از اجلاس جهانی بشردوستانه چه میخواهیم؟
در حالیکه اجلاس جهانی دو روزه بشردوستانه در استانبول از روز دوشنبه آغاز به کار کرده است، استفان اوبراین، معاون دبیرکل سازمان ملل متحد و هماهنگ کننده کمکهای اضطراری یادداشتی با عنوان "از اجلاس جهانی بشردوستانه چه میخواهیم؟" نوشت.
خبرگزاری ایسنا: متن این یادداشت به شرح زیر است: « در نخستین اجلاس جهانی بشردوستانه در استانبول، رهبران دولتها، کارگزاریهای بینالمللی، بخش خصوصی و جامعه مدنی برای اعلام تعهدات خود به منظور پرداختن به برخی از مهمترین چالشهای پیش رو در جهان امروز گردهم میآیند. ضرورت برگزاری این اجلاس مشخص است: درگیریهای پایان ناپذیر که منجر به رنجهای بی اندازه شده، جا به جایی توده مردم، ناآرامیهای سیاسی و اقتصادی، نقض آشکار حقوق بینالملل بشردوستانه، سطوح بسیار بالای گرسنگی و سوء تغذیه کودکان، بلایای طبیعی شدیدتر و متناوب تر مرتبط با تغییرات اقلیمی، و نابرابری رو به رشدی که میلیونها نفر را از روند توسعه باز میدارد. آمارها تکان دهنده است: بیش از 130 میلیون دختر، پسر، زن و مرد نیازمند دسترسی به کمکهای بشردوستانه و حمایت هستند و این شمار همچنان رو به افزایش است. بیش از 40 میلیون و 800 هزار نفر به دلیل درگیری و خشونت در کشور خود آواره شدهاند و 20 میلیون و 200 هزار نفر دیگر در کشورهای دیگر پناه گرفتهاند. تنها در 2015 و در نتیجه بلایای طبیعی، 19 میلیون و 200 هزار نفر در 113 کشور آواره شدهاند. سازمان ملل متحد و شرکای بشردوستانه آن با در اولویت قرار دادن آسیب پذیرترینها، به منظور ارائه کمک در زمینه نیازهای نجاتبخش فوری و حمایت از 91 میلیون نفر در 40 کشور، خواستار حدود 21 میلیارد دلار هستند. با وجود این، در حالی که تقریبا به نیمه سال رسیدهایم، 17 میلیارد دلار از آن 21 میلیارد دلار ضروری همچنان کم است؛ امری که توانایی ما را برای کمک به افرادی انکار میکند که در بسیاری از موارد همه چیز را از دست دادهاند. چهار سال پیش، هنگامی که بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل متحد، خواستار برگزاری نخستین اجلاس جهانی بشردوستانه شد، دریافته بود ادامه وضع موجود ممکن نیست. اینک، چشم انداز و زمان بندی برای چنین گردهمایی هرگز تا این حد دقیق و مرتبط نبوده است. رهبران جهان، مشتمل بر دولتها یا سازمانهای مردم نهاد؛ سازمان ملل متحد و صندوقها، کارگزاریها و برنامههای آن، بخش خصوصی، جامعه مدنی و دانشگاهی باید با واقعیت از کنترل خارج شدن رو به افزایش نیازهای بشردوستانه دست و پنجه نرم کنند. با گرد هم آمدن، فرصتی در اختیار ما قرار میگیرد که گاه نصیب یک نسل میشود و آن به جریان انداختن دستورکاری بلندپروازانه برای تغییر راهی است که رنج آسیبپذیرترین افراد جهان را کاهش داده و مهمتر تغییر راهی که از آن رنج جلوگیری میکنیم. به منظور کسب موفقیت، دبیرکل در "دستورکاری برای انسانیت" خواستار تعهدات و اقداماتی است که بر تسریع فرآیند تغییر در پنج حوزه متمرکز هستند: ایجاد اراده سیاسی برای جلوگیری و حل درگیریها؛ اجرای قویتر حقوق بینالملل بشردوستانه و پایان بخشیدن به بی کیفرمانی مرتکبین؛ تضمین جا نماندن هیچ کس در تلاش برای دستیابی به توسعه پایدار از جمله میلیونها نفری که از بحرانها متأثر شدهاند؛ توسعه مشارکتهای متنوع تر برای کاهش نیازهای بشردوستانه و ایجاد تاب آوری؛ و سرمایه گذاری بر انسانیت به وسیله بسیج منابع جدید و بهبود کارآیی و اثربخشی در زمینه پاسخ بشردوستانه نجاتبخش و حمایتی. دگرگون کردن زندگی میلیونها نفر، یکی از مهم ترین تحولاتی که میخواهیم در این اجلاس ببینیم، به معنای تغییر مسیر توجه بینالمللی به جلوگیری و حل درگیریها است. برای شروع، رهبران سیاسی باید اراده و مسئولیت توأمان خود را برای به رسمیت شناختن تنها راهی به کار گیرند که میتوانیم رنج بشر را در چنین طیف طولانی و گستردهای کاهش دهیم و آن جلوگیری بهتر و پایان بخشیدن به درگیریها است. این امر مستلزم افزایش چشم گیر سرمایه گذاری رهبران جهان بر تقویت ثبات و اختصاص اولویت به دیپلماسی پیشگیرانه مبتکرانه خواهد بود. رهبران همچنین باید به نقض حقوق بینالملل بشردوستانهای بپردازند که تمامی دولتها و گروههای مسلح غیردولتی را متعهد میکند. امروزه در وضعیتهای درگیری، در حالی که غیرنظامیان در خانههای خود و روی تختهای بیمارستان یا در محاصره تا سر حد گرسنگی کشته میشوند و افراد بشردوست و مددکاران حوزه مراقبت از سلامت در تلاش برای کمک به آنان هدف حملات غیرقانونی و اغلب مرگ بار قرار میگیرند، حقوق بینالملل با بیکیفرمانی نقض میشود. به علاوه، تمامی عوامل باید اصول بنیادی بشردوستانه، یعنی بشردوستی، بی غرضی، بی طرفی و استقلال را که برای تضمین دسترسی بشردوستانه به تمامی افراد نیازمند، هر که و در هر کجا، به رسمیت شناخته و به آن احترام گذارند. به منظور پدید آوردن دوره ای که احترام به قوانین و هنجارهای بینالمللی مشخصه آن است، رهبران را به تصویب اقدامات متعددی از جمله اتخاذ تدابیری برای جلوگیری از آسیب به غیرنظامیان، به کار گرفتن نفوذ خود برای تضمین دستیابی بدون مانع و به هنگام افراد نیازمند به یاری، و محکوم کردن نظام مند نقض حقوق بینالملل و تقویت راه حلهای قضایی برای مسئول به شمار آوردن مرتکبین فرا میخوانیم. این نشست همچنین باید به پیمانی زندگی بخشد که رهبران به عنوان بخشی از دستورکار توسعه پایدار 2030 بسته اند، و آن، جا نگذاشتن هیچ کس و نخست، آغاز کار با آنانی است که بیشتر عقب ماندهاند. به ندای مردم متأثر از بحران گوش فرا میدهیم: آنان تنها بقا و محافظت نمیخواهند؛ آنان همچنین فرصت امید داشتن و شکوفا شدن میخواهند. در حالی که همواره به یاری بشردوستانه برآمده از اصول برای نجات زندگیها نیازمندیم، هر کجا میتوانیم، نیازمند آن هستیم یکبار برای همیشه به علل ریشهای در سرچشمه بپردازیم و راههای بهتری برای کاهش نیاز و ایجاد تاب آوری بیابیم. با پدید آوردن مشارکتهای فراگیر با دولتها، جامعه مدنی، عوامل توسعه و بشردوستانه، و ایجاد آرمانهای جمعی میان مدت برای کاهش آسیب پذیری، همه باید به اتخاذ روش کاری جدیدی متعهد شویم. در نهایت هیچ یک از این تغییرات، و تغییرات متعدد دیگر، ممکن نخواهند بود مگر آن که نه تنها به منظور تسکین رنج، بلکه برای کاهش آسیب پذیری و پرداختن به مخاطرات، روشهای هوشمندانه تری برای تأمین بودجه و بسیج منابع بیابیم. این امر ما را به تنوع بخشیدن، همچنین افزایش اساس تأمین بودجه و تصویب مجموعه اقدامات مبتکرانه تری مانند شبکههای امنیت اجتماعی، کمک های نقدی، بیمه بلایا، و حفاظت از افراد در مخاطره ملزم میسازد. باید روی مردم و رویکردهایی همراه با انعظاف پذیری بیشتر و تأمین بودجه چندسالهای سرمایه گذاری کنیم که شیوه مفهومسازی و تأمین هزینه نیازها را از سوی اهداکنندگان از بنیان تغییر میدهد. اینها تنها برخی از درخواستها برای تغییر هستند که در اجلاس جهانی بشردوستانه به آن خواهیم پرداخت. همچنین شاهد ارائه دهها ابتکار بلندپروازانه و دست یافتی خواهیم بود که مقیاس و دامنه آنها گواه تحرک و تنوع بخش بشردوستانه است: برای مقابله با شمار در حال افزایش آوارگان، از رهبران خواهیم خواست به نصف کردن تعداد آورگان داخلی از 40 میلیون در 2016 به 20 میلیون تا 2030 ، همچنین ارائه راهحلهای سیاسی، حقوقی، و مالی به منظور بهبود بخشیدن به حفاظت پناهجویان متعهد شوند. برای کاهش هزینه انسانی بلایا و درگیریهای طولانی، از رهبران خواهیم خواست از برنامه جدید "مشارکت در آمادهباش جهانی" حمایت کنند، که دستیابی به سطح کمینه آمادگی برای بلایای طبیعی در 20 کشور تا 2020 را هدف قرار داده است. همچنین در حوزه کاهش مخاطره پیش از وقوع بحران، برای جذب سرمایه گذاری بیشتر از جانب اهداکنندگان و شرکا تلاش خواهیم کرد. ابتکار "کسب و کار مربتط" را ارائه خواهیم کرد که مشاکرت بخش خصوصی را در کاهش مخاطره بلایا، آماباش اضطراری، امدادرسانی و جبران خسارت در سطوح محلی، ملی، و منطقهای را دگرگون خواهد نمود. همچنین همکاریهای جدیدی در خصوص شرایط فوریتهای سلامت جهانی و بحرانهای شهری ایجاد خواهد شد. برای تقویت ایمنی، سلامت و رفاه اقتصادی یک میلیاردآسیب پذیرترین افراد جهان، رهبران را به پیوستن به "ائتلاف یک میلیارد نفری برای تاب آوری" فرا میخوانیم. همچنین آنان را به برآوردن حق آموزش برای 75 میلیون کودکی فرا میخوانیم که تحصیل آنان به وسیله بحران دچار وقفه شده است. فرستاده ویژه سازمان ملل متحد برای تحصیل جهانی امکانی بلندپروازانه و صندوقی برای تحصیل در زمان بحران ارائه خواهد کرد. بشردوستان در طول چند دهه گذشته، تمامی جنبههای پاسخ بشردوستانه، را بهبود بخشیدهاند، که عبارتند از: تجزیه و تحلیل قوی تر؛ همکاری بهتر؛ ظرفیت محلی و ملی بیشتر، و استانداردهای عملیاتی بالاتر. با وجود این بنا نهادن اقدامهایمان بر بهترینها، برای کاراتر و مؤثرتر شدن در نجات و محافظت از زندگیهای بیشتر، هرگز نباید از تلاش برای بهبود یافتن دست بکشیم. به عنوان بخشی از این جنبش قاطعانه، از رهبران سراسر طیف بشردوستانه خواهیم خواست "توافق مهم" میان اهداکنندگان و کارگزاری ها را به کار ببندند. بدین ترتیب با تخصیص یک میلیارد دلار حاصل از پس انداز بهرهور به خط مقدم اقدام بشردوستانه طی پنج سال آینده، امکانات بیشتری در اختیار افرادی قرار دهیم که به آن نیاز دارند. با امضای این توافق، کارگزاریهای کمک رسانی، بهبود بخشیدن به کارآیی و پاسخ گویی در رابطه با پولی که خرج میکنیم را مورد موافقت قرار میدهند. تا آنجا که به ما مربوط میشود، دفتر اینجانب فرآیندهای تأمین بودجه خود را به نحو قابل ملاحظهای کارآمدتر خواهد کرد، بر تأمین بودجه امدادگران محلی و ملی خط مقدم تأکید بیشتری خواهیم ورزید و از شیوه های جدید کار حمایت و تغییرات مورد نیاز برای مبادله اطلاعات را در کنار سایر تغییرات اعمال خواهیم کرد. می دانیم که این تغییرات همواره راحت و آسان نخواهند بود بلکه با اختلافات و سازشهایی همراه هستند. سال گذشته، به وسیله "سندای"، موافقت نامه تغییرات اقلیمی، و دستورکار 2030، هبران نشان دادند قادر هستیم خیر جهان و مردم آسیب دیده را در مرکز همکاریهای خود قرار دهیم. این اجلاس فرصتی تاریخی و پیشگامانه در اختیار قرار میدهد و اقدم، مسئولیت اخلاقی ما به عنوان رهبران است، چرا که هزینه اقدام نکردن بسیار بالاست. به همین دلیل تمامی رهبران به منظور ایجاد تعهدات برای حمایت از دستورکاری برای انسانیت و اقدام بر اساس آن به شرکت در این اجلاس فراخوانده شدهاند؛ تا اهمیتی را که قائل هستیم به مردم جهان نشان دهیم وانسانیت مشترک خود را سهیم شویم. میلیونها نفری که از بحران جهان متأثر شدهاند بیش از هر چیز به همه ما نیاز دارند، "اقدام" هم دِین ما به خود است. همچنین آنانی گرفتار بحران شدهاند، از سوی همه ما که در جایگاه اقدام هستیم، سزوار چیزی کمتر از انجام کاری برای رهایی آنان از رنج شان نبوده و از حق چنین توقعی برخوردار هستند. به ما بپیوندید!»