قدرت برتر منطقه ايم

گفتگو با صادق خرازی

کد خبر : 46441

جايگاه ايران در منطقه خاورميانه و نسبت آن با سفرهاي مقامات عالي رتبه اروپايي و امريکايي به اين منطقه استراتژيک و حساس موضوعي بود که با دکتر صادق خرازي سفير سابق ايران در فرانسه و کارشناس مسائل خاورميانه در ميان گذاشتيم. اين گفت وگو از سفر همزمان بوش و سارکوزي آغاز و به مسائل انتخاباتي داخل ايران هم کشيده شد، اگرچه موضوعات بي شمار ديگري مانند انتخابات امريکا، پيش نويس قطعنامه سوم و سفر محمود احمدي نژاد به عراق که قرار است هفته اول اسفندماه انجام بگيرد، مجال طرح و بررسي پيدا نکرد. صادق خرازي مي گويد؛ ايران يک قدرت منطقه يي است اما به نظر مي رسد همکاري هاي ايران با امريکا در افغانستان و عراق براي طرف ايراني هيچ گونه منافعي را به دنبال نداشته است. وي در توضيح چرايي اين بي نفعي ايران از همکاري با امريکا تنها به يک جمله بسنده مي کند؛ اين را از حاکمان بپرسيد.گفت وگوي اعتماد با دکتر صادق خرازي ديپلمات ارشد ايراني با اين پرسش آغاز شد؛ - اواخر دي ماه گذشته بوش و به فاصله اندکي سارکوزي سفر جنجال برانگيزي به منطقه خاورميانه داشتند. نکته بديهي در اين مسافرت ها تلاش اين دو مقام ارشد امريکايي و اروپايي براي فروش بيشتر اسلحه به کشورهاي منطقه است. کمااينکه قراردادهاي سنگيني هم بين برخي کشورها با بوش و سارکوزي منعقد شد. در کنار اين تلاش ها، اين دو مقام ابايي نداشتند از اينکه صراحتاً اعلام کنند سفر آنها براي جلوگيري از نفوذ ايران در منطقه است. بعد از فرونشستن گردوغبار اين سفرها تحليل شما از اين رفت وآمدها در اين مقطع چيست؟ من هم از همان تعبير خاورميانه که شما در پرسش تان مطرح کرديد استفاده مي کنم. خاورميانه امروز مرکز ثقل سياسي و استراتژيک جهان است، هم به دليل اقتصاد انرژي که در منطقه است، هم به دلايل ژئوپولتيک و هم به دلايل تاريخي و تمدني. چون همان طور که مي دانيد خاورميانه زادگاه همه اديان و تمدن هاي جهان است، پس خاورميانه هميشه مهم بوده است. بنابراين سفر مقام هاي ارشد اروپايي و امريکايي به اين منطقه، خصوصاً زماني که نيروهاي امريکايي در منطقه حضور جدي دارند، امر جديدي نيست. منتها در اين سطح حضور آقاي بوش در اين مقطع حکايت از تحرک جديد ايالات متحده امريکا در عرصه خاورميانه دارد. بنابراين مي توان براي اين سفر چند بعد در نظر گرفت؛ نخست پيگيري روند صلح خاورميانه؛ دوم بلوک بندي عليه قدرت منطقه يي به نام ايران و اعتماد به نفسي که ايرانيان در سطح منطقه دارند. اين اعتماد به نفس مربوط به اين دولت نيست. اين اعتماد به نفس از يک سو مرتبط با قدرت بالقوه واحدي به نام ايران است و از طرفي محصول تلاش هاي 30ساله يي است که بعد از تاسيس جمهوري اسلامي رخ داده است و مساله سوم پيگيري شعار دموکراتيزه کردن خاورميانه است که در مکتب فکري نشر يافته امريکايي ها که در زمان حضور نظامي شان در عراق مطرح کردند، وجود دارد. البته در برخي کشورها از آقاي بوش استقبال کردند که استقبال تشريفاتي بود، در عين حال حضور و مواضع آقاي بوش با اعتراضات و انتقادات شديد روبه رو شده است. از اينها گذشته بايد ريشه هاي اين حضور را مقداري شکافت و مقداري هم در مقايسه با حضور آقاي سارکوزي در هر دو زمينه بحث کرد.حضور آقاي بوش در خاورميانه نشان دهنده اين است که در ساختار سياسي سياست خارجه ايالات متحده امريکا يک ضعف آشکار را مي توان به طور مشهود ديد. - اين ضعف چيست؟ اعتماد به ايالات متحده امريکا در ميان کشورهاي عربي به شدت کاهش پيدا کرده است. - چرا اين اعتماد کاهش پيدا کرده است؟ دلايل گوناگوني دارد. 1- در ميان ملت هاي منطقه سياست هاي ضداسلامي و ضدعربي دولت امريکا به ويژه گام هايي که در اسرائيل، عراق و افغانستان برداشته شده است. بوش و دولت امريکا با يک نوع ترديد و نگراني بسيار سهمگين روبه رو شده اند. دليل اين نگراني هم اين است که به موازات اينکه امريکا شعار مبارزه عليه تروريسم را داده منطقه با بحران بيشتر تروريسم روبه رو شده است. مي توان اين را هم بيان کرد که نه تنها متاسفانه تروريسم اشاعه يافته، بلکه حرکت هاي ضدامريکايي و تروريستي هم نضج پيدا کرده است. اين مسائل به صورت واقعي از قدرت امريکا در منطقه کاسته است. به خاطر اينکه امريکا با آن شعارها جلو آمده است و نتيجه آن شعارها و عمل ها جز کشتار مسلمانان چيز ديگري نبوده است. بنابراين امروز دولت هاي منطقه با يک پرسش بزرگ در ميان مردم خودشان روبه رو هستند که اين حضور نه تنها به نفع شان نبوده بلکه آشکارا قدرت کشورهاي هم پيمان منطقه را کم کرده است. مساله ديگري که در اين ميان وجود دارد، موقعيت ژئوپولتيک و ژئواستراتژيکي است که ايران در منطقه خاورميانه و در ژئوپولتيک شيعه دارد که توانسته امريکا را با نوعي عدم مشروعيت حضور روبه رو کند؛ بحران مشروعيت نه به معناي مشروعيت ذاتي قدرت و حکومت، بلکه مشروعيت حضور و سياست هاي امريکا در منطقه، و امريکايي ها چاره يي ندارند جز اينکه عليه سياست هاي منطقه يي جمهوري اسلامي ايران اجماع سازي کنند حتي در برخي جاها سياست هاي منطقه يي ايران تضادي هم با منافع امريکا ندارد اما به جهت عدم شناخت دقيق يا سوءتفاهمي که نسبت به واقعيت هاي ايران در منطقه وجود دارد، تصور مي کنند در اين مقطع مهار جديدي را عليه ايران آغاز کنند. - آيا اين اجماع سازي و مهار ايران با استقبال کشورهاي منطقه روبه رو شده است؟ اين خود يک پرسش اساسي است. تصورم اين است که کشورهاي منطقه در حداکثر همکاري با امريکا عليه ايران بوده و هستند، بيشتر از اين ديگر نمي توانند کاري بکنند. بعد از اينکه کشورها پايگاه هاي نظامي شان را در اختيار امريکا قرار داده بودند و همچنان در اختيار امريکاست و سيستم هاي اطلاعاتي شان در اختيار امريکاست بيشتر از اين کاري نمي توانند بکنند. لذا اگر تصور کنيم سفر آقاي بوش در اين اجماع سازي موفق بوده من باز هم با ترديد مي توانم سخن بگويم. - آقاي بوش در همين سفر باز هم تهديداتي را عليه جمهوري اسلامي ايران مطرح کرد. ارزيابي شما از اين تهديدها چيست؟ اين تهديدها در سطح حرف و شعار و لفاظي است. - درباره پيگيري شعار دموکراتيک کردن منطقه چه ارزيابي داريد؟ اگر دموکراسي بخواهد اتفاق بيفتد، نتيجه طبيعي آن فروپاشي دولت هاي منطقه خواهد بود چون اگر دموکراسي بخواهد به معناي واقعي آن محقق شود، انتخاب مردم چيز ديگري متفاوت از حاکمان کنوني آنها خواهد بود. خواست هاي اجتماعي در کشورهايي نظير عربستان، امارات، کويت، بحرين و مصر خواسته هاي متفاوتي است چون هم نظرسنجي ها و هم فضايي که از دنياي اسلامي و عربي به وجود مي آيد، چيز ديگري را به ما تفهيم مي کند. بنابراين آن بعد از سفر آقاي بوش در حد شعار باقي مانده است و نتيجه کلي سفر آقاي بوش نوعي بازسازي روحيه و موقعيت امريکا در منطقه است. من سطحي فراتر از يک سفر تشريفاتي نمي بينم. - اما قراردادهايي هم به امضا رسيد. البته قراردادهايي امضا شد که آن بحث ديگري است. اين باج ها همواره در قالب تجارت يا همکاري هاي نظامي - امنيتي داده شده است و مساله جديدي نيست. - شما از حداکثر همکاري هاي دولت هاي عربي با امريکا سخن گفتيد در حالي که مقامات ارشد عربستان پس از خروج بوش از آن کشور و تهديد جهاني خواندن ايران موضعي کاملاً متفاوت با او گرفتند. بين اين دو مساله چه ارتباطي مي تواند وجود داشته باشد؟ دقت کنيد، برخي کشورهاي عربي مانند بحرين، قطر و امارات پايگاه هايي را در اختيار امريکايي ها قرار داده اند. آنها به دليل ضعفي که دارند، سکوت کرده اند ولي معمول است آنها هم راضي به همکاري با امريکايي ها نيستند. اما در عين حال واقعيت اين است که اين کشورها پايگاه هايشان را در اختيار امريکايي ها قرار داده اند و از نظر ما اين يک تهديد آشکار است. هر کشوري که پايگاهي داشته باشد و از اين پايگاه حتي به صورت تبليغاتي و جنگ سرد استفاده شود ما آن را جنگ سرد تلقي مي کنيم. به هر حال عربستان و مصر موضع شفاف تري گرفتند. - دليل خاصي داشت؟ دليلش اين بود که آنها تمايلي ندارند از پايگاه هايشان استفاده شود. آنها هم در مذاکرات خصوصي و هم در بيان مواضع علني شان گفتند که ما به هيچ وجه از آنها نمي خواهيم از قلمرو و خاک مان عليه کشوري مثل ايران استفاده شود. آنها ضمناً گفتند ايران تهديدي براي عربستان سعودي نيست. علاوه بر اينها مقامات عربستان در سطح بالايي با مقامات ايراني، با رهبري و تمام ارکان سياسي ايران ارتباط دارند. مي دانند که ما جز اين سياست ها کار ديگري نمي توانيم انجام دهيم. آنها هم به غلوهاي امريکايي ها کاملاً پاسخ داده اند. علاوه بر همه اينها عربستان سعودي با همه کشورها فرق دارد. اگرچه اين کشور متحد استراتژيک ايالات متحده در امريکا است اما اين گونه هم نيست که دربست در اختيار امريکايي ها باشد. کويتي ها هم همين طور. کويتي ها هم براي متعادل کردن حضور بوش در کويت وزير امور خارجه خود را به ايران فرستادند. اگرچه اين سفر از قبل طراحي شده بود اما مي توانست به تعويق بيفتد. حضور وزير امور خارجه کويت در ايران و پس از سفر بوش پيام آشکاري براي امريکايي ها داشت که اگر مي خواهيد روابط مان را با شما حفظ کنيم مي بايست ارتباط مان را با ايران هم حفظ کنيم. بنابراين اين سفر مي توانست بار رواني تبليغاتي ايجاد کند اما اثري فراتر از اين ندارد. - سفر بوش به فاصله چند ماه پس از انتشار گزارش 16 نهاد امنيتي امريکا درباره برنامه هسته يي ايران اتفاق مي افتد. دو هفته پيش از سفر بوش به منطقه پوتين درباره فريب امريکا از انتشار اين گزارش خبر داد. آقاي پوتين گفت ممکن است امريکا در يک اقدام غافلگيرانه به ايران حمله کند، از طرف ديگر مساله يي درباره حمله قايق هاي ايراني راه انداختند. آيا با چيدن انتشار گزارش، موضعي که پوتين اعلام کرده، سفر بوش و ماجراي قايق ها در کنار هم مي توان به يک نتيجه رسيد؟ من همه اينها را در سلسله يک حرکت و برنامه طراحي شده نمي بينم. البته مي شود با ديد توهم توطئه همه اينها را کنار گذاشت و هميشه خطر تهديد نظامي امريکا را در نظر داشت اما من مساله را اين گونه نمي بينم. - چرا؟ به خاطر اينکه مکانيسم پخش گزارش آن نهاد با موقعيت امريکا به ضرر دولت امريکا بود. تفوق جريان ضدجنگ در امريکا پرونده نظامي عليه ايران را در امريکا تا حدي بست به خاطر اينکه آنها به طور آشکار گفتند برنامه هسته يي ايران از سال 2003 غيرنظامي است. البته گزارش از لحاظ ماهوي و تکنيکي داراي اشکالات فني و تکنيکي فوق العاده زيادي است. اين گونه نيست که گزارش فقط به نفع ما باشد. گزارش حاوي بسياري از اشتباهات استراتژيک است بنابراين به تصور من اين گونه نيست که اين در سلسله آن ماجراها باشد. من ماجراي قايق ها را هم يک ماجراي کاملاً مشکوک مي بينم. سپاه پاسداران و مقامات ايراني اين ماجرا را تکذيب کردند. شايد تحرکات مرموز توسط گروه هاي تندرو به وجود مي آيد که منتسب به جمهوري اسلامي هم نيستند چون همه مي توانند قايق تندرو داشته باشند. به هر حال ماجرا ماجراي مشکوکي است. امريکايي ها هم بعد از 48 ساعت از اعلام ماجرا با تدبير عمل کردند. آنها هم به اين نتيجه رسيدند که شايد نيروهاي وابسته به جريان تروريسم در خارج از منطقه به قايق هاي تندرو دسترسي پيدا کرده اند. - از زاويه ديگري به اين ماجرا نگاه کنيم. گروهي تندرو که متعلق به ايران نيستند يا متعلق و مرتبط با هر جريان و کشور ديگري هستند، تصميم مي گيرند ناو امريکايي ها را تهديد کنند. آنها هم ظرف 48 ساعت مساله را به نيروهاي سپاه ربط مي دهند. پرسش اين است که ممکن است اين ماجرا يک تست بوده که در دفعات ديگر به جاي انداختن بسته هايي به دريا به ناو امريکايي حمله کنند و تا امريکا بخواهد بررسي کند در 48 ساعت اول به ايران حمله کند و همين مقدمه يک آتش افروزي در منطقه بشود؟ در عالم احتمال همه چيز فرض است اما هوشياري دو طرف هم خيلي مهم است. من معتقدم ايرانيان از روز اول با هوشياري عمل کردند. امريکايي ها هم از 48 ساعت بعد تا حدودي منطقي شدند. اين ماجرا نشان داد امريکايي ها نمي خواهند در منطقه درگير شوند. آنها خوب مي دانند که درگير شدن با ايران بازي با دم شير است. - چرا اين گونه فکر مي کنيد؟ نخست به خاطر همان اعتماد به نفسي که گفتم. ما بايد قدر اين اعتماد به نفس را بدانيم علاوه بر اين من فکر مي کنم سازمان نظامي امريکا آمادگي چنين حرکتي را ندارد. منطقه هم در اين ماجرا با امريکا همکاري نمي کند. وضع بين المللي ايران و جهان اصلاً چنين توصيه يي به امريکا نمي کند. نظام سياسي مستقر در ايران عراق نيست که ديکتاتوري در آن سر کار باشد که پيش از حمله امريکا به عراق سقوط کرده بود اما خودش نمي دانست سقوط کرده است. افغانستان هم که رژيم سياسي نداشت، يک گروه شورشي در افغانستان حضور داشت پس موقعيت اينها با ايران فرق اساسي داشت. ايران مهم ترين قدرت منطقه است. ايران بزرگ ترين اقتصاد غرب آسيا را دارد با وجود اينکه يکسري بهبود هاي اقتصادي صورت نگرفته، گرفتاري هاي مربوط به تورم و گرفتاري هاي اقتصاد داخلي داريم اما ظرفيت اقتصاد ايران با هيچ کشوري در منطقه قابل مقايسه نيست. دانش فني و تکنولوژيک که ايران دارد با هيچ کشوري در منطقه قابل مقايسه نيست. ما با درايت بيشتر مي توانيم بزرگ ترين قدرت اقتصادي و صنعتي غرب آسيا شويم که متاسفانه به دليل برخي سياست هاي غلط اين مساله محقق نشد لذا همه اين موقعيت ها کم ترين امکاني را به امريکايي ها نمي دهد که به فکر حمله نظامي بيفتند. - تا ده ماه ديگر رياست جمهوري بوش به پايان مي رسد. موضع امريکا در برابر پرونده گشوده شده ايران در شوراي امنيت چه خواهد بود. چون برخي با علم به رفتارها و نحوه تصميم گيري هاي بوش معتقدند براي بوش زمان و مکان فرقي ندارد، به تصميم برسد انجام مي دهد اما برخي با توجه به ساختار سياسي امريکا بر اين باورند که آغاز رقابت هاي انتخاباتي نامزدهاي رياست جمهوري امريکا آغاز شمارش معکوس براي واگذاري مسووليت ها است و رئيس جمهور در مدت زمان باقي مانده قادر به کار مهمي نيست. پرسش اين است آيا ممکن است بوش به طور ناگهاني تصميم بگيرد همه معادلات را به هم بريزد يا اينکه همين روال صدور قطعنامه ها را دنبال کند؟ اساساً چرا بوش بايد به تصميم درباره حمله به ايران برسد، مساله هسته يي ايران که در آژانس پيش مي رود. کشورهاي ديگر هم معتقدند بايد فرصت بدهيم تا مساله حل و فصل شود. مضاف بر اين من معتقدم مساله هسته يي ايران اولويت امريکايي ها نيست. اولويت امريکايي ها مساله عراق، لبنان، خاورميانه و افغانستان است. امريکايي ها نياز تبليغاتي دارند و مي خواهند نياز تبليغاتي خودشان را دنبال کنند. من پرسش شما را با پرسش ديگري پاسخ مي دهم که آيا هيچ زمينه يي وجود دارد که ايران و امريکا با هم درگير شوند؟، پاسخ منفي است. البته هميشه يک جنگ سرد حاکم بوده است و اين جنگ سرد بين ايران و امريکا مربوط به امروز و ديروز نيست. ايراني که يک روز هم پيمان امريکايي ها بوده است الان قدرت منطقه يي است و اتفاقاً بيشترين همکاري ها را با امريکايي ها در بحث تروريسم داشته است. آنها خوب مي دانند که افغانستان چگونه فتح شد. آيا افغانستان را امريکايي ها فتح کردند؟، هرگز. اگر نيروهاي نظامي، امنيتي ما در چارچوب منافع ملي ايران حرکت نمي کردند، افغانستان قابل فتح نمي شد. وقتي برخي نيروهاي افغان به کابل رسيدند، امريکايي ها ترسيده بودند. امريکايي ها مدام فشار مي آوردند که کابل را زود نگيريد. آنها مي گفتند سيستم اطلاعاتي ما نشان مي دهد که در کابل درگيري هاي سنگيني مي شود که چنين مساله يي اتفاق نيفتاد. امريکايي ها از فتح يکباره کابل وحشت کرده بودند. در عراق هم همين طور. اگر ما نمي خواستيم، اگر ما همکاري نمي کرديم آيا امريکايي ها موفق مي شدند؟، هرگز. همين حالا توافقات همکاري امنيتي ايران و امريکا خيلي خوب بوده، اما امريکايي ها هميشه دست بالا مي گيرند، طلبکارانه برخورد مي کنند. آنها همکاري ايران را بدون مابه ازا مي خواهند که متاسفم من به شما بگويم همکاري هاي اخير ايران با امريکا بدون مابه ازا بوده است. اين انتقاد به سياست خارجي ما وارد است. -چرا بدون مابه ازا بوده است؟ اين همه ما همکاري کرديم، هيچ مابه ازايي نداشت. - چرا بدون مابه ازا بوده است؟ آن را بايد از حاکمان بپرسيد. اما ما به عنوان کارشناسان سياست خارجي معتقديم بدون مابه ازا با امريکايي ها در عراق همکاري کرديم. -اين مساله شامل همه ادوار است يا در اين مقطع فقط اين اتفاقات افتاده است؟ در همه دوره ها. در افغانستان اين همه همکاري کرديم چه چيزي به ما دادند. طبيعي آن است که در ازاي همکاري ما، آنها هم امتيازهايي بدهند. بايد نگران بود که اين همکاري هاي بدون مابه ازا به مسائل ديگر خاورميانه و مسائل هسته يي تسري پيدا نکند. اين هوشياري و آگاهي خودبنيادي را در مسوولان سياست خارجي ايران مي طلبد که با تدبير و دقت در اين قضيه عمل کنند. -برگرديم به سفر سارکوزي، تفاوت سفر سارکوزي با سفر بوش چه بود؟ سارکوزي بيشتر به آتلانتيک نگاه مي کند. پيش از اين اولويت سياست خارجي فرانسه برقراري رابطه با کشورهاي خاورميانه بود، اما سارکوزي به سمت آتلانتيک گرايش دارد و همين نوع شکاف بين دولت هاي منطقه و دولت فرانسه و سياست هاي خارجي اين کشور در حال وقوع بود. علاوه بر اين فرانسه حضور تاريخي و سنتي در خاورميانه داشت. حضور فرانسه در منطقه کهن تر و خيلي قوي تر از حضور امريکايي ها است. بنابراين فرانسه تحرک جديدي را آغاز کرد که در وهله نخست صلح خاورميانه از امريکايي ها عقب تر نيفتد، حضورش را در منطقه همچنان حفظ کند و سوم قراردادهايي را در زمينه نيروگاه هاي اتمي منعقد کند که بتواند بازار اتمي منطقه را براي خود حفظ کند. فرانسه يکي از کشورهاي مهم در عرصه بازار تامين نيروگاه هاي هسته يي در جهان است. -يعني در عين همگرايي سياسي نوعي رقابت اقتصادي و نظامي هم دارند؟ دقيقاً، اينها با هم رقابت دارند و اين گونه نيست که سياست خارجي امريکا با فرانسه و حتي انگليس هم سو نباشد. در برخي جاها کاملاً رقابتي است، بنابراين سياست هاي آنان در برخي نقاط کاملاً مشهود است. فرانسوي ها نسل جديدي از نيروگاه هاي اتمي خودشان را در منطقه احداث مي کنند. اتفاقاً اينجا است که ما بايد از کشورهاي عربي مطالبه کنيم که آيا يک دهه قبل، آيا پنج سال قبل دنبال نيروگاه اتمي رفتن و نيروگاه هسته يي داشتن در ميان قدرت هاي اروپايي و امريکايي محلي از اعراب داشت. به دليل مقاومتي که ملت ايران در ماجراي هسته يي از خود نشان دادند به صورت عجيبي غرب در حال اتمي کردن صلح آميز منطقه است که در اختيار خودش باشد. -علت اين تحرک و فعاليت چيست؟ چون مي داند ضرورت دنياي امروز انرژي تميز و پاک (Clean) است. اين را ما نمي فهميم. خوب است ديگران به ما بگويند اگر پايداري هزينه هايي که ما داده بوديم، نبود امروز به امارات متحده عربي نيروگاه اتمي مي دادند؟ چنين چيزي امکان نداشت. آنها تجربه ايران را لمس کردند، لذا با تجربه ايران فراتر از همه عمل کردند. پس به آنها نيروگاه هسته يي مي دهند چون مي دانند ضرورت منطقه است. ما با آنها قرارداد داشتيم و قرار بود آنها براي ما بسازند، نساختند، ما خودمان رفتيم دنبال آن و ديدند که ايران دانش هسته يي را در اختيار دارد، خودشان را هم با بحران روبه رو کردند. ما قدر خودمان را نمي دانيم. آنچه در منطقه در حال رخ دادن است، نتيجه ايثار ملت ايران است. براي همين ما بايد مطالبه کنيم. ما اگر سياست خارجي پويا و فعالي داشتيم، اگر سياست خارجي ما دنبال قصه گويي و قصه پردازي نباشد. اينجا جايي است که ما بايد مطالبه کنيم. به هزينه ملت ايران دارند صاحب تکنولوژي هسته يي مي شوند خوب هم هست، چون ضرورت زندگي پاک همين است. - شما بين سفر بوش و سارکوزي کدام را مهم تر ارزيابي مي کنيد؟ به نظر مي رسد سفر سارکوزي مهم تر از سفر بوش بود. - چرا؟ به دليل اينکه سارکوزي در سفر خود به فرانسه سه مساله مهم را دنبال مي کند؛ نخست فرانسه به دنبال نگاهي غيرامريکايي به حل مساله لبنان است. فرانسه معتقد است امريکا مسائل لبنان را به سمت تشنج مي برد، در حالي که فرانسوي ها حس شناخت لبنان شان بهتر از ديگران است. دوم حضور سياست خارجي فرانسوي هاست که فعال است و آشکارا هم اعلام موضع کرده اند که ما ايران هسته يي برخوردار از پادمان و حقوق پادمان را پذيرفته ايم. حالا تهديدات سياسي و بين المللي هم مطرح مي کنند که به نظر من براي خالي نبودن عريضه است و بيشتر براي بالانس کردن روابط خودشان با امريکا، اسرائيل و فرانسه است. بنابراين اگرچه از اين مواضع مي گيرند اما اينها خيلي جدي نيست. نکته يي که اينجا خيلي مهم است اين است که فرانسه به دنبال بازار بزرگ اقتصادي منطقه است. بنابراين چاره يي ندارد جز اينکه منطقه يي وارد بشود. رفتاري که سارکوزي با اسرائيل داشته، کشورهاي منطقه را آزرده و در اين سفر به دنبال بازسازي اين رفتار خود است. - برگرديم به پرسش اول گفت وگو؛ هدف غايي و نهايي اين دو سفر با همه مشخصاتش اجماع سازي عليه ايران است. پرسش اين است که ايران چگونه مي تواند اين تلاش ها را ناکام بگذارد؟ در ديپلماسي ايران مقام معظم رهبري تعيين کننده است. ايشان نيز منطق خاص خود را به خوبي مشخص کرده اند و نشان مي دهد ما بايد مواضع اصولي خود را داشته باشيم. بنابراين سياست خارجي مطلبي نيست که بتوان آن را دستکاري کرد. اين دستمالي از طرف هر کس که مي خواهد، باشد؛ خواه جناح حاکم، خواه جناحي که در اپوزيسيون است. سياست خارجي جزء قلمرو و اختيارات رهبري است. نکته دوم، سطح ارتقاي وحدت ملي است. ارتقاي اتحاد ملي در داخل مي تواند به پيشگيري از هر نوع حادثه يي کمک کند. شما نگاه کنيد، هر زماني که مردم ايران در صحنه بوده اند، نمايش ديگري از اقتدار ملي را نشان داده اند. بنابراين نقش مردم تاثير بسزايي در واکسينه شدن دارد. لذا اين حضور بايد هم از سوي حاکمان تشويق بشود و هم از جريانات و احزاب سياسي. و يکي از نقاط عطف تجلي حضور مردم براي ارتقاي سطح وحدت ملي و واکسينه شدن، برگزاري خوب انتخابات است. بايد زمينه حضور همه سليقه ها را در انتخابات فراهم کرد. شوراي نگهبان و دولت هم بايد نگاه ملي داشته باشند. حضور مردم همراه با مشارکت همه سليقه ها در انتخابات مهم ترين نماد براي تاثيرگذاري سياست هاي داخلي بر سياست خارجي است. - همين انتخابات پيش رو چقدر مي تواند بر سياست خارجي ما تاثير بگذارد؟ خيلي زياد. انتخابات سال 76 پرونده امنيتي - نظامي ايران را تبديل به پرونده يي سياسي - بين المللي کرد. اين دولت که سر کار آمد، پرونده ما سياسي بود، امنيتي نبود اما برخي اتفاقات باعث شد چيز ديگري اتفاق بيفتد. - منظور شما اين است که مواضع رئيس جمهور باعث شد پرونده ايران از سياسي به امنيتي تغيير فاز بدهد؟ خير، آن مواضع باعث شد نگاه به ايران امنيتي شود اما پرونده ما امنيتي نشد. طرف مقابل از اينها خيلي سوءاستفاده کرد. من نمي خواهم درباره چيستي و چرايي هولوکاست صحبت کنم اما واقعيتي بوده که در آن غلو شده است. بايد کساني که هولوکاست را به وجود آوردند محاکمه شوند. هولوکاست که در دنياي اسلام و خاورميانه شکل نگرفته، چرا خاورميانه بايد هزينه آن را پرداخت کند. منتها قدرت استکبار و قدرت رسانه يي آن در جهان به گونه ديگر تبليغ مي کند. من اينجا يک نکته و گفته ديگر دارم و آن اين است که مشارکت مردم در هر صحنه يي در سياست داخلي که در چارچوب اتحاد ملي و انسجام اسلامي باشد تاثير جدي در سياست خارجي دارد. - اين تاثيرگذاري چگونه خود را نشان مي دهد؟ دست مجريان سياست خارجي را باز مي کند. هر کسي مي خواهد در وزارت خارجه باشد فرقي ندارد چه وزارت خارجه دولت تنش زدا و اعتمادساز باشد چه دولتي که شعارهاي آسمان کوب مي خواهد داشته باشد. - آيا صرف حضور مردم مي تواند اين فضا را به وجود بياورد؟ خير، فقط اين گونه نيست که از مردم بخواهيم وظيفه خود را به نحو احسن انجام بدهند. قبل از مردم وظيفه مسوولان است که زمينه انتخابات گسترده و فراگير را فراهم کنند. - بنابراين انتخاباتي در قد و قواره دوم خرداد مي تواند شرايط را به نفع ما عوض کند؟ ما نمي توانيم ديگران را متهم کنيم. انتخابات پرشور نگاه وسيع مي خواهد. انتخابات پرحماسه، نگاه هوشيارانه مي خواهد. نگاهي مي خواهد که در پس آن بفهميم مرزهاي ملي کجاست. ما نبايد همديگر را متهم کنيم که چه کسي وابسته است يا وابسته نيست. بايد يک نگاه ملي داشته باشيم. ما بايد بدانيم نسبت اقتدار ملي و وحدت ملي، با تهديد و امنيت ملي چيست. اگر اين نسبت ها را تشخيص بدهيم و انتخابات پرشور برگزار کنيم، قطعاً مي تواند تاثير جدي در امنيت ملي ما داشته باشد چون همه ما سرنشينان يک کشتي هستيم. - تاثيرات برگزاري انتخاباتي نظير انتخابات مجلس هفتم را در شرايط کنوني چگونه ارزيابي مي کنيد؟ من نمي خواهم از تاريخ صحبت کنم. مي خواهم درباره آينده بحث کنيم. اگر بخواهيم واقعي فکر کنيم همه مسوول هستند. همه بايد در عرصه حضور داشته باشند با گرايش هاي مختلف فکري. ممکن است عده يي با دولت تعارض داشته باشند. ممکن است ما در موضع مخالف دولت باشيم اما مخالف نظام که نيستيم. ما نظام را قبول داريم، قانون اساسي و رهبري را قبول داريم. ما معتقديم بعضي ها نبايد نظام و رهبري را به نفع خود مصادره کنند. بزرگ ترين ظلم به يک ملت و مهم ترين ظلم به کشور اين است که کسي رهبري، قانون اساسي و ارزش هاي يک کشور را به نفع خودش مصادره کند. مگر سند مالکيت ايران را به نام يک گروه و عده يي زده اند. فراموش نکنيد وحدت ملي يک مفهوم انشايي نيست که روي کاغذ بنويسي و ايجاد بشود. وحدت ملي جسارت مي خواهد، گذشت مي خواهد. بنابراين مشارکت مردم ضريب امنيت ملي و ضريب مانور سياسي نظام را بالا مي برد. - آيا عکس آن هم صادق است؟ عکسش هم صادق است. - و تبعات عکس اين مسائلي که شما بيان کرديد؟ بديهي ترين تبعات آن ضعف نظام سياسي و ضعف دولت و دستگاه سياست خارجي است. منبع: اعتماد

لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: