نسل چهارم و نقد یک جنبش اولیورتویستی

در یک جنبش «اولیورتویستی» باید به جنگ «شمالی‌های»، سالوس و ریاکار و پولدوست رفت، و حقّ خود را گرفت و البته روزگار، «ظالمین» نوانخانه‌دار را به سزای اعمالشان خواهد رسانید و نیازی هم به یک «ژان وال ژان» محبوب نیست؛ «اولیور» خود حقّ خود را خواهد گرفت...

کد خبر : 34352

شاهد صورت بندی سیاستی نو در کشور هستیم.«سیاستی نو» که به انضمام و هم‌نشین با شورای نو، دولت نو، خبرگان نو و ... صورت‌بندی شده، بصورت بنیادین نیاز به «نقد نو» دارد. شاید مهمترین وجه « نوشدن سیاست » در دوران « مابعد شورای اول شهر » در ایران، وجه نوشدن « ابژه‌هاست ». در چنین شرایط جدیدی: موضوعات سیاست از آسمان گفتمان آزادی‌گرا به زمین گفتمان «عدالت‌طلب» می‌آید؛ پس دیگر «اقتصاد»، «اقتصاد توسعه» نیست بلکه اقتصاد «کوچه» است. در شرایطی که جامعه منتظر « گفتمان‌های ملموس، عمل‌گرا، غیر سترون و مرتبط با به روزترین مایحتاج روزمرّه خود» است و ساخت گفتمان سیاسی نیاز به یک «گفتمان آرمانگرا، بسیج‌ساز، سترون و مرتبط با منابع مولّد ارزش» دارد، اوّلین خطر، به مصداق آیه: «وَلاتَلبِسوا الحَقَّ بِالباطِل وَ تَکْتُمواالحَق» خطر یک «گفتمان التباسی» است، گفتمانی که سعی دارد یک «هسته مرکزی بسیج‌ساز، سیاسی و قدرتمند » را در قالب یک پوستة « عمل‌گرا، ملموس و مرتبط با مایحتاج » ارائه دهد. بر این اساس اوّلین آسیب چنین شرایط « التباسی » شکل‌گیری گفتمانی‌هائیست که در «گفتار» و «کردار» آن پارادوکس‌های فراوان را می‌توان مشاهده کرد. در شرایطی که شکل‌گیری و مسلّط شدن یک « گفتمان التباسی » را شاهد هستیم در سطح همة «خرده گفتمانها»؛ چه گفتمانهای مسلّط و چه پادگفتمانهای مقاومت،‌شاهد یک بحران معنا خواهیم بود. در این شرایط که حاملان و آمران تمامی خرده گفتمانها در همان حال که از آرمانهای بسیج‌ساز و کلام‌های به شدت دگرساز و ادبیات به غایت دیجیتال بهره می‌گیرند؛ در عین حال بسیج، مشارکت و رأی خود را از «وعده‌های ملموس، فعالیت‌های کف خیابانی،‌ اثرگذاریهای سر سفره‌ای، تلاش‌های معطوف به زندگی روزمرّه» می‌گیرند. همة آن قیل و قال‌های آرمانی و روشنفکری، فعالیت‌های به ظاهر بسیج‌ساز سیاسی، و دم زدن از آزادی و عدالت و توسعه و دفاع از ایران و ملی‌گرایی نتیجة خود را در کف خیابان، سر سفره و نزدیک زندگی روزمره می‌گیرد، و حاملان گفتمانهای سیاسی می‌دانند که در صورت عدم «ترجمه جمله به جمله» آرمانها به «زندگی روزمره» طرفی از ادبیات به ظاهر بسیج‌ساز و در حقیقت «بحران‌زدة» خود نمی‌بندند. اگر بپذیریم که رأی خاتمی در دوم خرداد 76 و همچنین چهار سال پس از آن یک رأی آرمانی طبقة متوسط بود، و دوران «مابعد خاتمی»، دوران گفتمانهای حاشیة دورة خاتمی همچون: حاشیه شهرهای بزرگ، حاشیه بازاری، حاشیه مذهبی و سنّتی و در یک کلام حاشیة «جنوب» است و باز بپذیریم که امروز «حاشیه جنوب»، در متن جایگزین «طبقه متوسط» شده و «متوسطین» به حاشیه رفته‌اند، و چشم‌انداز روشنی هم از چگونگی «بازگشت» طبقه متوسط به عنوان «مشارکت‌گراترین» طبقه به متن هم وجود ندارد. طبعاً برای تحلیل چگونگی بازگشت‌ طبقة متوسط باید به تحلیل شرایط موجود از منظر «دگرسازی» های فعال پرداخت. باز اگر باز گردیم به دوران خاتمی و تصویری از یک «جنوب شهری» و «حاشیه‌نشین» در گفتمان خاتمی بیندازیم، این عکس بیشتر شبیه یک «کوزت» مظلوم است که باید «ژان وال ژان» قهرمانی پیدا شود و او را نجات دهد. از منظر گفتمان خاتمی، جنوب شهری مظلوم است و باید به «داد» این مظلوم رسید. اما در شرایط نو و در گفتمان مابعد خاتمی، جنوب شهری لباس عوض می کند. زیرا امروز اوست که باید دیگران را تصویر کند و معنابخشی نماید. «جنبش جنوب» هر چند مورد ظلم و طرد قرار گرفته، اما «مظلوم» نیست. او تمهید یک جنبش است یک «جنبش اولیورتویستی»؛ تهی‌دستی که تحمل ظلم را نخواهد کرد هر چند سیلی روزگار را بخورد. در یک جنبش « اولیورتویستی » باید به جنگ « شمالی‌های »، سالوس و ریاکار و پولدوست رفت، و حقّ خود را گرفت و البته روزگار، « ظالمین » نوانخانه‌دار در یک جنبش « اولیورتویستی » باید به جنگ «شمالی‌های»، سالوس و ریاکار و پولدوست رفت، و حقّ خود را گرفت و البته روزگار، « ظالمین » نوانخانه‌دار را به سزای اعمالشان خواهد رسانید و نیازی هم به یک «ژان وال ژان» محبوب نیست؛ «اولیور» خود حقّ خود را خواهد گرفت. را به سزای اعمالشان خواهد رسانید و نیازی هم به یک «ژان وال ژان» محبوب نیست؛ « اولیور » خود حقّ خود را خواهد گرفت. متن کامل یاداشت را در این قسمت بخوانید.
لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: