ایران با ایران درخواست مخالفت کرده باشد، بلکه ایران به صراحت اعلام کرده است که در صورت نهایی شدن مدالیته کاری بین ایران و آژانس، آژانس به سرعت به پارچین دسترسی پیدا خواهد کرد. ایران پیش از این مکررا توضیح داده است که این مسئله که تصور میشود ایران مخالف بازرسی از پارچین است سوء تفاهمی بیش نیست. مسئله تنها این است که با توجه به اینکه دسترسی به پارچین جزو تعهدات پادمانی ایران نیست (چرا که اساسا
پارچین یک تاسیسات هستهای نیست)، بنابراین باید روشن شود که این بازرسی در چه چارچوبی انجام خواهد شد، هدف از آن چیست و آژانس متقابلا در ازای این همکاری ایران چه تعهدی را خواهد پذیرفت. چارچوبی که این موارد را مشخص کند، یک برنامه کاری (مدالیته) بین ایران و آژانس خواهد بود اما ظاهرا آژانس علاقهای به نهایی شدن این چارچوب ندارد. یک دیپلمات در تهران به «ایران هستهای» گفت ظاهرا آژانس تنها به این امید وارد این مذاکرات شده بود که ایران تحت فشار تحریمها یا تهدیدهای اسراییل امتیازی برای واگذاری آماده کرده باشد والا در دیدگاههای اژانس تغییر حاصل نشده بود. آژانس همچنان علاقمند است به مسئله دسترسی به پارچین به مثابه یک «دسترسی بدون ما به ازا» نگاه کند، در حالی که از دید ایران این موضوع قطعا غیر قابل پذیرش است.