نشست بروکسل تهدیدها و فرصتها
محمد آذری
کد خبر :
29247
کشورهای عضو اتحادیه اروپا در نشست اخیر خود در بروکسل بلژیک که با حضور سران 27 کشور عضو این اتحادیه برگزار گردید.از طرح ایجاد قانون اساسی مشترک برای این اتحادیه منصرف شده و با یک طرح تازه موافقت کردند. چرا که دقیقا دو سال قبل طی همه پرسی هایی که در فرانسه و هلند برگزار شد. رای دهندگان طرح قانون اساسی را رد کردند.در قانون اساسی اروپا که به منظور تنظيم روابط بين نهادهای اتحاديه اروپا و دولت های عضو تدوين شده بود و در صورت اجرايی شدن آن، اعضای اتحاديه موظف بودند تا در تعداد بيشتری از زمينه ها، از جمله قوانين مهاجرت و پناهندگی، از مصوبات اتحاديه تبعيت کنند اما در مورد سياست های دفاعی، خارجی و مالياتی از حق وتو برخوردار بودند.طبق ماده ۴۴۷ بند چهارم قانون اساسی اروپا، اين سند بدون تصويب کليه 27 کشور اتحاديه اروپا مشروعيت پیدا نمی کرد. و رد اين قانون اساسی در هلند و فرانسه به خصوص از سوی رای دهندگان طبقات آسيب پذيرتر جامعه تا حد زیادی نشان دهنده شکاف موجود ميان برگزيدگان سياسی و مردم اروپاست عمده تحلیل گران را اعتقاد بر این بود که رای "نه" این دو کشور مهم به سند قانون اساسی که از بنيانگذاران اتحاديه اروپا هستند
عملا می تواند به نابودی آن منجر شود واین در حالی بود که فرآيند تهيه پيش نويس قانون اساسی اروپا بيش از دو سال زمان برده بود. اختلافات در اجلاس بروکسل آلمان در اجلاس اخیر اصرارداشت که معاهده مورد نظر، که به جای قانون اساسی با عنوان "منشور حقوق اساسی اتحادیه اروپا" ارائه شده، باید از نظر قانونی الزام آور باشد.در مقابل، بریتانیا نگران آن بود که در چنین صورتی، دادگاه اروپا می تواند تصمیم هایی را اتخاذ کند که با قوانین کار این کشور در تضاد باشد. در حالیکه لهستان با بخشی از قانون اساسی قبلی در مورد اختصاص تعداد معین آرا برای هر یک کشورهای عضو به شدت مخالفت می ورزید. طرح مورد نظر آلمان همچنان شامل این بخش از قانون اساسی است.نحوه پیش بینی شده برای توزیع آرا به نفع کشورهای بزرگتر عضو اتحادیه است و در نتیجه تاثیر گذاری لهستان بر تصمیم گیری های اتحادیه را کاهش می دهد.با اینهمه، نخست وزیر لهستان گفته است که اگر برای این کشور امکاناتی برای تاثیرگذاری بر روند تصمیم گیری های اتحادیه پیش بینی شود، ممکن است مخالفت خود را منشور حقوق اساسی را کنار بگذارد.دولت آلمان به منظور جلب موافقت لهستان وعده داد از هر پیشنهادی برای
تامین نظر این کشور حمایت کند. همچنین، آلمان برای رفع نگرانی بریتانیا گفته است که با دادن تضمین هایی در مورد سلب صلاحیت از دادگاه اروپا در مسایل مربوط به روابط خارجی کشورهای عضو موافق است.همچنین، در راستای تامین نظر دولت هلند، قرارشدتا در منشور پیشنهادی برای پارلمان های کشورهای عضو اختیارات بیشتری در محدود کردن یا لغو قوانین و مقررات اتحادیه اروپا منظور شود.آلمان که ریاست نشست سران اتحادیه اروپا در روزهای پنجشنبه و جمعه در بروکسل را به عهده داشت. با پخش جزوه ای تحت عنوان "مفهوم قانون اساسی... رها شده است" این ایده را مطرح کرد که معاهده تازه ای تحت عنوانی جدید، جایگزین مفهوم قانون اساسی اروپا شود.این جزوه به آن دسته از اعضای اتحادیه اروپا که با بخش های کلیدی قانون اساسی شکست خورده اتحادیه مخالفند، امتیازاتی می دهد.اما لهستان و بریتانیا همچنان اخطار می دادند، در صورتی که دراین معاهده تازه به خواسته های خود نرسند از قدرت وتو استفاده خواهند کرد.در همین مورد یاروسلاو کاتچینسکی، نخست وزیر لهستان درباره پیشنهاد جدید آلمان وتو را "بسیار محتمل"خوانده بود و مارگارت بکت وزیر خارجه بریتانیا نیز در یک کنفرانس مطبوعاتی
در وزارت خارجه بریتانیا اعلام کرده بود اگر قرار است معاهده ای بد امضا شود. همان بهتر که اصلا معاهده ای وجود نداشته باشد.وی افزوده بود که بریتانیا خواهان اروپایی "از کشورهای مستقل است، نه یک ابرکشور". در اجلاس بروکسل قرار بر این شد تا دستور کار کنفرانسی بین- دولتی برای توافق بر سر عبارت بندی دقیق معاهده تازه برای جایگزینی قانون اساسی شکست خورده اتحادیه اروپا صادر شود.جزوه ای که آلمان توزیع کرده پیشنهاد می کند که کشورهای عضو اتحادیه اروپا که بالغ بر 27 کشور هستند.معاهده ای تازه تحت عنوان "معاهده اصلاحات" بپذیرد که اتحادیه اروپا "وزیر خارجه" نخواهد داشت و به کشورها این امکان را بدهد که در مسائل مربوط به کار پلیسی و قوانین جنایی مستقل باشند.پس از این اصلاحات و در جریان مذاکرات جدی که در این دو روز در برکسل بین سران اتحادیه اروپا انجام شد مسائل اختلافی به صورت مسالمت آمیز حل گردید تا جایی که آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان که کشورش در حال حاضر ریاست دوره ای اتحادیه اروپا را بر عهده دارد، گفت از حصول این توافق بسیار خشنود است. خوزه مانوئل باروسو، رییس کمیسیون اروپا نیز ضمن ابراز خشنودی از این توافق گفت که اکنون
تمامی کشورهای عضو اتحادیه اروپا باید در جهت همبستگی بیشتر اقدام کنند.شرکت کنندگان در اجلاس بروکسل همچنین متعهد گردیدند تا پایان سال جاری میلادی، متن پیمان نهایی را برای تصویب در يک کنفرانس بین دولتی آماده کنند. این کنفرانس نهادی است که مسئولیت تنظیم معاهده های اصلاحی اتحادیه اروپا را به عهده دارد و کلیه کشورهای عضو باید در آن حضور داشته باشند.اما آنچه که بر هر فرد مطلعی روشن است این که بسیاری از بخش های متن قانون اساسی قبلی در این پیمان جدید باقی مانده است.و هدف از پیمان تازه را می توان،افزایش دادن کارایی تصمیم های اتخاذ شده در اتحادیه اروپا و همچنین مشخص کردن این نکته دانست. که کشورهای عضو در این تصمیم گیری ها، تا چه حد باید از استقلال و خودمختاری خود صرفنظر کنند.اما آنچه واضح است این توافق به سادگی حاصل نگردیده است. تا جایی که پیش از حصول این توافق، صدر اعظم آلمان تهدید کرده بود بدون موافقت لهستان خواستار تشکیل کنفرانس بین دولتی برای تنظیم پیش نویس معاهده تازه این اتحادیه خواهد شد. لهستان به نظام تازه رای گیری در اتحادیه اروپا که به نفع کشورهای پر جمعیت تر است، معترض و خواستار اصلاح آن بود.لهستان گفته
بود این نظام رای گیری، نفوذی بیش از اندازه به آلمان می دهد. تازه ترین پیشنهاد برای جلب رضایت لهستان شامل یک سیستم تازه رای گیری است. که تا سال 2017 کاملا اتخاذ خواهد شد..همزمان تونی بلر، نخست وزیر بریتانیا که برای آخرین بار در اجلاس رهبران اتحادیه اروپا شرکت داشت، "خطوط قرمز" متعددی را معین کرده بود .از جمله این خطوط قرمز این بود که بریتانیا می خواهد کنترل بر سیاست خارجی، امور قضایی و امور داخلی در دست خودش باشد. اما تغییرات پیشنهاد شده در طرح نهایی اروپا شامل موارد زیر است: •حذف هر اشاره ای به کلمه "قانون اساسی" •امکان زیرپا گذاشتن سیاستهای اتحادیه برای کشورهای عضو در امور مربوط به قوانین جزایی •نظام رای گیری جدید