می‌توانیم اما نمی‌خواهیم

گفتگو با حجت‌الاسلام راستگو

کد خبر : 56495
حجه‌الاسلام راستگو از روحانیونی است که در سالهای اولیه انقلاب به ساخت و تولید و اجرا برنامه برای کودکان و نوجوانان پرداخت. او از معدود روحانیونی است که با زبان طنز و شعر و قصه وارد دنیای کودکان و نوجوانان شد. وی اکنون مدیر کانون پرورش مربی در شهر قم می‌باشد. حجه‌الاسلام راستگو انتقادات فراوانی نسبت به عملکرد صداو سیما و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوان و تولید و ساخت انیمیشن و برنامه برای کودک و نوجوانان دارد. در گفتگویی با او به شرح پاره‌ای از این مشکلات پرداخته است.
- به چه دلیل کار برای کودکان و نوجوانان را انتخاب کردید؟ دنیای کودک و نوجوان دنیای پاک، و بدون غل و غش است. آنچه در این دنیا وارد می‌شود، برخلاف دنیای بزرگترها مطالب و خوبی‌ها بیشتر در ذهنشان ثبت می‌شود. قلب بچه‌ها پاک است و این قلب پاک حقایق را زودتر می‌بیند. اشتغالات ذهنی و فکری بچه‌ها کمتر است مشکلات اقتصادی، خانوادگی، شغلی و غیره ندارند. لذا می‌توانند با فراغت بهتری مطالب را یاد بگیرند به ویژه اگر بتوانیم با زبان آنها برایشان صحبت کنیم مطالب قابل فهمتر خواهد شد. من اولین جرقه‌ای که به ذهنم زد از بچگی بود که در روستا زندگی می‌کردم. بچه‌ها از مدرسه که تعطیل می‌شدند شروع به کتک‌کاری می‌کردند با حرف‌های رکیک و زننده با هم برخورد می‌کردند. گاهی اوقات نسبت‌های ناروا به هم می‌دادند. من آنجا به ذهنم افتاد که باید برای بچه‌ها کاری کرد. از همان بچگی به یاد دارم به دلیل اینکه پدرم امام جماعت مسجد محلمان بود یک پول مختصری از پدرم گرفتم و یک کتابخانه‌ای در همان مسجد محلمان درست کردم و بچه‌ها را به کتاب خواندن و نوشتن خلاصه کتاب دعوت کردم و یکسری برنامه‌های ساده اصول دین، فروع دین گذاشتم. از همان جا جرقه‌ای برای شروع کار برنامه‌‌سازی برای کودک و نوجوان در من زده شد. ـ تا امروز به اهداف دلخواهتان رسیدید. هر کس تصور کند به همه اهدافی که داشته رسیده یا باید به اهداف خودش شک کند یا اینکه اهداف کوچکی را در نظر گرفته است. هدف‌هایی که انسان در زندگی دارد، هیچ وقت به نقطه خاصی منتهی نمی‌شود. ما هدفمان قبل از انقلاب، از بین بردن برنامه‌های نظام شاهنشاهی بود تا نظام جمهوری اسلامی ایجاد شود. مرحله اول کار محقق شد. دو مرحله کار باقی مانده است. مرحله دوم تا ظهور امام زمان است. ما تصمیممان این است که انشاء ا... با تربیت افرادی که هم معتقد به مبانی اصول اسلامی هستند و هم روش‌های جدید و نو کار با کودکان و نوجوانان را بلدند در این امر ما را یاری رسانند. مرحله سوم کار ما، بعد از ظهور امام زمان است که ما آنجا همه تشکیلات را خدمت حضرت تقدیم می‌کنیم که اگر حضرت تایید کردند چه بهتر و اگر تایید نکردند وای به حال ما. ـ به نظر شما چرا اجرای مراسم های دینی و مذهبی در مدارس برای بچه‌ها جذابیت خاصی ندارد؟ وقتی مسئولین پرورشی، برنامه مذهبی برای بچه‌ها را برگزاری مراسم زیارت عاشورا بدانند ما هم این حق را به بچه‌ها می‌دهیم که در این مراسم‌ها شرکت نکنند. این اشتباه است. اگر ما این مفاهیم را در قالب بازی و مسابقه، قصه، معما، نقاشی، تئاتر و فیلم و برنامه‌های متنوع اینترنتی و کامپیوتری ترویج کنیم شما فکر می‌کنید چند درصد از بچه‌ها به دین روی می‌آورند. من فکر می‌کنم اکثر بچه‌ها به دین جلب شوند. ما باید دین را از قالب دعا و مراسم خشک و یکسری مفاهیم ذهنی و محفوظات خسته کننده و غیرقابل فهم برای بچه‌ بیرون بیاوریم. هدف باید این باشد که مفاهیم دینی را در قالب‌های زیبا و متنوع و متناسب با فهم و معلومات سن بچه‌ها تعلیم دهیم. خوب طبیعی است تا حالا در این کار تنها کسانی موفق بودند که آموزشهای لازم را دیده اند. ـ یعنی علت عدم موفقیت در جلب بچه ‌ها به سوی مسائل دینی در ناکافی بودن اطلاعات مربیان می‌دانید. علت این است که من روحانی هر جا رفتم با سخنان خسته‌ کننده‌ام مخاطبین نوجوانم را از دین بیزار کردم. سخنرانی مال بزرگترها است. کوچکترها که نمی‌توانند سخنرانی گوش کنند. اگر هم سخنرانی باشد باید چند تا مثل، قصه‌ای چیزی لابه‌لایش بیاوریم که کسل کننده نباشد. این طور نباشد که همانطور که برای مومنین معتقد حرف می‌زنیم برای بچه‌های شهرک غرب هم صحبت کنیم. به طور مثال من یک بحثی را در رابطه با توبه می‌خواستم مطرح کنم. آن را کامپیوتری مطرح کردم. شاید اولین بار در اسلام باشد که این طور یک بحثی را مطرح می‌کنند. من این بحث را منتقل کردم به اینکه خداوند 3 نوع برخورد با گناه دارد. بعضی گناهان را می‌پوشاند هست ولی مثل زخمی که رویش باند می‌پیچی بعضی گناهان را خداوند با کلمه غفران یعنی جبران شوند مثل زخمی که مواد آلوده پاک شود بعد پوشیده شود یک سری گناهان است که خداوند محو می‌کند و من مهربانی خدا و محو کردن گناهان و سیئات با همین سیستم کامپیوتری برایشان مطرح کردم. اینکه به بچه‌ها بگوییم حتماً صبر کنید شب احیا برسد، چراغ‌ها را خاموش کنید تا بتوانید توبه کنید، این حرف‌ها نبود.زبان امروز بچه‌ها کامپیوتر و اینترنت است. ـ امروزه دسترسی به ماهواره برای خانواده‌ها بسیار آسان است شما نقش ماهواره را در تربیت کودکان و نوجوانان چطور ارزیابی می‌کنید؟ در این مورد من نمی‌خواهم وارد شوم زیرا اگر وارد شوم داستان سر دراز پیدا می‌کند که تهش بسته نمی‌شود. من دو یا سه نکته به صورت اشاره می‌گویم. من خودم شخصاً با صنعت و شی و ابزاری به نام ماهواره مخالف نیستم. ما گاهی برای اینکه بخواهیم مسئله را حل کنیم، صورت مسئله را پاک می‌کنیم. من به هیچ کس هیچ تهمت و هیچ نسبتی نمی‌زنم. اما ببینید همان کسانی که در مجلس یا دولت یا هر جای دیگر ماهواره را ممنوع کردند، آیا خودشان از این وسیله استفاده می‌کنند یا نه. یک آمار دقیق بگیرید مطمئن باشید که یا در منزلشان یا دفتر کارشان ماهواره دارند. اصلاً امروز اگر مدیر یا مسئولی از ماهواره استفاده نکند و در جریان مخالفت‌ها و موافقت‌ها با نظام نباشد، نمی‌تواند نسبت به برنامه‌‌ها تصمیم‌گیری درستی بگیرد. من وقتی ندانم پشت این دیوار چه خبر است خوب تا رفتم چماقی توی سرم می‌خورد و از بین می‌روم. پس باید بدانم دشمن چه موضع‌گیری نسبت به دارد. ـ از صحبتهای شما می‌توان ارزیابی‌کرد که شما استفاده از ماهواره را برای خانواده‌ها درست می‌دانید. ببینید من یک مدرسه در تهران رفتم. به بچه‌ها گفتم بچه‌ها چه کسی دبی رفته؟ همه دست بالا بردند. می‌گویند آقا، دبی که دروازه ورود و خروج است بگو چه‌کسی آلمان یا فرانسه رفته‌است؟ وقتی بچه‌های کشور ما این جور بچه‌های دنیا دیده‌ای هستند من وقتی می‌خواهم برایشان برنامه اجرا کنم چه باید بگویم. ولی وقتی من با بچه‌هایی برخورد می‌کنم که فراتر از ایران فکر می‌کنند. اگر من روحانی در حد روستا فکر کنم از اینها عقب می‌مانم. وقتی من عقب‌تر باشم چه‌چیزی می‌خواهم به آنها یاد دهم. پیامبران و امامان همیشه پیشتاز از زمان خود بودند. امروز اگر ما با زبان بچه‌ها حرف نزنیم 2 ضرر عمده می‌بینیم. ضرر اول اینکه بچه‌ها را به دین بدبین می‌کنیم، ضرر دوم این‌است‌که حرفی که می‌خواهیم بزنیم را نمی‌توانیم بگوییم. یعنی اگر50 سال پیش بود من به راحتی می‌توانستم به پسرم بگویم نماز بخوان. الان این‌طور نیست. امروز باید برایش فلسفه بچینم و هزارتا مسئله مقدماتی را برایش مطرح کنم تا نماز برایش جابیفتد. در زمینه استفاده از ماهواره حرف این است که ابزاری است که هم می‌شود استفاده مثبت از آن کرد و هم منفی. امروزه ما سراغ داریم خانواده‌های مومنی که ماهواره دارند و شبکه‌های فاسد را از بقیه شبکه‌ها جدا کردند و استفاده نمی‌کنند. ما اگر درست برخورد نکنیم بچه از هر راهی که شده به راه نادرست کشیده می‌شود. یعنی اگر ما حساسیت کاذب در بچه‌ها ایجاد کنیم نتیجه معکوس خواهد داد. نه تنها بچه مومن بار نمی‌آید بلکه یک آدم دروغگو می‌شود. این است که ما متاسفانه در برخورد ماهواره نتوانستیم شیوه درستی انتخاب کنیم. به طور مثال زمانی ویدئو در کشور ممنوع بود. مردم با جاسازی نوارهای ویدئو را تهیه می‌کردند ولی دیدید وقتی ویدئو آزاد شد، حساسیت هم کم شد. ماهواره هم همین‌طور است. ببینید کل ایرانیان خارج از ایران باید ماهواره داشته باشند تا بتوانند تلویزیون ایران را ببینند پس، ماهواره چیز وحشتناکی نیست که تا اسم ماهواره می‌آید کلمه فساد و گناه به ذهن خطور می‌کند. ـ در چند سال اخیر ارتباط شما با رسانه‌ ملی بسیار کم شده است. چرا؟ ما بیش از یک سال است که تقاضای دیدار با آقای ضرغامی کرده‌ایم. ایشان هنوز یک ده دقیقه‌ای به دلیل مشغله کاری نتوانستند به ما بدهند. چند وقت پیش، شبکه جام جم ایران پیشنهاد کرد که برای بچه‌ها برنامه‌ای درست کنیم. شما می‌دانید شبکه جام جم و سحر شبکه‌های راحت طلبی هستند. آنها مجازند طبق قانون صدا و سیما، کلیه برنامه‌هایی که در شبکه داخلی پخش می‌شود کپی کنند و در شبکه پخش کنند. اینها می‌خواستند یک برنامه تولیدی هم داشته باشند. خوب وقتی به ما پیشنهاد کردند من گفتم این برنامه فلان مقدار بودجه به دلیل تحقیقات و کارشناسی‌ها لازم دارد. بعد از مدت کوتاهی جواب دادند اصلاً این بودجه برای ما امکان پذیر نیست. خوب شما ببینید صدا و سیمایی که بودجه‌های میلیاردی برای ساختن سریال‌ها خرج می‌کند حاضر نیست یک سوم این مبلغ را برای بچه‌های ایرانی که در خارج زندگی می‌کنند هزینه کند. یعنی برای آنها ضرورت ندارد که ما یک برنامه تولیدی با مختصر بودجه ای بسازیم. این فقط یک نمونه است. بعد هم برنامه‌های داخلی صدا و سیما را درباره کودک ببیند ما الان 3 یا 4 نوع برنامه در تلویزیون داریم دو تایش از همه مشخص‌تر است یکی عمو پورنگ یکی برنامه فیتیله اینها هفته‌ای یک روز پخش می‌شود. با هفته‌ای یک روز تا چه اندازه می‌توان نیاز بچه‌ها را تامین کرد . ـ کمی درباره این برنامه یعنی فتیله و عمو پورنگ صحبت کنید. این برنامه یک رویکرد خاص دارد. با اینکه آقای قناد دوست من است و فردی مومن است ولی چند نکته است که نباید محو شود. مسئله اول حرکت‌های گاهی تندی است که بازیگران این برنامه انجام می‌دهند. نکته بعدی، سیستم‌ برخورد با بچه‌ها است. مثل هورا جیغ و چیزهایی که از نظر تربیتی در سیستم ما جایی ندارد. ـ شما جایگزینی برای هورا و جیغ دارید؟ ما کارهای زیادی در همین جشن تکلیف‌ها انجام دادیم. ما برنامه باران، برنامه پرواز داریم. الله اکبر هلی‌کوپتری داریم. 10 و 15 نوع زبان تشویق داریم. حتی ما 10 یا 20 نوع شروع برنامه داریم. نیاییم اول برنامه بگوییم بسم‌ا... الرحمن الرحیم بیاییم با شعر بگوییم که برای بچه‌ها جالب باشد. انواع و اقسام برنامه‌های تنوعی داریم. این جیغ در چند سال اخیر از برنامه آقای قناد آمده. قبلش که نبود، بچه‌ها ابراز احساسات نمی‌کردند. می‌شود ابداع کرد. می‌دانم این هورا از اینجا می‌آید که چون در زمان قبل از اسلام در ایران اهورا مزدا حاکم بوده و هر وقت چراغی روشن می‌کردند هورا می‌کشیدند یعنی اهورا می‌گفتند یعنی چراغ روشن در برابر خدا. همین چیزی که در عقاید زرتشتی‌ها وجود دارد. لازمه کار با کودک این است که یکسری حرکاتی داشته باشد ولی گاهی وقت‌ها حرکت‌ها از حالت نمایش و تئاتر خارج می‌شود تقریباً شبیه رقص می‌شود البته چون که با کودک سر و کارت فتاد پس زبان کودکی باید گشاد اما زبان کودکی حدی دارد برنامه فیتیله چون خیلی مفصل و طولانی است و حرکات نمایشی زنده است این یکسری لوازم خاص خودش را دارد یعنی برنامه از حالت زنده خارج شود می‌شود روی برنامه کار کرد حتماً لازم نیست مخاطبانشان بچه‌های کوچک و خردسال باشد می‌تواند از بچه‌های بزرگتر هم استفاده شود. ـ برنامه عمو پورنگ چطور؟ برنامه عمو پورنگ با اینکه ایشان از دوستان من هستند اما متاسفانه برنامه‌اش غیر از یکسری کارهای ضبط شده قبلی و یکسری حرکت‌ها و کارهای کاراکتری که خیلی رقیق می‌تواند موثر واقع شود محتوای چندانی که ما از آن توقع داریم به ویژه محتوای دینی ندارد. محتوای دینی مختص شده به پایان برنامه که برای امام زمان، مریض‌ها دعا می‌کند ولی آیا با یک دعا برای امام زمان کودک‌ به آموزه‌ دینی دست پیدا می‌کند. این است که مشخص است که خلاء عظیمی برای یک برنامه پربیننده و جذاب حس می‌کنیم و آن محتوا است. حتی من پیشنهادهایی هم ضمنی به تهیه کننده برنامه داده‌ام اما پذیرفته نشد. ما فقط یک ماه رمضان توانستیم از طریق تلفن به عنوان عمو راستگو یک سری مسایل را در برنامه عمو پورنگ مطرح کنیم و آن هم با آن ریتم تندی که برنامه دارد و حرکات سریعی که دارد با سیستم نرمتر ما، از نظر قالب، تجانس نداشت. ـ چرا فکر می‌کنید برنامه فتیله برنامه جذابی نیست با اینکه روز جمعه بزرگترها هم بیننده، این برنامه هستند و از آن به عنوان یک برنامه شادی یاد می‌کنند. برنامه فتیله برنامه جذابی است چه برای بزرگترها و چه بچه‌ها اما حرف من این است که این برنامه اصول دینی را رعایت نمی‌کند. شرکت کنندگان در داخل مجلس اگر بزرگتر باشد کنترلی بر نوع پوشش آنها وجود دارد من گاهی دیدم بچه‌های کوچک را با یک لباس‌های نامناسب می‌آورند که می‌تواند برای بقیه الگو شود. درست است برای بچه تکلیف ندارد ولی تلویزیون دریچه‌ای است که همه می‌بینند. تلویزیون یعنی دریچه یعنی 60 میلیون 70 میلیون نفر تماشا می‌کنند ما نمی‌توانیم سر خودمان را بند کنیم. من هم از نظر هنری حرف شما را قبول می‌کنم اما این برنامه فقط جذابیت ظاهری دارد. ـ برای یک برنامه کودک جذابیت ظاهری بسیار لازم است، برنامه سازان اگر نتوانند یک برنامه با جذابیت کافی بسازند دیگر تمایلی به دیدن برنامه وجود ندارد اتفاقی که برای کارتونها وانیمشن‌های ساخت داخل می‌افتد. در ساخت برنامه کودک دو بعد باید رعایت شود. محتوا و قالب. ما متاسفانه گاهی آنقدر به قالب می‌پردازیم که یادمان می‌رود چه محتوایی را باید در این قالب زیبا و رنگی بریزیم. آن چیزی که ما در همه اینها احساس ضعف می‌کنیم محتوا است. حتی در سریال‌ها و فیلم‌های تلویزیون هم این مساله وجود دارد. نمونه‌اش امسال ماه رمضان، با اینکه ما می‌دیدیم که سریال کارشناس مذهبی دارد و نام حجت‌الاسلام در تیتراژ پایانی می‌آید اما وقتی نام مقدس الیاس، پیغمبر خوب خدا را برای یک شیطان انتخاب می‌کنند خوب این چه کارشناسی است. بچه‌ها نام الیاس را تا سال‌های سال بشنوند چه فکری می‌کنند؟ این چه نوع کارشناسی است. یا وقتی فیلمی به نام مارمولک ساخته می‌شود که یک روحانی نقش اصلی آن را برعهده دارد. باید این انتظار را هم داشت که هر روحانی را ببینند با این اسم عنوان ‌کنند. برای من اتفاق افتاده است. من خودم برخلاف خیلی‌ها که این فیلم را صددرصد منفی می‌دانند این فیلم را دارای جنبه‌های مثبت نیز می‌دانم. اما می‌خواهم بدانم یک کارشناس در مملکت نیست که نسبت به اسم فیلمها بررسی انجام دهد. ـ در چند سال اخیر شاهد تولید برنامه‌هایی در تلویزیون هستیم که تیپ سازی و اصطلاحات خاصی را در بین مردم رواج می‌دهد فکر می‌کید این برنامه چه تاثیری بر فرهنگ می‌گذارد؟ من فراوان در باره این فرهنگ‌ها و تکیه کلام‌ها فکر کردم. اولاً این تکیه کلام‌ها فرهنگ زبان عمومی ملت را به هم می‌زند. چه دلیلی دارد که بخواهیم چیزهایی که مانوس ملت نیست در فرهنگ وارد کنیم. مخصوصاً در حالت رفتاری بچه‌ها خیلی تاثیر منفی دارد. این سیستم کاری یعنی چه؟ چرا کارشناسی درستی نمی‌شود؟ که سبب لطمه دیدن فرهنگ مردم شود؟ بعد هم همه تکیه کلام‌ها یک مدت محدودی دارد و بعد حالت عادی برمی‌گردد. یک وقت ما یک چیزی ایجاد می‌کنیم می‌شود فرهنگ اگر مثبت باشد چه اشکالی دارد؟ اصلاً تمدن‌ها با تعامل فرهنگی با تمدن‌های دیگر تکمیل می‌شود اما اگر وقتی من دارم صحبت می‌کنم بچه‌ها می‌گویند به‌به به‌به خوب این چه معنایی دارد؟ این چیزها چیزهایی است که ضرورتی برای وارد کردنش در فرهنگمان نمی‌بینیم جز اینکه یک سریالی می‌آید و چند برنامه می‌سازد یعنی رج‌زنی می‌کند. در حالیکه مردم نیز حق دارند که بخواهند در بهترین زمان تعطیلاتشان و ساعات استراحت برنامه‌ای ببینند که جالب و مفید باشد. صدا و سیما باید بیشتر کارشناسی کند مضافاً اینکه این جور سریال‌ها فقط برای کارهای تبلیغاتی استفاده می‌شود و این برای تلویزیون بسیار بد است. ـ یعنی باید جلوی ساخت برنامه‌هایی که در آنها کار تبلیغاتی کالا انجام می‌‌گیرد گرفته شود؟ این برنامه‌ها را مقایسه کنند با برنامه‌های ما، برنامه آقای قرائتی یا حتی برنامه آقای قناد چقدر فاصله فراوان است و من از جناب آقای ضرغامی به عنوان یک کارشناس می‌خواهم بررسی‌هایی را در این رابطه انجام دهد. اینها بازتاب‌های رفتاری بدی در جامعه خواهد داشت. فعالیت تبلیغاتی در برنامه و سریالها به نظر من مناسب نیست چون سواستفاده از ذهن و وقت مردم است. ـ کمی در ابطه با ساخت انیمیشن در ایران و عدم بازدهی آنها صحبت کنید. انیمیشن صبا که کار تولیدی در ایران انجام می‌دهد، فاصله بسیار زیادی با کارتون‌های والت دیسنی دارد. چه‌ باید کرد؟ ایران جز 10 کشور بزرگ دنیا در زمینه انرژی هسته‌ای است. من در یک کلام می‌گویم ما می‌توانیم اما نمی خواهیم. یک وقتی یک مقایسه‌ای بین زیرگذر حرم امام رضا در شهر مشهد با زیرگذر شهر مکه انجام دادم. زیرگذر شهر مکه در عرض 4 ماه به اتمام رسیده. یعنی آنها در این 4 ماه کاری کردند که ما 27 سال است که نتوانستیم زیرگذر امام رضا را بسازیم. خوب ما آهن، سیمان، کارگر یا مهندس نداریم. ببینید بزرگترین تئوریسین‌ها، مهندس‌ها و جراح‌های جهان، ایرانی هستند. باید ببینیم ایران امکانات دارد یا نه. اگر ندارد قبول می‌کنیم اما وقتی دارد نمی‌توانیم اهمال را بپذیریم.ساخت کارتون و انیمیشن نیز به همین صورت است. ـ چرا نتیجه نمی‌گیریم؟ ما مدیریتمان متاسفانه ضعیف است یعنی اینکه ما استعداد داریم ولی مدیریت قوی نداریم. دیگر اینکه ما به این مسایل بها نمی‌دهیم. شما اگر نگاه کنید در سفرهای استانی رئیس جمهور می‌بینید بودجه‌هایی که تصویب می‌شود در یک استان چه رویکردی دارد؟ چند درصد کار فکری و فرهنگی است؟ چند درصد در فناوری و کارهای زیربنایی مطالعاتی است؟ ساختمان سازی دانشگاه آزاد را نگاه کنید دانشگاه آزاد چقدر خرج ساختمان سازی می‌کند؟ چقدر خرج مغز سازی می‌کند؟ با اینکه مسئولین آزاد همه از آدم‌های فرهیخته و فرهنگی کشور هستند اما بها نمی‌دهند. الان کارتون‌هایی که از کشورهای عربی می‌آید هیچ در آنها رشدی نمی‌بینیم. من از 20 سال پیش با کارتون‌های عربی سر و کار داشتم اینها رشدی که نکردند حداقل هیچ عقب‌گردی هم نداشته اند. اما آن زمانی که ما کارتون می‌ساختیم می‌توانستیم مولتی‌ویژن درست کنیم. اما حالا بسیار عقب گرد کرده‌ایم. ـ با توجه به این صحبتها ما نباید امیدی به پیشرفت این صنعت در کشور داشته باشیم. من زمانی یکی از اعضای شورای عالی اطلاع‌رسانی کشور بودم .در آن شوراها برآورد کردیم یک بازی رایانه‌ای در ایران با وضع فعلی اقتصادی اگر بخواهد ساخته شود که با بازی‌های دنیا تقریباً همتراز باشد بین یک تا 16 میلیارد تومان خرج دارد و به دلیل اینکه در ایران قانون کپی‌رایت اعمال نمی‌شود چه اطمینانی برای یک موسسه تحقیقاتی می‌تواند داشته باشد که بعد از خرج چند میلیارد تومان پول با یک کپی غیر مجاز با صد تا تک تومانی حداکثر 300 تومان یک CD را بفروشند. اینها یک سری عواملی است که باعث شده بازی‌های رایانه‌ای و یا کارتون‌ها نتواند در ایران به جایگاه واقعی خود برسد بعد هم ببینید صدا و سیما چه جور برخورد می‌کند. با بیان این موضوع شما ببینید برآوردهایی که برای سریال‌ها برای کارتون‌ها چه طور است. وقتی معیار صداو سیما پول هزینه کردن کمتر است نه تاثیرگذاری بیشتر، نتیجه‌ای جز این نیست که برنامه آبکی تحویل صداو سیما دهد والا اگر به یک محقق یا کارشناس یا صاحب‌نظر حوزه کافی دهند و شخص آزادی کافی کامل داشته باشد بدون هیچ گونه دغدغه فکر کند، برنامه‌نویسی کند، کارهایش را انجام دهد. مطمئنا برنامه قشنگی می‌سازد و می‌تواند در حد کارتون‌های والت دیسنی در بیاید. الان ما مهندسان خیلی عالی رتبه‌ای داریم که از نظر کار گرافیکی و انیمیشنی در سطح بالایی هستند ولی متاسفانه امید به کارشان ندارند یعنی هیچ پشتوانه‌ و امنیت شغلی و اقتصادی ندارند. ـ ما در رابطه با ساخت عروسک‌ نیز دچار مشکل هستیم. عروسکهای دارا و سارا هنوز نتوانستند بعد از چند سال جایگزین عروسکهای باربی شوند نظر شما چیست؟ من در اصل ورود عروسک به دنیای کودک و نوجوان از نظر روانشناسی و تربیتی مشکلی برای آن ندارم مگر اینکه فتوای مراجع تقلیدی خلاف این را ثابت کند از نظر مقایسه با کار دیگران اگر فرض بر این باشد که عروسک برای بچه‌ها جایز و لازم باشد ما چقدر فرهنگ‌ها، قیافه‌ها و لباس‌های مختلف در کشورمان داریم که همه اینها می‌تواند بهترین سوژه برای عروسک بچه‌ها باشد. حتماً لازم نیست یک عروسکی درست کنیم که در کل اروپا و آمریکا بتواند بازتاب داشته باشد ما می‌توانیم متناسب با فرهنگ آن استان و لباس آن استان و قیافه آن عروسک متناسب را درست کنند چه اشکال دارد ما عروسک لری درست کنیم. ـ عروسک لری درست می‌کنیم ولی جذابیت عروسک باربی را ندارد؟ متاسفانه ما چون در یک زمانی کاری می‌کنیم و بعد در آن درجا می‌زنیم، می‌مانیم بقیه به سمت جلو حرکت می‌کنند. مثلا ما کاشف اصلی الکل و پزشکی بودیم بعد خارجی‌ها از همان دانشمندان ما ایده گرفتند رفتند جلو و ما متوقف شدیم. ما یک ماشین درست می‌کنیم وقتی می‌بینم گل کرد از سر و تهش می‌زنیم اما خارجی‌ها وقتی این را می‌بینند ماشین را بهتر می‌کنند. مدل بعدی را جوری می‌زنند که عامل جذبش بیشتر شود و بیشتر فروش کند. در زمینه عروسک هم همین طور است. چرا باید عروسک فقط در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منحصر شود چرا کانون پرورش فکری کودک و نوجوان باید به این فکر بیفتد که عروسک دارا و سارا درست کند؟ چرا نباید این تفکر در بقیه سازمان‌ها و نهادها که با بچه‌ها سر و کار دارند وجود داشته باشد؟ صدا و سیما می‌تواند در این باره کار کند. صدا و سیما فقط وظیفه‌اش را فیلم پخش کردن می‌داند. آن عروسک باربی را چه کسی درست کرده است؟ موسسات عظیمی هستند، کارشناسان قدری که با بودجه‌های کلان که این کار را می‌کنند. ما دلمان می‌خواهد که هم جایی بیشینیم که خیس نشویم و هم پول خوبی گیرمان بیاید. خوب این اتفاق نخواهدافتاد.امروزه در دنیا روی کارهایی که می‌کنند درصد وسیعی را برای تبلیغات و برای افت کار و برای کارشناسی‌های بعدی می‌گذارند. اگر ببینیم یک ذره از نظر مادی ضرر می‌کنیم بلافاصله اعلام تعطیلی می‌کنیم. در حالیکه دولت باید پشتیبانی کند. باید بها دهند. حالا من روی عروسک حساس نیستم. حرف من زبان بچه‌ با بازی و اسباب بازی است. ـ شما معتقدید که ما می‌توانیم اما نمی‌خواهیم به این اهداف دست پیدا کنیم درست است. حرف من این است که آنها از کجا به این عروسک رسیدند. یک جامعه شناسی و کارشناسی کردند و می‌بینید که در دنیا چه نوع انگیزه‌هایی در بچه‌ها وجود دارد چه کشش‌هایی وجود دارد ما متاسفانه در این زمینه‌ها خیلی خیلی کوتاه آمدیم و کم‌کاری کردیم. در زمینه بازی‌ها هم همینطور است. انرژی هسته‌ای پیچیده‌ترین فناوری علم در جهان امروز است هیچ کس هم در دنیا نمی‌آید بگوید آقا این بازار فناوری بفرمایید. همه دنیا با ما مخالفت می‌کنند نباید داشته باشیم چطور ما توانستیم در عرض این چند سال این قدرت را بدست آوریم. پس ما می‌توانیم ساختن کارتون یا فیلم کودکان چقدر پیچیده‌تر از فناوری هسته‌ای است.ما اگر بخواهیم می‌توانیم. خداییش ضرورتی که ما برای انرژی هسته‌ای احساس می‌کنیم چند درصد برای مغز بچه‌ها حس می‌کنیم و برای آن مایه بگذاریم. اگرما بخواهیم می‌توانیم و خداییش ضرورتی که ما برای انرژی هسته‌ای حس می‌کنیم چند درصد برای مغز بچه‌ها حس می‌کنیم و برای آن یک صدم مایه بگذاریم. درست است که انرژی هسته‌ای حق مسلم ماست اما جایز است این شعار را من و شما بیاییم رد کنیم که فرهنگ سازی در بچه‌ها حق مسلم ما نیست؟ وارد کردن معارف دینی در مغز بچه‌ها حق مسلم ما نیست. البته من انرژی هسته‌ای را نفی نمی‌کنم ولی رسیدگی به امور کودکان را هم مهم می‌دانم.
صحبت آخر
ما امیدواریم روزی برسد انشاءا... روزی برسد همانطور که در چشم‌انداز بیست ساله یافتند برنامه‌های پیش‌بینی شده وجود دارد روزی برسد که ما صادر کننده تمامی ابزارها و محصولات فرهنگی در تمام جهان باشیم و به بچه‌های خودمان در مرحله اول فرهنگ اصیل اسلامی را نهادینه کرده باشیم و بچه‌های ما مشکلاتی را که دارند نداشته باشند آموزش و پرورش ما مدرنی شود نه اینکه حتماً دیجیتالی شود آموزش و پرورشی شود که سیستم‌های آموزشی جدید و نو در بچه‌ها ایجاد کند حالت ایستایی در همه کارهای پژوهشی و کارهای اجرایی ما از بین رود مدیریتی بر مملکت اعمال شود که از تمام استعدادهای بالقوه استفاده کنند و بالفعل کنند و ما همان‌طور که به قول امام باید صادر کننده انقلاب باشیم صادر کننده همه لوازم انقلاب هم باشیم.
لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: