مي‌خواهيم نفس بكشيم

کد خبر : 74655

هوای پاک‌، همه آن چيزي است كه ريه‌هاي دردآلود اين شهر گمشده در غبار و دود، سخت به آن نياز دارد. زمستان از نيمه مي‌گذرد و هفته هواي پاک از راه مي‌رسد تا شايد اهالي پايتخت جاي خالي اكسيژن را درون خود حس كنند! راستي سهم ما از اين هوا كه «پاك» مي‌خواهيمش، چه‌قدر است؟ دور از چشم پدر، برادرم سيگاري آتش مي‌زند‌. سال‌ها موعظه‌گري‌ام براي پايان دادن به اين رابطه دودآلود پاسخي جز اين نداشت‌: «از دود تهران كه بدتر نيست»! ‌و شايد خيلي‌ها ندانند نفس كشيدن در مركز شهر تهران، درست مثل كشيدن 5‌سيگار در دقيقه است! مرگ تدريجي پايتخت‌نشين‌ها و ديگر ساكنان گياهي و جانوري تهران سال‌هاست آغاز شده و اين بي‌‌‌تفاوتي ساكنان اين شهر دودزده در برابر مرگ خود، مرگ همسايه و مرگ عزيزان كوچك و بزرگ، عجيب به نظر مي‌رسد. ما هنوز سايه مرگ را روي سرمان جدي نگرفته‌ايم! مشاركت ماندگار به دست هنر «براي بيرون آمدن از اين هواي سنگين، تهراني‌ها چاره‌اي جز ياري يكديگر ندارند». دکتر ناری‌ابیانه، اين چنين وارد بحث آلودگي هوا و هفته هواي پاك مي‌شود. مدیر‌کل آموزش و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران، به قدرت مشارکت شهروندان تهراني براي رسيدن به هوایی پاک اعتقاد دارد و معتقد است، سازمان های مردم‌نهاد شهر تهران، مي‌توانند در اين ميان نقش موثري داشته باشند: «اين سازمان‌هاي مردمي در هفته هواي پاك، بروشور‌های آموزشی با موضوع هوای پاک را در اختيار شهروندان تهراني گذاشتند و برنامه‌هايي چون امضاي طومار خواسته‌هاي مردمی، اهداي گل به شهروندان در حال رانندگي و برگزاري مسابقه نقاشی کودکان با موضوع هوای پاک را در ميان استقبال خوب اهالي تهران برگزار كردند». دكتر ناری ابیانه مي‌گويد: «مدیران اجرایی در گذشته به مشارکت سازمان‌های مردم‌نهاد باور نداشتند و این موضوع یکی از علت‌هاي عدم‌موفقیت آن‌ها بوده است؛ مشارکت هزینه‌ها را کاهش می‌دهد و تقابل‌ها را به تعامل تبدیل می‌كند‌. تهران برای جلب مشارکت 10‌میلیون نفر شهروند در مورد مسايلي چون آلودگي هوا و ترافيك، نیازمند مشارکت با گروه‌هایی است که خود شهروندان در آن عضو هستند». او در‌مورد نقش هنرمندان در بحث الگوسازي و آموزش مسايل شهري از جمله هواي تهران مي‌گويد: «هر پديده‌اي با هنرگره بخورد، ماندگار مي‌شود. حضور هنرمندان در اين‌گونه مشاركت‌هاي مردمي با توجه به تاثيرگذاري عميق هنرمندان در راه نهادينه كردن فرهنگ شهري بسيار‌ مهم است». افسر اسدی، فاطمه طاهری، گیتی معینی، رضا بنفشه‌خواه، آتش تقی‌پور، خشایار راد، منوچهر آذری، اصغر همت، محمد شیری و رحیم نوروزخانی از هنرمنداني بودند كه در هفته هواي پاك با اهدای شاخه های گل به شهروندان، خواستار مشاركت مردم براي رسيدن به هوای پاك شدند. مدیرکل آموزش و مشارکت‌های اجتماعی شهرداری تهران، هنرمندان و ورزشكاران را در جهت‌دهي به حركت‌‌هاي اجتماعي، داراي پتانسيل بالايي مي‌داند و مي‌گويد: «در برنامه‌هاي مردمي كه نياز به مشاركت ‌بيشتر ملموس است، سعي كرده‌ايم از پتانسيل حضور هنرمندان استفاده كنيم و جلب همكاري ورزشكاران در اين گونه مشاركت‌هاي مردمي نيز در دستور‌كار ما قرار دارد». جمشيد مشايخي، بهزاد فراهاني، رضا كرم‌رضايي، عنايت بخشي، مرتضي احمدي، ژاله علو، شهلا رياحي، محمدعلي كشاورز، محمد ورشوچي، مهين شهابي، حميده خيرآبادي و شهره لرستاني نيز از ديگر هنرمنداني هستند كه پيش از اين در مراسم‌هاي گوناگون مديريت شهري تهران حضور داشته‌اند. ستاره‌ها‌ي سبز جاني دپ، بازيگر و فوق‌ستاره هاليوود در راه حفظ محيط زيست، از انرژي خورشيدي در سيستم گرمايشي خانه‌اش استفاده مي‌كند كه برايش 500‌ميليون دلار هزينه در‌برداشته‌. تام هنكس، بازيگر مشهور و برنده جايزه اسكار، از تويوتاى RAV4 اتومبيلى كه كم‌ترين آلودگي را در‌حال‌حاضر داراست، استفاده مي‌كند. يونيورسال، يكي از بزرگ‌ترين كمپاني‌هاي فيلمسازي جهان متعهد است، هر سال از ميزان گازهای گلخانه‌ای به ميزان 3‌در‌صد بکاهد. رابرت رد‌فورد به خاطر تلاش‌هايش در زمينه حفظ محيط‌زيست، نشان‌های فراون دريافت کرده است. هريسون فورد، نورمن لير، کامرون دياز، داريل حناه، لئوناردو دي‌کاپريو، رابرت ردفورد، کيت بلانشت، اسپينال تپ و راب راينر از ديگر چهره‌هاي برجسته دنياي سينما هستند كه تلاش مي‌‌كنند زمين را زنده نگاه دارند؛ آن‌ها نه تنها بر مسايل زيست‌محيطي اطراف خود كه تمام مناطق زمين را با حساسيت دنبال مي‌كنند. مساله «زندگي‌ با زمين» سال‌هاست كه مورد توجه جهانيان-‌البته منهاي ايران- قرار دارد و علاوه‌بر دست‌اندركاران و سياست‌پيشه‌گان، هنرمندان، ورزشكاران و گروه‌هاي مختلف اجتماعي در مواجهه با آن‌چه زمين را به خطر بياندازد، واكنش نشان مي‌دهند. ستاره‌هايي كه هوا ندارند! ستاره‌هاي ما كجا هستند؟‌ آسمان تهران را آن‌قدر دود‌گرفته كه ستاره‌هاي هنر و ورزش ما ديده نمي‌شوند! ستاره‌هاي ما با ستاره‌هاي ديگر فرق دارند و كمي نسبت به مسايلي كه در اطراف‌شان وجود دارد بي‌توجه به نظر مي‌رسند. سوار بر مرسدس و بي‌.ام‌.دبليو‌هاي كروك، ستاره‌هاي ورزش و سينما را مي‌توان در حال سرعت گرفتن در اتوبان‌هاي شمال شهر ديد. آن‌ها بدون نگاه به هواي تهران، 5‌سال عمري كه از تك تك شهروندان تهراني به خاطر زندگي در اين شهر كم مي‌شود را نمي‌بينند. زندگي انسان‌ها در لا‌به‌لاي خبرهاي زرد و گاه بي‌ارزش برخي از اين ستاره‌هاي كاغذي گم شده است. فاجعه به ما رسيده؛ در درون ماست اما آن را نمي‌بينيم‌. متاسفانه براي جامعه نخبه هنر و ورزش ايران، فقط اين مرغ همسايه است كه غاز از آب درآمده است! شايد اگر شهره لرستاني خانه پيشكسوتان هنر را ‌سامان نمي‌داد، امروز همين حضور كمرنگ و پراكنده هنرمندان پيشكسوت در مشاركت‌هاي مردمي هم به وجود نمي‌آمد. آتش تقي‌پور: هنوز در فرهنگ ما وارد نشده آتش تقي‌پور از هنرمندان محبوبي است كه حضوري هميشگي در حركت‌هاي اجتماعي دارد. او در هفته هواي پاك هم ميان مردم بود تا به عنوان يك هنرمند مشاركتي در مبارزه با آلودگي هوا داشته باشد. تقي‌پور مي‌گويد:‌ »هنوز چنين مساله‌اي وارد فرهنگ ما نشده است. متاسفانه در جامعه هنري ما انسجام و هماهنگي لازم وجود ندارد، وگرنه فكر نمي‌كنم هنرمندي پيدا شود كه در برابر مساله‌اي چون آلودگي هواي تهران بي‌تفاوت باشد». اين بازيگر پيشكسوت سينماي ايران با اشاره به تاثير حضور هنرمندان در حركت‌هاي اجتماعي مي‌گويد: «هنرمندان به دليل جايگاهي كه در اجتماع دارند، هميشه مورد لطف مردم هستند و حضورشان در مراسم‌هايي چون روز هواي پاك مي‌تواند براي بسياري الگو شود». تقي‌پور با اشاره به نقش رسانه‌ها در ايجاد فضايي كه باعث مشاركت بيشتر جامعه از جمله هنرمندان مي‌شود، اشاره مي‌كند و مي‌گويد: «يك گزارش خوب در يك روزنامه، مي‌تواند فضاي بسيار موثري را به خصوص در مورد مسايل اجتماعي ايجاد كند و جامعه را به حركت وادارد». نياز مبرم به اكسيژن رضا بنفشه‌خواه نيز از هنرمندان حاضر در مراسم هفته هواي پاك بود. اين بازيگر سينما و تلويزيون از نياز اين روزهاي هواي تهران به اكسيژن مي‌گويد و معتقد است : «براي نفس كشيدن در هوايي سالم، بايد دست به دست هم داد، رهايي تهران از بحث آلودگي هوا، مساله‌اي نيست كه بتوان بدون مشاركت و خواست همه به آن دست يافت». بنفشه‌خواه در مورد برخورد شهروندان تهراني با هنرمندان در روز هواي پاك مي گويد: «برخوردها خيلي جالب بود، مردم ما استقبال بسيار خوبي از حركت‌هاي اجتماعي و مشاركت در آن مي‌كنند اما به نظر مي‌رسد آموزش لازم در اين رابطه نديده و كمي با اين مساله بيگانه‌اند». فوتبال در‌حالي‌كه دنياي فوتبال در برابر مسايل زيست‌محيطي واكنش‌هاي قابل‌توجه و موثري از خود نشان مي‌دهد، فوتبال ايران كاملا به اين مسايل بي‌توجه است. اين بي‌توجهي جامعه ورزش به خصوص فوتبال در حالي است كه برگزار‌کنندگان جام‌جهاني فوتبال سال 2010 به محيط‌زيست توجه ويژه‌اي خواهند داشت. کميته برگزار‌کننده مسابقات فوتبال جام‌جهاني 2010 اجراي طرحي را با هدف حمايت از محيط‌زيست با عنوان «گل سبز 2010» در دست اجرا دارد. هدف آفريقاي جنوبي از اين طرح که با همکاري کميته برگزار‌کننده جام‌جهاني فوتبال2010 و فيفا اجرا مي‌شود، برگزاري مسابقاتي است که در آن معيارهاي زيست‌محيطي رعايت شده باشد. کميته برگزار‌کننده اين بازي‌ها 43 هدف را براي محافظت از محيط‌زيست تعيين کرده است. مسايلي مانند حمل‌و‌نقل، هتل‌ها، آب و فاضلاب و ساير امکانات مورد نياز گردشگران در اولويت اين تلاش‌ها براي محافظت از محيط‌زيست هستند. محيط‌‌زيست ايران 14‌پله پايين‌تر! شاخص جهاني عملكرد زيست‌محيطي سال‌2008 كه در مجمع جهاني اقتصاد منتشر شد، نشان مي‌دهد رتبه ايران در ميان 149‌كشور جهان در مقايسه با سال‌2006 ميلادي با 14‌پله نزول به رتبه‌67 رسيده است. ايران از ميان 149‌كشور جهان با نمره‌9/76 در رتبه 67 جهان از نظر حفظ محيط زيست قرار گرفته است. در اين تقسيم‌بندي سوييس با امتياز 5/95 و پس از آن نيز به ترتيب سوئد و نروژ با 1/93 در مقام‌هاي اول تا سوم قرار دارند. كم‌ترين امتياز در اين شاخص به ترتيب متعلق به نيجريه با 1/39، آنگولا با 5/39 و سيرالئون با 40امتياز بوده است. زندگی در برج‌های گیاهی! بي‌توجهي به فاجعه مرگ تدريجي در تهران زماني ابعاد بغرنج‌تري پيدا مي‌كند كه مي‌بينيم كشور‌هاي پيشرفته برنامه‌هاي زيست‌محيطي بسياري را براي ارتقا‌بخشي به زندگي آيند‌گان دنبال مي‌كنند. طراحان هلندی، شهر سبزی را در گوانگ‌ژو کره‌جنوبی طراحی کرده‌اند که در آینده به عنوان الگوی پروژه‌های شهری دوستدار محیط زیست جهان معرفی خواهد شد. اين شهر سبز در فاصله 35‌کیلومتری سئول در کره‌جنوبی ساخته‌ می‌شود و به نظر می‌رسد ایده اصلی طراحی آن به فیلم‌های علمی‌-‌تخیلی بازگردد. پیش‌بینی می‌شود این شهر کوچک در سال‌2011 تکمیل شده و حدود 77‌هزار نفر را نیز در خود جای دهد. قسمت‌های اصلی این شهر شامل دو مرکز بزرگ به همراه فضاهای مسکونی، فرهنگی، اداری، تجاری، تفریحی و آموزشی است که بر روی سقف آن‌ها پرچین‌های فوق مدرنی ساخته می‌شود که سهم قابل‌توجهی در کاهش مصرف انرژی و مصرف آب و هم‌چنین بهبود سیستم تهویه خواهند داشت. برج‌های مسکونی و اداری که در این شهر ساخته می‌شوند، هم‌چون تپه‌های سرسبزی خواهند بود که در بدنه خارجی آن‌ها از تنوع قابل‌توجه گیاهی استفاده خواهد شد. *** شعري در اين رابطه را به طور اتفاقي بر شبكه اينترنت پيدا كردم‌؛ جالب است. خوش می‌روی از دیار ما، زاغ عزیز ! آزاد شو از حصار ما، زاغ عزیز ! نفرین‌شدگان خاک ماییم، برو یک لحظه نمان کنار ما، زاغ عزیز‌! شایسته زندگی انسان‌ها نیست شهری که کلاغ‌ها از آن کوچ کنند‌! در شهر و دیار خویش در تبعیدیم عمری است در آستانه تهدیدیم این‌جا به خدا نفس کشیدن سخت است ای کاش به قدر زاغ می‌فهمیدیم ! سرمست هوای پاک کوه و دشتند آزاد‌تر از نسیم در گلگشتند روزی که نشان شهر ما باقی نیست شاید که دوباره زاغ‌‌ها برگشتند‌! شاعر: محمدرضا ترکی

گفت‌و‌گو با يوسف رشيدي، مديرعامل شركت كنترل كيفيت هوا روزهاي تعطيل نمي‌شود نفس كشيد ‏بنيامين صدر پايتخت‌‌نشينان دست‌كم نيمي‌ از سال را سخت نفس مي‌كشند‌ و در اين مدت آن‌چنان از هر سو اظهار نگراني مي‌شود كه ‏هواي آلوده به نوعي بهانه‌ براي گفت‌‌وگو در بيشتر محافل است؛ اما ماجرا به همين‌جا تمام مي‌شود و از سال ديگر دوباره روز از نو روزي ‏از نو‌، دولت و مردم هم با ايمان به‌ مرگ‌آفريني‌ آلودگي هوا سعي مي‌كنند تنها گلايه كنند و همين‌‌... نگراني‌ها در مورد آلودگي هوا و بالارفتن ميزان آلاينده‌هاي صنعتي آسمان تهران در حالي بيشتر مي‌شود كه بنا بر گفته‌هاي ‏مسئولان اجرايي در حوزه سلامت شهري، معضل، گسترده‌تر و پيچيده‌تر از موضوعي است كه برنامه‌ريزان در سطوح بالاي مديريتي ‏عنوان مي‌كنند و با ارايه طرح‌ها و راهكارهاي مقطعي سعي در حل آن دارند. اما چرا بايد با مشقت نفس ‏بكشيم، اين روزها هجوم بي‌رويه جمعيت به كلان‌شهرها در كنار تو‌ليد روز‌افزون وسايل دود‌زا و آلوده‌كننده محيط‌زيست، نفس ‏كشيدن را براي ساكنان شهر دشوار كرده است؛ اين راحت‌ترين پاسخي است كه مي‌توان به اين پرسش داد‌. در اين ميان ‏شركت كنترل كيفيت هوا وابسته به شهرداري تهران مهم‌ترين متولي سامان‌دهي امور آلودگي‌هاي شهر دود‌آلود ماست‌. دكتر ‏يوسف رشيدي،‌ مديرعامل اين شركت در‌‌باره آخرين شرايط آلودگي هوا و راهكارهاي مقابله با آن به ما مي‌گويد:‌ ‌روزانه 800‌گرم ‏جرم انواع آلاينده‌ها، سهم هر شهروند تهراني از آلودگي هواست كه وارد ريه او مي‌شود.‏ آقاي دكتر براي ما بگوييد كه چه بايد كرد با اين هواي آلوده؟ موضوع آلودگي هوا، فرماندهي واحد، مقتدر و كارآمد مي‌خواهد و مردم هم بايد همراهي كنند و منفعل نباشند.‏ همان‌طور كه همه ‏مي‌دانيم آلودگي هوا‌ي تهران وضعيت‌ خطرناكي دارد‌ و آمار روزهاي سالم هم با استانداردها بسيار فاصله دارد.‏ آخرين وضعيت چگونه است و آمارها چه مي‌گويند؟ آلودگي هواي تهران به اندازه‌اي بحراني شده كه بايد به اندازه تمام هزينه‌هاي استقرار صنايع و توليد خودروهاي غيراستاندارد در مورد آن ‏هزينه كرد تا شايد قابل‌تحمل‌تر شود. براساس آمار 3سال گذشته، 89‌ درصد آلودگي هواي تهران مربوط به منابع متحرك است و سالانه 4‌هزار مرگ ‏زود‌هنگام در تهران به‌دليل آلودگي هوا داريم.‏ در چند سال اخير شرايط هوا به لحاظ وجود آلاينده‌ها چگونه بوده است؟ در سال‌84 نيز به‌دليل آلودگي شديد هوا، يك روز تعطيل اعلام شد، اما آن تعطيلي هم موجب كاهش آلودگي نشد. اما سال‌هاي 85 و 86 بهترين سال‌هاي تهران از نظر پاكي هوا ست. در اين سال‌ها تهران كم‌تر شاهد پايداري هوا ‏بود، به‌همين‌دليل تنها در برخي ايستگاه‌ها، هوا در شرايط ناسالم و آلوده قرار داشت، اما اين شرايط امسال رخ ‏نداد و شرايط پايدار هوا و توليد مداوم آلودگي منجر به آلوده شدن شديد هوا در بسياري از روزهاي پاييز و زمستان شد.‏ گفتيد، سال‌84 به دليل آلودگي شديد يك روز تعطيل شد، چرا امسال اين‌گونه نشد؟ در تعطيلي سال‌84 يك روز ميان هفته، تعطيل شد و بسياري از شهروندان در آن روز به انجام كارهاي عقب‌افتاده و زندگي ‏روزمره خود پرداختند و توليد آلودگي كم نشد. البته امسال آلودگي به مراتب شديد‌تر بود. در مجموع تعطيلي تنها، راهكاري موقتي است. اصلاً روزي هم بوده كه هواي تهران پاك باشد؟ در پاييز و دي‌ماه امسال تنها 60‌روز، هواي نسبتا پاك داشتيم و 60‌روز هم آلودگي هوا از ميانگين معمول بيشتر بوده‌. اين در حالي است كه در سال گذشته، 15روز آلودگي هوا در تهران بيش از حد بود.‏ به‌نظر‌مي‌رسد تا وقتي اوضاع توليد و تزريق خودرو به پيكره خسته تهران اين چنين بي‌رويه ادامه دارد، چندان نمي‌توان به بهتر شدن اوضاع اميد‌وار بود. به نظر شما اين‌طور نيست؟ من به شما مي‌گويم كه هنوز هم آزمايش بخارهاي بنزين و هيدروكربن‌هاي متصاعد از خودرو از خودروهاي سطح شهر انجام نمي‌شود، هرچند از اول ‏امسال ‏SHED‏ اجباري شده و صاحبان خودرو ملزم به انجام آن هستند، اما پيش از اين برخي خودروسازان به جذب بخارهاي بنزين توجه ‏نداشتند و اين امر موجب مي‌شد ميزان قابل‌توجهي بخارهاي بنزين از باك به هوا وارد شده و توليد آلودگي كند. مديران محيط‌زيست هم به ‏اين موضوع توجه نداشتند و تست فقط از اگزوز صورت مي‌گرفت درحالي‌كه همين بخارهاي بنزين كه از باك خودروها در هوا متصاعد ‏شده، در تهران معضلي به‌وجود آورده است به‌نام معضل هيدروكربن‌ها كه چندين برابر حد استاندارد است و ما استانداردي براي اين ‏نوع آلاينده در هواي آزاد نداريم. در بحث عدد اكتان، استفاده از بنزين بدون‌سرب تاكيد شده است، درصورتي كه اگر خودرويي كه بايد از بنزين ‏سوپر استفاده كند، از ‏بنزين بدون سرب استفاده كند، 40درصد موجب آلودگي هوا مي‌شود.‏ وقتي ما اين موضوع را با استانداردهاي رايج در جهان مقايسه مي‌كنيم مي‌بينيم كه چندين برابر هيدروكربن‌هاي موجود، در هواي كشورهاي اين ‏قاره است. نمي‌شود طرح يا برنامه‌اي را پي گرفت كه يك‌بار براي هميشه به اين وضعيت ناخوشايند پايان دهد؟ مشكل ديگري كه كاهش آلودگي هواي تهران را سال‌هاست عقب انداخته و در‌حال‌حاضر به آن دامن مي‌زند، فقدان برنامه جامع است كه تهران را ‏دچار آسيب‌هاي جدي زيست‌محيطي كرده، چراكه اگر در تهران برنامه جامع، تدوين و مديران براساس آن حركت مي‌كردند هرگز ‏وضعيت به صورتي كه هست، درنمي‌آمد. مشكل ديگري هم گويا وجود دارد و آن اصلاح ناپذيري حوزه حمل‌و‌نقل و بهينه‌سازي مصرف سوخت خودروهاست؟ حمل‌ونقل عمومي مدت‌هاست مغفول مانده و در سال‌هاي گذشته اقدام مناسبي در اين ‌زمينه صورت نگرفته است. با اين‌همه امروزه ‏شهروندان تهراني قرباني همان مدعياني شده‌اند كه در سال‌هاي گذشته، منافع فردي را بر منافع جمع ترجيح مي‌دادند. ‏ تا سال‌‌80 خودروهاي كشور تنها استاندارد يورو1 را داشتند و اين موضوع در آن زمان بيشترين درصد تخريب را بر محيط‌زيست تهران ‏به‌وجود آورده و آلودگي امروز هواي تهران معلول همين مساله است. الان هم بسياري از خودروها تنها استاندارد يورو1 را دارا هستند و تردد مي‌كنند. در‌حال‌حاضر 3‌ميليون و 600‌هزار دستگاه خودرو وجود دارد، درحالي‌كه ظرفيت عبوري اين شهر 500‌هزار دستگاه است.‏ براساس آمار و ارقام، بيش از 80‌درصد آلاينده‌ها در هواي تهران به خودروها و موتورسيكلت‌هايي مربوط مي‌شود كه در سطح شهر ‏تردد مي‌كنند و به گفته مسئولان معاينه‌فني داراي احتراق ناقص هستند. ‏ در مجموع مشكل، مشكل امروز و ديروز نيست كه بتوان با بررسي‌هاي نظري و تك‌بعدي در مورد آن تصميم‌سازي و ‏برنامه‌ريزي كرد؛ مشكل‌ در سال‌هاي دورتر ريشه دارد. يعني زماني كه مديران بدون توجه به معضلات پيش‌‌رو اقدام به صدور ‏مجوزهاي توليد خودرو و موتوسيكلت‌ و استقرار صنايع در حريم تهران مي‌كردند.‏ بيماري‌ها 9 ماهه سال 86 9 ماهه سال 87 درصد رشد ايست قلبي 4273 6249 46 نارسايي قلبي 1490 1736 16 نارسايي تنفسي 916 955 4 انسداد راه‌هاي تنفسي 13 15 15 بيماري‌هاي تنفسي 5 26 520 بيماري‌هاي ريوي 118 324 174 عفونت دستگاه تنفسي 124 320 158 سكته قلبي 2856 3245 13 مجموع 9794 12870 31

واكنش جالب گروه‌هاي مختلف مرم به بحران آلودگي هوا مي‌خواهيم نفس بكشيم حميد هيدارن
مطالبه حقوق شهروندان و تلاش در جهت ارتقاي سطح زندگي شهري، مهم‌ترين وظيفه سازمان‌هاي مردم‌نهاد است. يكي از اين مطالبات، داشتن محيط‌زيستي استاندارد و عاري از مواد آلاينده و مضر است كه در مورد مردم تهران، حداقل چند‌دهه تحقق خواست عمومي پايتخت‌نشينان به طول انجاميده و در عمل كاري اساسي صورت نگرفته است. اما امسال در آستانه روز هواي پاك تحركات اميدوار‌كننده‌اي از سوي سازمان‌هاي غير‌دولتي(‌و يا اصطلاحات مردم‌نهاد) صورت گرفت تا بلكه موضوع آلودگي هواي تهران، مرگ‌و‌ميرهاي ناشي از آن و تاثير آلاينده‌هاي زيست‌محيطي بر كيفيت زندگي مردم پايتخت جدي‌تر گرفته شده و مسئولان دولتي اين مهم را نيز در اولويت برنامه‌هاي خود قرار دهند. امسال پاي هنرمندان عرصه سينما به اين ماجرا كشيده شد تا فرهنگ‌سازي جهت كاهش آلودگي هواي تهران با اهرم‌هاي مردمي شكل كامل‌تري پيدا كند. ذكر اين نكته در پايان بخش نخست مطلب امروز ضروري است كه طبق آمار مستند، روزانه ده‌ها گرم آلاينده‌هاي ريز معلق در هواي تهران در ريه تك‌تك شهروندان پايتخت رسوب مي‌كند كه اين ميزان از استانداردهاي بهداشتي بسيار بالاتر بوده و در واقع زندگي پرخطري را براي جمعيت فراوان پايتخت فراهم آورده است. آموزش اصول شهروندي در 118ايستگاه دكتر محمد‌رضا ناري‌ابيانه، مدير‌كل آموزش و مشاركت‌هاي اجتماعي شهرداري تهران در اين زمينه مي‌گويد: ما در بحث رسيدگي به وضعيت آلودگي‌هوا، يك مجموعه كاري را در چند بخش مديريت كرديم. از جمله اين تحركات، برپايي 118‌ايستگاه آموزش اصول شهروندي در ميادين، چهارراه‌ها، معابر اصلي مناطق 22 گانه و ايستگاه‌هاي مترو بود. در واقع سازمان‌هاي مردم‌نهاد شهر‌تهران با همكاري و زمينه‌سازي شهرداري تهران، قدرت مشاركت شهروندان در دستيابي به هواي پاك را به نمايش گذاشتند. اين 118‌ايستگاه شامل 108‌غرفه و 10مكان فرهنگي در مترو بود. در غرفه‌هاي مذكور بروشورهاي آموزشي با موضوع هواي پاك‌ بين شهروندان توزيع شد و علاوه‌بر آن اهداي گل به رانندگان اتوبوس، تاكسي و ماموران پليس راهنمايي‌و‌رانندگي، نقاشي كودكان با موضوع هواي پاك و نيز امضاي طومار مطالبات مردمي از جمله برنامه‌ها و اقدامات انجام‌شده بود. سازمان‌هاي مردم‌نهاد شهر تهران هم‌چنين از 10‌مركز مرتبط با هواي پاك و حمل‌ونقل و ترافيك هم‌چون مركز كنترل ترافيك تهران، تونل رسالت و مركز معاينه‌فني خودروهاي پايتخت بازديد كردند. عيادت از بيماران بخش قلب و ريه بيمارستان مسيح دانشوري ديگر حركتي بود كه صورت گرفت تا ابعاد اين كار فرهنگي گسترده‌تر شده و تاثيرگذاري آن افزايش يابد.
طوماري با ‌2كيلومتر امضا چگونگي مشاركت و فعاليت‌ سازمان‌هاي مردم‌نهاد در ارستاي فرهنگ‌سازي جهت كاهش آلودگي هوا و ارزيابي عملكرد مناطق و سازمان‌هاي ذي‌ربط شهرداري تهران، از جمله مواردي است كه گزارش آن تهيه و ارايه شده است. در همين زمينه پارك آموزش ترافيك پونك، مركز كنترل ترافيك و پايانه و پارك‌سوار بيهقي، از جمله مراكز فعال در عرصه مشاركت با سازمان‌هاي مردم‌نهاد معرفي شدند. مساله بعد همراهي ‌10تن از هنرمندان با‌سابقه تلويزيون و‌ سينما در اين حركت فرهنگي بود. آن‌ها در 5‌گروه 2نفره و 5‌‌مسير مشخص در ايستگاه‌هاي در‌نظر‌گرفته شده، بحث راجع‌به هواي پارك را با مردم و مسئولان در ميان گذاشته و نظرات خود را ابراز كردند. اين عزيزان ضمن اهداي شاخه‌هاي گل به شهروندان، بر ضرورت بهره‌مندي مردم از هواي پاك تاكيد كردند. حركت دوچرخه‌سواران و عبور از ايستگاه‌ها و غرفه‌هاي تعبيه‌شده، بر تنوع و زيبايي اين حركت افزوده بود. بعد‌از‌ظهر روز هواي پاك نيز همايش ويژه‌اي در تالار حركت با حضور معاونت حمل‌و‌‌نقل و ترافيك شهرداري تهران انجام شد كه طي آن مهندس هاشمي‌تشكري به ايراد سخناني در اين زمينه پرداخت. دكتر ناري‌ابيانيه از تهيه طوماري به طول 2كيلومتر كه منقش به امضاي شهروندان و پيام‌هاي آنان است، خبر داد و افزود: اين طومار به زودي در نقطه‌اي از شهر تهران در معرض ديد عموم قرار خواهد گرفت. گسترش مشاركت سازمان‌هاي مردم‌نهاد همايش نقش سازمان‌هاي مردم‌نهاد شهر‌تهران در بحث آلودگي‌هاي تهران با صدور بيانيه پاياني كه مشتمل بر 16‌مطالبه و خواست جدي از مسئولان مربوطه بود، خاتمه يافت كه البته تمام حاضران آن را امضا كردند. ضمناً از سازمان‌هاي مردم‌نهاد و مسئولاني كه در اين حركت اجتماعي مشاركت قابل‌قبولي داشتند، با اهداي لوح تقدير و جوايزي تجليل به عمل آمد. نمايندگان اين سازمان‌ها ملاقاتي با رييس شوراي اسلامي شهر‌تهران داشتند و دغدغه‌هاي خود را مطرح ساختند. شهروندان مناطق 22‌گانه نيز از مشاركت سازمان‌هاي مردم‌نهاد در اداره امور شهر به ويژه در موضوع هواي پاك حمايت كرده و بر گسترش اين مشاركت تاكيد داشتند. ضرورت توجه بيشتر و جدي‌تر مسئولان امر به گسترش حمل‌ونقل عمومي و پيگيري جدي موضوع معاينه‌فني خودروها، مباحثي است كه مورد‌تاكيد سازمان‌هاي مردم‌نهاد قرار داشته و بر آن اصرار و پافشاري كردند. هم‌چنين آن‌ها از رده خارج شدن خودروهاي فرسوده و جلوگيري از تردد خودروهاي دودزا را به عنوان راهكارهاي عملي و البته ضروري براي كاهش زيان‌هاي ناشي از آلودگي بيش از حد هواي تهران برشمردند. در اين ميان تكميل كليه خطوط مترو و توسعه 160‌كيلومتر خطوط اتوبوس تندرو در اسرع وقت به عنوان حمل‌و‌نقل عمومي كارآمد و ارتقاي كيفيت سوخت مي‌تواند كمك موثر در حل ريشه‌اي و اساسي اين معضل زيست‌محيطي قلمداد ‌شود. بيانيه پاياني همايش اما موارد مهم بيانيه پاياني همايش سازمان‌هاي مردم‌نهاد كه شامل خواست‌هاي آنان از مسئولان ذي‌ربط مي‌شود، به اين شرح است: 1-توسعه حمل‌ونقل عمومي به ويژه مترو و اتوبوسراني 2-استانداردسازي خودروها و موتورسيكلت‌ها به عنوان آلاينده‌هاي متحرك هوا 3-جلوگيري از تردد وسايل نقليه‌دودزا و آلوده‌كننده محيط‌زيست 4-ضرورت مشاركت مردم در تصميم‌سازي‌ها و تصميم‌گيري‌ها 5-توسعه فضاي سبز‌شهري 6-ضرورت معاينه‌فني خودروها 7-تصويب قوانين سختگيرانه راهنمايي‌و‌رانندگي 8-ارتقاي كيفيت خدمات‌رساني در شركت‌هاي اتوبوسراني و تاكسيراني 9-ضرورت تصويب قوانين پيشرو توسط مجلس شوراي اسلامي 10-‌توليد موتور‌سيكلت‌هاي باتري‌دار به جاي موتور‌‌سيكلت‌هاي دوزمانه و چهارزمانه 11-توليد خودروهاي كم‌مصرف اصرار مردم بر تحقق مطالبات‌شان مدير‌كل آموزش و مشاركت‌هاي اجتماعي شهرداري تهران در خاتمه اظهار داشت: وظيفه متوليان امور شهري و در مرتبه بالاتر مسئولان مملكتي، اجابت خواست‌ها و انتظارات به حق مردم بوده و در واقع آن‌ها به عنوان نمايندگان ملت موظف هستند استانداردهاي زندگي آرام، كم‌خطر و عاري از دغدغه را براي شهروندان فراهم آورند، اما از طرفي مردم نيز بايد خود در صحنه حضور داشته باشند و بر تحقق مطالبت‌شان اصرار ورزند. فلسفه تشكيل اين اداره كل، سهيم ساختن آحاد مردم در اداره امور جاري شهر و اطلاع‌رساني به آن‌ها براي بهره‌مندي از يك زندگي باكيفيت است. تلاش‌هاي ما در صورتي نتيجه غايي را در‌بر‌خواهد داشت كه مردم در پيشبرد اهداف تعيين‌شده مشاركت داشته و براي رسيدن به حقوق اوليه خود حساسيت نشان دهند. خوشبختانه در همايش سازمان‌هاي مردم‌نهاد كه به مناسبت روز هواي پاك برگزار شد، اين حضور جدي به شكلي ملموس احساس شد و ما معتقديم اگر چنين حركت‌هايي تداوم داشته باشد، اولويت برنامه‌هاي مسئولان ذي‌ربط خود‌به‌خود مشخص مي‌شود. متاسفانه مشكل آلودگي هواي تهران كه سالانه جان شمار زيادي از مردم پايتخت را مي‌گيرد و طبق آمار عمر مفيد قابل‌ملاحظه‌اي را تلف مي‌كند، مساله‌اي است كه اراده عمومي از سوي كليه نهادهاي مربوطه كم‌تر در مورد آن لحاظ شده و صرفا با كوشش‌هاي يك نهاد مثل شهرداري تهران نمي‌توان به حل اساسي آن دركوتاه‌مدت چندان اميدوار بود.
منبع: همشهری مسافر
لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: