بهشتی همچنان مظلوم است
گفتگو با فرزند شهيد بهشتي
کد خبر :
54719
صلابت نگاهش تو را ياد پدر مي انداخت و ثبات كلامش ، پيام جاودان او را درخاطرت زنده مي كرد. آن هنگام كه با استواري كامل، قدرت هاي شرق و غرب را به هيچ گرفته و بانگ انا الحق را سر داده و مي فرمود: آمريكا، از ما عصباني باش و از اين عصبانيت بمير.
زماني كه به سئوالت در خصوص قاتل پدر پاسخ نگفت، مطمئن شدي كه بزرگي و بخشندگي را نيز از بزرگواري چون بهشتي به ارث برده است.
ازلحظاتي گفت كه به يك باره با كوه غم بي بهشتي بودن روبرو گشته و دم نزده و از شبي گفت كه بغض بي اويي را با خداي خود قسمت نموده و معامله اي با ربش انجام داده كه آخر، او فرزند خلف آن پدري مي باشد كه بر سر پيمان با خدايش از همه چيز، حتي جان نيز دريغ ننمود.
دكتر سيد محمد رضا حسيني بهشتي، استاد دانشگاه و عضو هيئت علمي دانشگاه تهران و مدير موسسه فرهنگي پژوهشي نو ارغنون ، به سئوالات ما در خصوص پدر بزرگوارش پاسخ می گوید.
***
مي خواهيم برايمان يك مقدار از پدرتان بگوئيد، نه از شهيد بهشتي معروف، بلكه از شخصيت پدري ايشان. كوششش مي كنم از 23 سال توفيق زندگي مشترك با ايشان، چند نكته اي را انتخاب كنم. هر چند در مورد شهيد بهشتي «معروف» هم بايد بگويم كه تبليغات كشور در اين 27 سال بيشتر به شيوه ي گزينشي و به اقتضاي روز به معرفي انديشه و منش و عمل ايشان پرداخته، به نحوي كه در مواردي بايد گفت: « هر كسي از ظن خود شد يار من» . شهيد آيت الله بهشتي بعنوان يك پدر، در درجه ي اول، دوستي صميمي ، مشاوري قابل اعتماد ، الگويي احترام برانگيز آن هم بر اساس احترامي طبيعي و نه تحميلي ، داوري منصف ، یاری خیر خواه و
یک مربی به معنای حقیقی کلمه بود که نمی خواست فرزندان خود را مطیع ، بلکه مستقل و دارای باور به ارزشهای انسانی و دینی عمیق و روشن و اعتماد به نفسی بدور از خود محوری بار بیاورد. او معتقد بود، کسانی می توانند پا به عرصه ی فعالیت اجتماعی بگذارند که در دایره ی زندگی شخصی و خانوادگی شانف نشانه های توفیق در تحقق چیزهایی که فکر می کنند و بدان اعتقاد دارنددیده شود. بنده هم به عنوان گزارشگری از درون می توانم گواهی بدهم که خداوند توفیق بالایی را به ایشان در این زمینه عطا کرده بود. خاطره های دوران کودکی ، نوجوانی و جوانی من از محیط خانواده ، خاطراتی خوب و برای خودم خیلی با
ارزش می باشد. به خصوص ایشان را در مقایسه با تجربه ای که خودم در طی زندگی خانوادگی ام با همسر و دو فرزندم داشتم که هم اکنون هر دو خانواده مستقلی را تشکیل داده اند ، پدر و مربی موفق تری می بینم. در برابر مظلومیت های ایشان و تهمت هایی که زده می شد ، خانواده چه عکس العملی نشان میدادند؟ شاید امروز نسل جوان ما نتوانند بدرستی تصور کنند که چگونه فردی در عرصه ی بزرگ جامعه میتواند آماج شایعه ها و تهمت ها از جانب مخالفان و دردناکتر از آن ، گاهی از جانب موافقان و دوستان دیروز و امروز قرار بگیرد، آنهم به اتهام چیزهایی که حقیقتا در او نبود. ( مثل انحصار طلبی، قدرت خواهی، فخر
فروشی، ثروت اندوزی و ....) ، آنهم بر در و دیوار شهر و بر صفحات مطبوعاتی که با نیش آزار دهنده ی قلم نویسندگان نا منصف و در مواردی مغرض و گاهی مبتلا به حسادت و با این حال ذهن و دلش را لحظه ای از آنچه برای جامعه ما درست می داند و وظیفه انسانی و دینی خود می شمرد و متوجه این موضوعات نسازد بلکه به دلیل خطیر بودن شرایط جامعه ، وقت جامعه را ارزشمندتر از آن بداند که بخواهد به این من و تویی ها بپردازد. طبعا فشار این انبوه اتهامات دردناک متوجه خانواده ی ماهم میشد. من از خانواده خواهش کرده بودم که وقتی در منزل هستم ، اجازه بدهند که پاسخ تلفن ها را من بدهم. و اذعان می کنم گاهی آنچه
می شنیدیم از حد تحمل من بسیار فراتر بود. از روی همین می توانید حدس بزنید که در مورد سایر افراد خانواده وضع چطور بوده است. رفتار ایشان در منزل با مادرتان چطور بود؟ این سئوال را مرحوم مادر در چند گفتگویی که از ایشان منتشر شده پاسخ گفته اند ، ولی بنده هم آنچه دیدم رفتاری همراه با احترام متقابل ، مهربانی، دلسوزی ، صرف وقت خوب( آنهم برای کسی که در طول عمر نه چندان طولانی 53 ساله اش همیشه مشغله ی فراوان اجتماعی داشت) . و برخورد با یاوری صمیمی در فرازها و نشیب های زیادی بود که ایشان در زندگی داشت.، فرازها و نشیب هایی که گاهی با سختی ها ( زندان، تبعید، منتظر خدمتشدن؛ غربت،
دوری از وطن ملازم بود. از فاجعه انفجار دفتر چطور اگاه شدید؟ اولین کسی که از خانواده آگاه شد چه کسی بود؟ یه مقدار از حالات خانواده در آن ساعات و اولین عکس العمل مادرتان بفرمایید. من در آن ایام قائم مقام دفتر سیاسی حزب بودم. و گاهی هم در آن جلسه شرکت می کردم. اما مرحوم شهید بهشتی مصمم شده بود به مصداق " ان الله فرض علی ائمه العدل" زندگی متوسط خودش را باز هم به زندگی طبقات ضعیفتر جامعه نزدیکتر کند تا سخنانش صرفا شعار نباشد. به همین دلیل از منزلمان در قلهک به مناطق مرکزی شهر و منزلی در آنجا اسباب کشی کنیم. اتفاقا آخرین وانت وسایل را که سمت آن منزل در پشت بهارستان
می بردیم، نزدیکی میدان بهارستان صدای انفجار مهیب را شنیدم و بلافاصله متوجه شدم که محل حزب است. با عجله اسباب ها را به آن منزل که مادر و چند تن از دوستان آنجا بودند رساندم و خودم به دفتر مرکزی حزب آمدم. چند دقیقه ای از انفجار گذشته بود . آنچه میدیدیم، تاریکی بود و تل خاک. و آوار بر روی سالن و مردمی که وحشت زده، و نگران در جستجوی افراد و کمک رسانی بودند. حوالی ساعت یک بعد از نیمه شب خبر رسید که مرحوم شهید بهشتی را به بیمارستان میثاقیه( شهید مصطفی خمینی فعلی) برده اند. که با عجله به آنجا رفتم. اما خبر نادرست بود. دوباره به دفتر حزب برگشتم، و مشغول کمک رسانی شدم. مناظر
غریبی بود که هیچگاه فراموشم نخواهد شد. بعضی از این مناظر، حتی برایم از مناظر جنگ هم بیادماندنی تر بود.حوالی ساعت چها صبح ، بولدوزر به کف سالن رسید. معلوم شد که دیگر جستجو به پایان رسیده. به زحمت تلفنی را در یکی از اتاقهای دفتر مرکزی حزب پیدا کردم و به مرحوم شهید رجایی زنگ زدم. گفتم : من در خود محل حادثه ام اما از مرحوم شهید بهشتی خبر ندارم. ایشان بعد از مکثی طولانی ، گوشی تلفن را با فاصله، گرفتند و از حضار پرسیدند، فلانی است به او چه بگویم؟ گفتم: من فکر می کنم بتوانم هر خبری را تحمل کنم. اما اگر لازم می دانید بروم خانواده را آماده کنم؟ ایشان هم گفتند، پس برو آماده
کن. این را در حالی گفتند که به شدت متاثر بودند. تا رسیدن به منزل جدید که چندان دور هم نبود، خیلی طول کشید، البته شاید به این دلیل که من هم نمی دانستم چگونه باید این خبر دردناک را برسانم. وقتی به منزل رسیدم، ساعت از 6 صبح گذشته بود. و ظاهرا قبل از من از طریق رادیو آنها خبردار شده بودند. در آن لحظات دردناک، به جز به خود شخص پدر و فقدانش به چه جیزی فکر می کردید؟ شرایط آن ایام آنقدر خطیر بود که اساسا فرصت برای فکر کردن به ضایعه بزرگی که به خود ما وارد شده بود نداشتیم. ما بودیم و میکروفن ها و دوربینهای خبر گزاری ها و مطبوعات جهان و ایران که بعضی منتظر یک سخن منفی از روی
عاطفه و احساس بودند تا از آن بهره بگیرند. ما به منزل قبلی برگشتیم، که سیل جمعیت به آنجا روانه شده بود. و موقتا آنجا را مرتب کردیم. چند روز بعد ماه رمضان شد و من خاطرم هست که یک شب، بعد از فروکش کردن آن سیل اولیه، با خودم تنها در آن اتاقی که چهره و صدای گوشنواز شهید بهشتی هنوز در جای جای آن مشاهده و شنیده می شد، نشسته بودم و این بار؛ فارغ از همه ی دغدغه ها و ملاحظات از ته دل گریستم، چرا که برای دیگران بهشتی یک چیز بود و برای ما همه چیز. اگر بهشتی الان بود، باز هم مظلوم بود؟ اولا شهید بهشتی همیشه همچنان مظلوم هست . چه از کسانی که که با برخوردی ابزاری از سخن و تصویر و
شعارهای او در در جهت منفعتهای کوچک و کوتاه مدت خود بهره می گیرند بی آنکه حقیقتا بخواهند او را بشناسند و بشناسانند. و دیگر از جانب کسانی که با بهره گرفتن از کاستی ها و کژ روی ها، برخی از روی اغراض دیرینه و برخی از روی نا آشنایی در صددند تا پرتوانی ها ، اندیشه و عمل او را باز هم به نقدی غیر منصفانه بکشند. البته بازشناسایی نقادانه منصفانه مرحوم شهید بهشتی، را نه تنها مفید بلکه احیای واقعی اندیشه ی او می دانم ؛ آن هم برای بهره گیری نسل های بعدی. منبع: همشهري جمعه محمد حامد احسان بخش