سونامي ايدز را جدي بگيريم
بيماري ايدز از آغاز شناسايي شدن توسط انسان كه چندان هم طولاني نيست تاكنون پيدايش ۷۰ميليون انسان را در سراسر جهان گرفتار خود كرده است.
کد خبر :
41479
ایرنا: "نقش ما در زندگي هر چه باشد و در هر كجا كه زندگي كنيم، بايد بدانيم كه هماينك همگي ما با "اچ.آي.وي" زندگي ميكنيم و همگي ما تحت تاثير آن هستيم و همگي ما بايد مسووليت براي پاسخگويي را بپذيريم" اين مطلب بخشي از پيام امسال "بان كي مون" دبير كل سازمان ملل متحد به مناسبت روز جهاني ايدز است. روز اول دسامبر برابر با دهم آذر ماه روز جهاني ايدز نام دارد. واژه ايدز AIDSمخفف ( (Acquired Immuno deficiency Syndromeبه معني "سندرم نقص ايمني اكتسابي" است. ويروس حامل اين بيماري اچ.آي.وي HIV (تضعيفكننده ايمني انسان) نام دارد. بيماري ايدز از آغاز شناسايي شدن توسط
انسان كه چندان هم طولاني نيست تاكنون پيدايش ۷۰ميليون انسان را در سراسر جهان گرفتار خود كرده است. بر اساس آمارها، هماكنون ۹۰درصد موارد آلودگي به ويروس ايدز در كشورهاي در حال توسعه زندگي ميكنند و روزانه ۲۲هزار نفر در دنيا به اين جمع افزوده ميشوند. اگرچه مراحل اوليه گسترش بيماري ايدز در كشورهاي پيشرفته همانند آمريكا و اروپا مشاهده شده بود، اما اين كشورها اكنون موفقيت قابل توجهي در مهار آن كسب كردند. آمارها نشان ميدهد كه افزون بر ۸۰درصد از موارد ابتلا به ويروس ايدز در جهان از طريق ارتباط جنسي بوده است. مسوولان و كارشناسان در وزارت بهداشت
ايران، روند شيوع و انتقال ايدز در كشور را به سه مرحله يا موج تقسيم بندي ميكنند. موج اول شيوع بيماري ايدز در ايران از طريق خون بوده است.نخستين فردي كه در ايران به عنوان حامل ويروس ايدز شناسايي شده، يك كودك دو ساله بود كه پس از دريافت خون در بيمارستان به اين بيماري مبتلا شد. موج دوم، شيوع ايدز از طريق اعتياد تزريقي بوده است.در حال حاضر نيز آمارهاي رسمي نشان ميدهد كه بيشترين افراد مبتلا به ايدز در ايران افراد معتاد ترزيقي هستند. سومين موج،انتقال بيماري ايدز از طريق رابطه جنسي است، شيوهاي كه زنگ خطر آن از هم اكنون به صدا در آمده است و بر اساس آمارهاي وزارت
بهداشت آمار مبتلايان به ايدز از اين روش در ايران در حال افزايش است. هم اكنون نگراني مسوولان از شيوع ايدز به وسيله رفتارهاي پر خطر جنسي افزايش يافته است و آنان ضمن اينكه رقم انتقال ايدز از طريق معتادان تزريقي در كشور را همچنان در صدر ميدانند،اما نسبت به گسترش انتقال اچ.آي.وي از طريق جنسي در كشور هشدار دادهاند. برخي از مسوولان و كارشناسان وزارت بهداشت نيز از موج سوم شيوع ايدز به عنوان "سونامي ايدز" ياد كردهاند، خطري كه اگر با بيتوجهي يا كم اعتنايي مجموعه افراد جامعه مواجه شود،دامن همگان را خواهد گرفت. رييس اداره ايدز وزارت بهداشت، درمان و آموزش در
اين خصوص گفت:با توجه به سهم سه درصدي تماسهاي جنسي در انتقال ايدز طي سالهاي گذشته، اين نوع رفتار پر خطر در طول سال جاري با رشد ۳۳درصدي همراه بوده است كه درايت و توجه ويژه مسوولان را ميطلبد. "عباس صداقت" افزود: ۹۶درصد از مبتلايان ايدز در ايران از طريق استفاده از سرنگهاي آلوده به اين بيماري گرفتار شدهاند. وي گفت: بر اساس آخرين آمارها هماكنون ۱۶هزار و ۹۰مبتلا به ويروس ايدز در ايران شناسايي شدهاند و اين در حالي است كه بر طبق فرمول سازمان بهداشت جهاني، حدود ۶۰هزار ايراني در گروه سني ۲۵تا ۳۴سال مبتلا به اين ويروس هستند كه بخش
عمده مبتلايان به صورت نهفته حامل ويروس هستند. به گفته وي، تاكنون دو هزار و ۱۲۱مبتلا به ايدز در كشور جان خود را از دست دادهاند. استان خراسان رضوي يكي از مناطق پر جمعيت كشور است كه حدود ۲/۵درصد مبتلايان به ايدز كشور را به خود اختصاص داده است. مسوولان درماني و بهداشتي اين استان معتقدند، تعداد مبتلايان به ويروس ايدز كه تاكنون در اين منطقه شناسايي شدهاند، به دلايلي ناشناخته كمتر از ديگر نقاط كشور بوده است. مسوول مركز مشاوره بيماريهاي رفتاري و عفوني مركز بهداشت خراسان رضوي در اين مورد گفت: افزايش رفتارهاي پرخطر ناسالم و انتقال اچ.آي.وي از طريق اعتياد
تزريقي در مناطق مختلف كشور متفاوت است و شايد جو مذهبي حاكم بر فضاي منطقه در اين امر دخيل بوده باشد. دكتر "علي حسينپور" افزود:تاكنون ۳۶۹بيمار مبتلا به ويروس اچ.آي.وي در اين استان شناسايي شدهاند كه حدود ۹۴درصد آنان مرد هستند. وي گفت:حدود ۸۵درصد مبتلايان به ويروس اچ.آي.وي در استان خراسان رضوي از نوع اعتياد ترزيقي هستند و از اين حيث خراسان رضوي تقريبا بالاترين ميزان مبتلايان را در كشور دارد. او جمعيت بالاي حاشيهنشين در كلانشهر مشهد و افزايش اعتياد و بزهكاري در اين مناطق را از علل بالا بودن آمار مبتلايان به ويروس اچ.آي.وي از نوع اعتياد تزريقي
در خراسان رضوي ذكر كرد. اين مسوول با تشريح وضعيت كل مبتلايان به ويروس ايدز در استان خراسان رضوي گفت: هماكنون ۱۲۰نفر آنان به استانهاي ديگر عزيمت كردند، ۹۴نفر فوت نمودند و ۳۶نفر هم تحت پيگيري هستند. حسين پور با اشاره بههمكاري نكردن هفت نفر از مبتلايان بهايدز در خراسان رضوي براي درمان افزود: ۱۸نفر از مبتلايان به ايدز دراستان تاكنون شناسايي نشدهاند، ۲۶نفر زنداني هستند و ۶۸بيمار مبتلا نيز داراي پرونده فعال هستند و با مراجعه مكرر تحت درمان دارويي و حمايتي قرار دارند. وي ميزان شيوع ايدز در استان از طريق آميزشي را كمتر از ۱۰درصد
دانست و افزود: موج سوم ايدز يعني خطر از طريق انتقال جنسي هماينك يك مساله جدي است كه از آن به عنوان سونامي ايدز ياد ميشود. تحليلها و گزارشات مسوولان مختلف بيانگر آن است كه به دنبال اقدامات مختلف انجام شده در كشور همچون تاسيس مراكز DIC(پاتوق معتادان)، در حال حاضر انتقال ايدز ازطريق معتادان تزريقي كاهش يافته است اما خطر انتقال بيماري از راه جنسي در حال افزايش است. در اين راستا اطلاعرساني و آموزش دقيق و شفاف به مردم آخرين و تنها راهكار كنترل بيماري ايدز در كشور شناخته شده است، در حالي كه به عقيده كارشناسان امر اكنون اطلاعات مردم و خانوادهها از راههاي
انتقال بسيار اندك است. عضو كارگروه ايدز مركز بهداشت خراسان رضوي در اينباره گفت: قباحت طرح موارد آموزشي پيشگيري از بيماري ايدز در بحث مسايل جنسي در كشور بايد برداشته شود. دكتر "مهدي چرخنده" افزود: هماينك دربين حدود ۲۰۰كشور عضو سازمان بهداشت جهاني، تنها كشوري هستيم كه نميتوانيم مسايل آموزشي ايدز را به طور واضح و روشن بيان كنيم. وي گفت:با توجه به تغيير الگوي ابتلا به ايدز از طريق جنسي، شيوه آموزش و اطلاعرساني در بحث مسايل جنسي در كشورمان بايد بازنگري و به طور شفاف بيان شود. مشاور پزشكي صدا و سيماي مركز خراسان رضوي افزود:هماكنون حتي دربحث
كارشناسي در ميزگردها و مصاحبههاي تلويزيوني، پزشكان و كارشناسان اجازه ندارند، حتي وسايل پيشگيري مانند "كاندوم" را نام ببرند و اين يك مشكل است. دكتر چرخنده با اشاره به برنامههاي مختلفي كه طي هفته ايدز از صدا و سيماي مركز خراسان رضوي پخش ميشود،گفت: برپايي ميزگردهاي مختلف، زير نويس ها، گنجاندن مطالب آموزشي ايدز در برنامههاي مختلف راديويي و تلويزيوني از اين جمله است. وي در عين حال افزود:امسال براي اولين بار اين جسارت را داشتهايم كه در برنامههاي راديويي و تلويزيوني كمي شفاف تر حتي با نام بردن وسايل پيشگيري، آموزشهاي كنترل ايدز از طريق رسانه ملي
را در استان خراسان رضوي نهادينه سازيم. عضو كميته كشوري كاهش آسيب وزارت بهداشت معتقد است:بين سه اپيدمي "ايدز، روابط جنسي و مصرف تزريقي مواد مخدر" ارتباط مستقيمي وجود دارد كه هريك از آنها از قابليت تحرك بالايي برخوردار هستند. دكتر "بهنام فرهودي" افزود: موج سوم اپيدمي ايدز ناشي از شركاي جنسي متعدد معتادان است و اين روش انتقال براي جمعيت جوان كشور با رفتارهاي پرخطر جنسي نوعي تهديد محسوب ميشود. وي گفت:هماكنون ۲۰۰هزار معتاد تزريقي در كشور وجود دارد كه بيش از يك سوم آنها متاهل و با همسرانشان زندگي ميكنند. وي در مورد ضرورت كنترل رفتارهاي پر خطر
بيان كرد:براي دستيابي به اين هدف بايد ضمن ترويج روابط جنسي سالم و توصيه به پرهيزگاري، وفاداري و پايبندي به خانوادهها، استفاده از روشهاي سدكننده نيز تبليغ شود. به گفته وي، كاهش آسيب نوعي آموزش بهداشت جنسي است كه شرع و اسلام نيز بدان تاكيد دارد و بدانيم كه اگر با پنهان كاري عاملي براي ابتلاي يك جوان شويم، مرتكب اشتباه بزرگي شدهايم و قابل بخشيدن نيست. رييس مركز تحقيقات ايدز ايران نيز گفت: انتقال ايدز از طريق اعتياد تزريقي در كشور تا حدي كنترل شده، انتقال از مادر به جنين نيز هنوز در جامعه نمود نيافته و انتقال از طريق فراوردههاي خوني نيز تقريبا به صفر رسيده
است اما انتقال از طريق روابط جنسي به سرعت در حال افزايش است. دكتر "مينو محرز" افزود:رسانهها بايد گسترده و شفاف در اين خصوص اطلاع رساني كنند اما متاسفانه خودسانسوريهاي اخلاقي در بين رسانهها در اين مورد اجازه اين كار را نميدهد و كمتر به صراحت در مورد استفاده از روشهاي پيشگيري در روابط جنسي صحبت ميشود. وي با انتقاد از صدا و سيما در زمينه اطلاعرساني گفت:با وجود تاثير زياد صدا وسيما در آگاهيبخشي به مردم، در خصوص بيماري ايدز اين رسانه خوب عمل نكرده است. محرز افزود:در حال حاضر ۲۰درصد مبتلايان به ايدز در كشور از طريق روابط جنسي به اين بيماري
مبتلا شدهاند كه نسبت به پنج سال گذشته چند برابر شده،اما ما همچنان اصرار داريم كه "دايره افراد در معرض ايدز را به مشتي معتاد بيبند و بار محدود كنيم." وي گفت: اين در حالي است كه بر اساس بررسيها، رفتارهاي جنسي با شركاي مختلف و بدون رعايت اصول پيشگيري مختلف در ميان معتادان شايع است و اغلب زنان مبتلا به ايدز همسران معتادان تزريقي هستند. از سوي ديگر،مشاور سازمان بهداشت جهاني نيز الگوي انتقال جنسي ايدز در ايران را با كشورهاي اروپايي و آمريكايي متفاوت دانست. "محمد اسماعيل اكبري" گفت:افرادي كه به كشورهاي آسياي ميانه يا جنوب خليج فارس سفر ميكنند نقش
پر رنگي در انتقال ويروس ايدز به ايران دارند. وي افزود:متاسفانه با وجودي كه الگوي انتقال ايدز در ايران هر چه بيشتر از تمركز در گروه معتادان تزريقي به گروه وسيعتر جامعه از طريق انتقال جنسي گسترش مييابد، هنوز عده زيادي حاضر نيستند كه اين نكات را بيان كنند. وي گفت:ما ميدانيم كه برخي جوانان ما به كشورهاي آسياي ميانه ميروند و در اين كشورها براي سفر آنها تسهيلاتي هم ارايه ميشود و يا افرادي كه براي كار يا تفريح به كشورهاي حاشيه جنوب خليج فارس سفر ميكنند، ما ميدانيم كه چه اتفاقاتي انجام ميافتد،اما متاسفانه برنامهريزي درستي براي جلوگيري از انتقال ايدز
