امروز در تاریخ: اعتراض شوروي به ايران
19 نوامبر سال 1947 (28 آبان 1326) دولت وقت شوروي نسبت به رد قرار داد امتياز نفت شمال به آن كشور در مجلس، به دولت ايران اعتراض كرد. دولت شوروي در يادداشت اعتراضيه خود سياست خارجي ايران را قضيه يك بام و دو هوا خواند و با ادامه قرارداد نفت ايران و انگلستان مخالفت كرد.
کد خبر :
39608
بي كفايتي شاه سلطان حسين، شورش قندهار و سقوط اصفهان «ميرويس» بزرگ قندهاري ها كه براي تظلم از جور و ستم عبد الله خان حكمران اعزامي دولت صفويان رنج سفر به اصفهان را بر خود هموار كرده بود ولي موفق به ديدار شاه سلطان حسين نشده بود 19 نوامبر سال 1699 (1078 خورشيدي) با دست خالي به قندهار باز گشت و سران طوايف ناحيه را به باغ خود دعوت كرد و وجود ضعف در اركان دولتي و رواج فساد اداري و چاپلوسي در دربار صفوي را برايشان بيان داشت و گفت كه شاه در محاصره عده اي كوته نظر آزمند است و كسي نمي تواند، حتي براي تظلم به او دسترسي يابد و احكام انتصابات خريد و فروش مي شود و دلسوز وجود ندارد. ميرويس(پدر ميرمحمود فاتح اصفهان) اضافه كرد كه در اين شرايط راه ديگري جز اين كه خودمان بپاخيزيم وجود ندارد ، و بذر شورش در همان روز كاشته شد و طرف دو سال از زمين سر بر آورد. شاه سلطان حسين به توصيه درباريان مغرض و نا آگاه خود گرگين خان گرجي را بدون توجه به اين كه وي با آداب و رسوم پشتون ها نا آشنا ست و كار را خرابتر خواهد كرد و بر وخامت اوضاع خواهد افزود به حكومت قندهار بر گزيد تا اوضاع منطقه را آرام كند. به اسلام گرويدن گرگين خان دليل عمده
گماردن او به حكمراني قندهار و موفق بودن او در سركوب كردن بلوچها كه خطه كرمان را ناآرام كرده بودند توجيه اين انتصاب بود. پشتونهاي قندهار تا آن زمان سابقه نافرماني و ضديت با دولت متبوع، ايران، را نداشتند. باد دانست كه لهجه پوشتونها (در پاكستان آنان را پاتان مي نامند) و بلوچها پارسي باستان است و همانند ساير بردران پارسي خود از نژاد آرين هستند. گرگين خان كه پس از اسلام آوردن از شاه سلطان حسين كه جماعتي گرجي زاده بر دربار او سلطه يافته بودند و جز منافع شخصي به چيز ديگري توجه نداشتند لقب «شهنوازخان» گرفته بود پس از استقرار در قندهار آتش شورش را با خشونت تمام خاموش و ميرويس را به عنوان عامل فتنه به اصفهان تبعيد كرد. ميرويس در طول اقامت در اصفهان بيش از پيش بر ضعف نفس شاه سلطان حسين واقف شد. وي با اين استدلال كه نمي شود حتي يك مسلمان تبعيدي را از از اجراي واجبات ديني كه زيارت خانه خدا از جمله انها است مانع شد اجازه حج گرفت و در مكه از بعضي روحانيون سني فتواي جنگ با حاكم شيعه را به دست آورد. مير ويس در بازگشت به اصفهان توجه شاه سلطان حسين را چنان به خود جلب كرد كه تبعيد او لغو و اجازه بازگشت به قندهار به دست
اورد. در قندهار، مير ويس فتاوي روحانيون سني را كه به دست آورده بود به سران طوايف كه تا آن زمان حاضر به اين درجه از تمرد نبودند نشان داد و قتل گرگين خان را مباح دانست. ميرويس سپس با بكار بردن نيرنگ گرگين خان را به باغ خود دعوت كرد و در آنجا اورا بكشت. شورش ميرويس موفق شد زيرا كه شاه سلطان حسين بي كفايت قبلا طايفه ابدالي را از خود رنجانده بود تا از آنان كمك گيرد و ملك محمود سيستاني حاكم «فراه» را هم كشته بود و مردم آن ايالت ناراضي بودند. پس از مرگ مير ويس درسال 1711 ميلادي، برادرش مير عبدالله (پدر اشرف افغان كه سكه هاي اشرفي يادگار زمان اوست) جايش را گرفت كه مير محمود پسر مير ويس عموي خود را كشت و به كرمان حمله برد. لطفعليخان حاكم فارس به كمك كرمان شتافت و مير محمود را به قندهار فراري داد. شاه بي خرد اندكي بعد لطفعليخان را معزول ساخت. اين خبر كه به گوش مير محمود رسيد در سال 1725 ميلادي با 25 هزار تن به كرمان حمله آورد و اين شهررا متصرف شد و از آنجا از طريق يزد عازم اصفهان گرديد. وي موفق به تصرف يزد نشد، ولي اصفهان را در 12 اكتبر سال 1722 ميلادي تصرف كرد و عملا به عمر دودمان صفويان پايان داد. مير محمود، خود
در سال 1724 به دست پسر عمويش اشرف كشته شد. اشرف با قتل محمود انتقام خون پدرش را از او گرفت. بساط اشرف نيز ضمن سه جنگ به دست نادر برچيده شد. نادر شاه در سال 1737 قندهار را كه عادت به ياغيگري كرده بود تصرف كرد و در مجاورت آن شهري به نام نادر آباد ساخت و آن دسته از بزرگان شهر را كه در شورش مير ويس و مير محمود مشاركت كرده بودند به مازندران تبعيد كرد. پس از قتل نادر شاه، احمدخان افغان يكي از ژنرالهاي او در قندهار اعلام استقلال كرد و خود را احمد شاه خواند و.... ورود نيروهاي اعزامي به زنجان در پي رفع ممانعت شوروي، در اين روز در سال 1325 (19 نوامبر 1946) وحدهاي اعزامي از تهران براي رفع غائله آذربايجان از قزوين وارد زنجان شدند و ظرف 23 روز غائله پايان يافت. مدتها بود كه واحدهاي شوروي كه از زمان جنگ جهاني دوم در قزوين مستقر بودند مانع حركت نيروهاي اعزامي از تهران به سوي آذربايجان مي شدند . شوروي با اين كه جنگ دوم پايان يافته بود، برغم تعهدي كه سپرده بود حاضر به تخليه ايران نبود که ايران متوسل به شکايت از آن دولت به مراجع مربوط جهاني شده بود . اعتراض شوروي به سياست يك بام و دو هواي ايران 19 نوامبر سال 1947 (28 آبان
1326) دولت وقت شوروي نسبت به رد قرار داد امتياز نفت شمال به آن كشور در مجلس، به دولت ايران اعتراض كرد. دولت شوروي در يادداشت اعتراضيه خود سياست خارجي ايران را قضيه يك بام و دو هوا خواند و با ادامه قرارداد نفت ايران و انگلستان مخالفت كرد. قوام السلطنه - دولتمرد نزديک به انگلستان - در زمان نخست وزيري خود وعده نفت شمال را به شوروي داده بود تا اين دولت راضي به خارج ساختن نيروهايش از ايران شود. شماري اين عمل قوام را كه نوعي نيرنگ سياسي بود حمل بر ميهندوستي او كرده اند و عده اي ديگر، اين اقدام قوام را خدمتي ديگر به انگلستان دانسته اند. مي دانيم كه دكتر مصدق رسما قوام را عامل خارجي و مجري سياست انگلستان خوانده است. پالايش دستگاه قضايي ايران ،تاسيس ديوان عالي تازه و بيانات دکتر مصدق در زمينه عدالت،آزادي و دمکراسي 29 آبان 1331 ديوان عالي ايران با تركيب تازه آغاز بكار كرد. لطفي وزير دادگستري وقت كه سرگرم پالايش دستگاه قضايي بود با استفاده از اختيارات قانوني دكتر مصدق، پنج روز پيش از اين، ديوان عالي كشور و دادگاه انتظامي قضات را منحل ساخته بود زيرا كه بركناري قاضي نشسته امكان پذير نبود، جز با انحلال واحد قضايي او .
در طول اين پنج روز قضات تازه شعب 9 گانه ديوان عالي تعيين شدند. روز 29 آبان 1331 تنها شعبه نهم هنوز تكميل نشده بود. محمد سروري رئيس شعبه اول قاعدتا رئيس ديوان عالي شد. ديوان عالي ايران در آن زمان 48 قاضي داشت به اين ترتيب: هر شعبه يك رئيس، سه مستشار و يك داديار. سه قاضي ديگر دادستان ديوان عالي و معاونان او بودند. براي تعيين اعضاي تازه ديوان عالي، از قضات بازنشسته نيز كه شهرت پرهيزگاري و بي نظر بودن داشتند استفاده شده بود. لطفي براي باز گرداندن آنان به شغل قضاوت، حتي به منازلشان رفته و از آنان استدعاي بازگشت كرده بود. تا اين روز ( 29 آبان 1331 ) هنوز تعيين قضات پنج گانه دادگاه انتظامي قضات كه نقش اساسي در حفظ دستگاه قضاوت از هرگونه آلودگي دارد تكميل نشده بود. دكتر مصدق نخست وزير وقت در آستانه فساد زدايي از قوه قضايي گفته بود كه برقرار كردن و حفظ دمكراسي واقعي در يك جامعه بدون وجود عدالت و آزادي در آن جامعه امكان پذير نيست و عدالت عمومي و آزادي بدون داشتن يك دستگاه قضايي كار آمد و بي نظر به دست نمي آيد و تنها قاضي عادل است كه مي تواند در يك جامعه عدالت ريشه دار برقرار كند. دستگاههاي اداري ما از دير زمان
شهرت آلودگي يافته اند و از اينجاست كه جامعه آلوده مي شود و در چنين وضعيتي نمي توان انتظار وجود عدالت و آزادي را داشت كه قاضي عادل و از هرجهت خوب، مي تواند فساد و كژي را از دستگاههاي عمومي بزدايد و بالطبع جامعه تميز و آزاد شود و پيش بتازد و .... دكتر مصدق، خود استاد رشته حقوق در دانشگاه تهران بود. روزي كه شوبرت خاموش شد فرانتس شوبرت موسيقيدان شهير اتريشي ساعت 3 بعد از ظهر 19 نوامبر سال 1828 در گذشت و نزديك گور بتهوون مدفون شد. شوبرت از نوابغ موسيقي جهان بشمار مي رود. پدرش كه مدير مدارس حومه شهر وين بود و از كودكي استعداد فرزندش را به موسيقي تشخيص داده بود اورا به مدرسه موسيقي سپرد. شوبرت مدت كوتاهي هم معلم مدرسه بود ولي همواره آهنگ مي ساخت و براي خود يك تيم مركب از يك شاعر، يك خواننده و دو نوازنده تشكيل داده بود و لحظه اي از فكر نوشتن يك آهنگ تازه غافل نبود. تشكيل چنين تيمي از او به آهنگسازان به ميراث مانده است. او علاقه فراوان به بتهوون داشت. در مراسم تدفين بتهوون وصيت كرد كه وي را پس از مردن در مجاورت وي مدفون سازند. شاهكارهاي شوبرت و آهنگهاي معروف او از جمله سمفوني هايش پس از مرگ او از گوشه و كنار خانه
اش و از داخل انباري به دست آمده است. روز فرصتهاي مساوي در آمريكا در آمريكا، 19 نوامبر «روز فرصتهاي برابر» است كه از دهه ها پيش برگزار مي شود و در اين روز بود كه قانون فرصتهاي برابر به اجرا در آمد. هدف از وضع اين قانون اين بوده است كه هركس مطابق استعداد و مهارت و علاقه خود از فرصتهاي شغلي ، تحصيلي و حرفه اي و ايجاد كسب و كار؛ بدون تبعيض و مانع و اشكالتراشي برخوردار شود. اين قانون راه را براي اجراي ابتكارات ، طرحها ، برنامه ها و تحقق آرزوهاي هر فرد و گروه باز گذارده ، وسائل كار را تسهيل و فراهم ساخته و هرگونه سد و اشكالتراشي اداري را برداشته و ايجاد مانع بر سر راه پيشرفت را غير قانوني ساخته است . اين قانون صراحت دارد كه براي استخدام و انتصاب، پرداختن به حرفه مربوط ، يا گشودن كسب و كار و موارد پيشرفت ديگر؛ توجه كردن و برتري دادن به جنس، سن، نژاد. مليت اصلي، مذهب، عقيده و شرايط جسماني مردود و خلاف قانون است و براي پرداختن به هر حرفه، محدوديت ــ جز شرايط علمي، فني ، تخصصي و حد ( نصاب ) مهارت ــ نمي تواند وجود داشته باشد. هر گونه استخدام بايد از طريق آگهي در رسانه ها و سازمانهاي عمومي مشاغل انجام گيرد، به گونه
اي كه همه علاقه مندان به آن اطلاع قبلي داشته باشند ، سپس مصاحيه و سنجش قابليت انجام گيرد و هركس حق اعتراض به روش را به دستگاهاي مربوط از جمله دادگاه صالحه دارد زيرا كه هدف قانون، انتخاب ماهرترين متقاضي و رعايت انصاف و بي طرفي در اين زمينه و خدمت به جامعه است. براي نظارت بر اجراي اين قانون در هر شهر به تناسب جمعيت كميسيونهاي ويژه به همان نام ايجاد شده است. اين كميسيونها به شكايات افرادي كه مدعي نقض اين قانون درباره خود شده اند رسيدگي مي كنند و اگر نتوانند مسئله را حل كنند پرونده را تكميل و به دادگاه مربوط مي فرستند و تا اخذ نتيجه آنرا دنبال مي كنند. همين قانون است كه اجازه نمي دهد مثلا در اجاره دادن خانه و انجام كار ارباب رجوع و... تبعيض قائل شوند. بسياري را عقيده بر اين است كه عمدتا همين قانون موجب اشتياق اصحاب حرفه و هنر و دانش به مهاجرت به آمريكا و انتقال سرمايه به اين كشور و در نتيجه پيشرفت ايالات متحده شده است. زاد روز چارلز اول كه به خواست پارلمان گردن زده شد چارلز اول پادشاه انگلستان ــ از سال 1625 تا 1648 ــ كه در 30 ژانويه 1649 در ملاء عام گردن زده شد 19 نوامبر سال 1600 ميلادي به دنيا آمده بود.
چارلز از آغاز سلطنت با مسائلي از جمله تشديد اختلافات مذهبي با اسكاتلندي ها و نافرماني ايرلنديها رو به رو بود و براي مقابله قطعي با اين مشكلات به پول بيشتري نياز داشت، زيرا كه موجودي خزانه را صرف تقويت نيروي دريايي كرده بود كه انگلستان از سالها پيش از او وارد مسابقه دريايي شده بود. چارلز چون موفق نشد پارلمان را كه بيشتر اعضاي آن از ثروتمندان و ماليات دهندگان عمده كشور بودند به افزايش مالياتها راضي كند خود به وضع ماليات تازه مبادرت كرد و دستور بازداشت كساني را كه خودداري ورزند صادر كرد و چون نوبت به بازداشت چند نماينده پارلمان رسيد، مجلس به دليل مصونيت پارلماني مانع اين كار شد و با وضع قانون ايجاد ميليشيا براي دفاع از پارلمان، چارلز را به مبارز ه طلبيد و سرانجام دو نيرو با يكديگر وارد جنگ شدند و در نبرد 14 ژوئن 1645 نيروهاي پادشاه از ميليشيا ي پارلمان به فرماندهي اليور كرمول نماينده مجلس عوام شكست خوردند. چارلز سپس به توطئه هاي متعدد از جمله تماس باپاپ و قول آشتي دادن كليساي انگلستان با او را داد و و عده هاي ديگري به اسكاتلندي ها و ايرلندي ها داد كه به كمك او آيند كه موفق نشد ولي اين كارها باعث شد كه
پارلمان وي را متهم به خيانت بر ضد وطن كند و محاكمه پارلماني (ايمپيچمنت) كند و به اعدام محكوم سازد. پيش از اعدام كه هزاران تن شاهد آن بودند به چارلز اجاره صحبت داده شد و او جرائم وارده به خود را رد كرد. سپس گردنش را روي تخته اي كه آماده شده بود گذاشت و با تبر گردن زده شد. پارلمان مجلس لردان را منحل و سلطنت را ملغي ساخت و كرمول مرد اول انگلستان شد كه فردي موراليست بود و نظم را برقرار كرد وبراي انگلستان ارتشي نوين به وجود آورد و چون پارلمان را مانعي بر سر راه اصلاحات خود مي ديد ان را منحل كرد و تا سوم سپتامبر 1658 كه در گذشت بر انگلستان بدون اين كه خود را پادشاه و يا رئيس جمهور بخواند تحت عنوان «لرد سرپرست يا محافظ» حكومت كرد. پس از او اين لقب را به پسرش چارلز دادند كه او علاقه اي به حكومت كردن نداشت و شش ماه بعد دوباره انگلستان سلطنتي شد. زادروز زني که سه بار رهبر هند شد 19 نوامبر زادروز بانو اينديرا گاندي است كه سه بار نخست وزير هند شد ، كشوري كه حكومت بر آن بسيار دشوار است.وي كه در 1917 به دنيا آمده بود در1984 به دست محافظانش كشته شد. اينديرا در 1942 با يك روزنامه نگار پارسي به نام پيروز گاندي ازدواج كرد
و از او داراي دو پسر شد. پيروز كه بعدا نماينده مجلس هند شد در 1960 در گذشت. اينديرا از منتقدان سياست خارجي آمريكا بود و نه تنها با كمك شوروي براي هند يك ارتش نيرومند به وجود آورد بلكه اين كشور را در سال 1974 اتمي و در 1980 فضايي كرد. بانو «كندوليزا رايس» وزير امور خارجه آمريكا شد در پي كناره گيري ژنرال كولن پاول ، « كندو ليزا رايس » 50 ساله 16 نوامبر 2004 به سمت وزير امور خارجه آمريكا تعيين شد. با اعلام نامزدي بانو «رايس» براي احراز اين سمت، روزنامه ها عموما اين بيان او را در سمت مشاور ويژه امور امنيت ملي حكومت بوش ياد آور شده بودند كه پس از تعرض نظامي آمريكا به عراق و بلند شدن صداي اعتراض اروپاييان، گفته بود: فرانسه را مجازات كنيد، به آلمان اعتناء نكنيد و روسيه را ببخشيد. اين سه دولت از معترضان اشغال نظامي عراق توسط آمريكا بدون مجوز شوراي امنيت بودند. برخي از مفسران اروپايي «رايس» را بانويي با داشتن روش « ماكياولي » توصيف كرده و نوشته اند كه گمان نمي رود در زمان او به عنوان رئيس ديپلماسي آمريكا، روش سياسي و برخورد آمريكا با دولتهاي ديگر نرم تر شود. به نوشته اين مفسران، روشها و طرز تفكر بوش و رايس از هم
جدا نيست و مي توان گفت فلزي يكپارچه اند كه به هم جوش داده شده اند. رايس كه از دانشگاه « دنور ( كلرادو ) » دكتراي مطالعات بين المللي گرفته در سال 2000 ، در جريان مبارزات انتخاباتي، مشاور امور جهاني و سياست خارجي بوش و اندرز ده او در اين زمينه ها بود. به نوشته مطبوعات، كندوليزا رايس از حاميان درجه اول حمله به عراق و اشغال نظامي اين كشور بود. بانو رايس مدتي هم مدرس دانشگاه ستنفورد بود و در مركز مطالعات امنيت بين المللي و كنترل تسليحات اين دانشگاه كار مي كرد. رايس در زادروز خود ( متولد 14 نوامبر 1954 ) مي دانست كه نامزد سمت وزير امور خارجه آمريكا خواهد شد و تصويب اين انتصاب در سناي آمريكا دشوار نخواهد بود. وزارت امور خارجه آمريكا از نظر اهميت نخستين وزارتخانه اين كشور است. بانو رايس از سالها پيش با دولت آمريكا همكاري داشته است. وي قبلا در ستاد ارتش آمريكا سمت هاي جانبي داشت و در دوران حكومت بوش ( پدر ) مديريت مشاوران امور اروپاي شرقي و شوروي وي را عهده دار بود و در دوره اول حكومت بوش ( پسر ) مشاور ويژه امنيت ملي رئيس جمهوري شد و نخستين زني در آمريكا بود كه داراي اين سمت شده بود. روزنامه ها از وي به عنوان
كارشناس امور روسيه و اروپاي شرقي نام برده اند. به نوشته برخي از روزنامه هاي اروپا ، بانو رايس در دوران وزارت خود در برابر جورج بوش فقط گوش خواهد بود و دهان به كوچكترين اعتراض و مخالفت نخواهد گشود. به نظر مطبوعات اروپا كه انتصاب « رايس » را تفسير كرده اند، سياست بوش در دوره دوم حكومتش هم نسبت به اسرائيل كه وي بيش از هر رئيس جمهوري ديگر آمريكا مدافع آن است تغيير نخواهد كرد. پاره اي از رسانه هاي آمريكايي ضمن بحث از انتصاب بانو رايس اشاره كرده اند كه اگر او در سياست خارجي و رفتار با ساير دولتها بازهم يكدنگي كند، باعث احياء حس مقاومت در اين دولتها خواهد شد كه مآلا دودش به چشم ملت آمريكا خواهد رفت. ريچارد آرميتاژ معاون وزارت امورخارجه آمريكا از لحظه انتصاب رايس، از اين سمت كناره گيري كرده و احتمال استعفاهاي متعدد ديگر مي رود. از آنجا كه آمريكا به صورت فدراسيون اداره مي شود، نقش سه وزارتخانه امورخارجه ، دفاع و خزانه داري اين كشور بيش از وزارتخانه هاي مشابه در ممالك ديگر است زيرا كه در آمريكا امور ديگر بر عهده ايالتهاست كه قوانين متفاوت دارند و هركدام عملا يك كشورند، و به همين دليل است كه بيشتر فعاليت هاي دولت
فدرال متوجه سياست خارجي ، امور دفاعي و پول ( دلار ) است و پيرامون آنها دور مي زند. ساير وزيران كابينه دولت فدرال آمريكا، جز دادستان كل ( برابر وزير دادگستري در ساير كشورها كه بازپرسها و پليس فدرال و اداره مهاجرت زير نظر او عمل مي كنند) وظايف برنامه ريزي و مشورتي دارند. سرمايه گذاري 20 ميليارد دلاري چين در آرژانتين «هو جينتائو» رهبر چين 16 نوامبر 2004 ديدار از آرژانتين را كه دنباله ديدار او از آمريكاي لاتين است آغاز كرد. « هو » به آرژانتيني ها كه در دو ـ سه سال اخير از سرمايه گذاري دولتهاي ديگر محروم شده اند قول 20 ميليارد دلار سرمايه گذاري داده است. بدهكاري آرژانتين به قدري زياد است كه سرمايه گذاران ديگر به سويش نمي روند. هو در مذاكرات خود با «نستور كرچنر» رئيس جمهور چپگراي آرژانتين گفته است كه چين در توسعه خطوط راه آهن اين كشور، ساختن خانه و كشف نفت سرمايه گذاري خواهد كرد و خواهد كوشيد كه اقتصاد آرژانتين احياء و شكوفا شود.