از اين طريق نداريم. معاون سياسي و اجتماعي استانداري خراسان رضوي نيز گفت: رسانه ملي بايد نقش خود را در نهادينه كردن آموزشهاي پيشگيري از ايدز پيدا كند تا به جاي پرداختن به تبليغات كذايي كماثر و ناپايدار و بعضا مشكلدار به مسايل جدي و نيازهاي جامعه بپردازد. "قهرمان رشيد"افزود: اگر بودجههاي رسانه ملي تامين شود تا مجبور نباشد به تبليغات كذايي وارد شود، رسالت خطير خود را انجام ميدهد. وي گفت:به جاي تيزرهاي تبليغاتي مختلف اكنون بايد آموزشهاي پيشگيري از ايدز به صورت هنرمندانه و مطابق با فرهنگ جامعه از طريق صدا و سيما انعكاس يابد. وي افزود:مسجدها و
حسينيهها تنها براي عبادت احداث نشدهاند و امروز وقت آن است كه مروجان و مبلغان اسلامي طرح موضوع كرده و در آگاهي مردم نسبت به جلوگيري از ايدز ايفاي نقش كنند. رشيد همچنين نست به خطر انتقال ايدز از طريق جنسي هشدار داد و گفت:براي تامين بهداشت و سلامت اجتماعي بايد مساله فراغت و لذتهاي مشروع مورد توجه قرار گيرد و ما نميتوانيم بدون راهكار تنها با منع كردن در پيشگيري موفق باشيم. رييس دانشگاه علوم پزشكي مشهد نيز پيشگيري و مقابله با بيماري ايدز را با مشاركت همه ارگانها و آحاد مختلف مردم ميسر ميداند. دكتر "مسعود ملكي" با اشاره به خطر موج سوم انتقال ايدز از
طريق جنسي افزود: براي جلوگيري از اين تهديد، اطلاعرساني و آموزش از طريق صداوسيما، رسانهها و مطبوعات براي ارتقاء آگاهي عموم جامعه نقش بسزايي دارد. وي با تاكيد بر اين كه "مخفي كردن بيماري و ناديده گرفتن آن مشكلي را حل نميكند" گفت: كتمان ايدز به طور غيرمستقيم زمينه انتشار بيماري را فراهم ميكند. رييس مركز بهداشت خراسان رضوي نيز گفت: تاكنون اقدامات مثبتي در كشور براي پيشگيري و مبارزه با ايدز انجام شده،اما بايد مراقب گروههاي داراي رفتارهاي پرخطر باشيم زيرا طبق بررسيها ۱۸درصد افراد داراي رفتارهاي پرخطر آلوده به ويروس ايدز بودهاند. دكتر
"محمدرضا مجدي" افزود: در اين راستا مركز مشاوره بيماريهاي رفتاري و عفوني معروف به "كلينيك مثلثي" در مشهد هماكنون فعاليت گستردهاي در ارائه خدمات مربوط به شناسايي و مشاوره بيماران مبتلا در ميان معتادين تزريقي، هپاتيت و رفتارهاي پرخطر جنسي دارد. وي با اشاره به برنامهها و فعاليتهاي كنترل ايدز در استان خراسان رضوي گفت: در حال حاضر پايگاه مشاوره بيماري ايدز در تمامي شهرستانهاي استان خراسان رضوي راهاندازي شده كه تمامي هم استانيها ميتوانند در خصوص بيماري ايدز و يا داشتن رفتارهاي پرخطر جنسي با مراجعه به اين پايگاهها مشاوره بگيرند. وي همچنين
از راهاندازي ۱۰پايگاه مشاوره بيماريهاي رفتاري و عفوني به كمك سازمان بهزيستي، هلال احمر و شهرداري جهت بيماري ايدز در مشهد خبر داد. او در ادامه با اشاره به راهاندازي خط تلفن چهار شمارهاي " "۰۹۶۸۶گفت: كارشناسان بهداشتي در اين مركز آمادهاند تا به تمامي پرسشهاي مردم در خصوص ايدز و بيماريهاي آميزشي پاسخ دهند. دكتر مجدي همچنين از شروع طرح آموزش بسيج وسيع و فراگير ايدز جهت ۲۵ گروه هدف در استان خراسان رضوي خبر داد و افزود: بدين طريق طي سه سال به صورت جامع آموزش و اطلاعرساني بيماري ايدز در سطح استان را فراگير خواهيم كرد. او با اشاره به تاسيس
۱۱مركز DIC(گذري يا پاتوق معتادان) با همكاري سازمان بهزيستي در استان خراسان رضوي گفت: با افتتاح اين مراكز طي سالهاي اخير، شناسايي و مراقبت از مبتلايان به اچ.آي.وي در استان از رشد چشمگيري برخوردار بوده است.