خاتمي: اصلاح طلبان عاقلانه تر فکر مي کنند
«خدا را سپاسگذاريم که هنوز انتخابات به رسميت شناخته ميشود، گرچه معتقديم مشکلات و نارساييهايي در اين زمينه وجود داشته که خيلي متناسب با آرمانهايي که ملت مي خواست و در قانون اساسي بود و امام بر آن تاکيد داشت، نيست.»
آريا: رييس جمهور سابق کشورمان اظهار داشت: «فعلا وظيفه ما اصلاح وضع فعلي است و راه آن هم انتخابات است ، البته کسي نه ادعاي معجزه گري دارد و نه ادعاي قهرمان بازي. » حجت الاسلام و المسلمين سيد محمد خاتمي در ديدار با اقشار مختلف مردم استان مازندران با اشاره به ماه هاي محرم و صفر، گفت:«محرم و صفر، نقش بسيار تعيين کنندهاي در سرشت و سرنوشت تاريخ بشر بخصوص اسلام وبالاخص تشيع داشته است.» وي افزود:« همچنين در دهه فجر انقلاب اسلامي هستيم که رستاخيز بزرگي در زندگي ملت و تاريخ معاصر جامعه ما و تبلور خواستها و آرمانهاي تاريخي ملت ايران ومتکي بر ايمان و آرمان ديني و ملي بود، که البته تا رسيدن به مقصد مورد نظر فاصله زيادي داريم.» رئيس بنياد باران اظهار داشت:«دهه فجر از ورد حضرت امام تا مرحله پيروزي انقلاب که آغاز مرحله جديد تاريخي مردم ايران که بر منطقه و جهان تاثيرگذار بوده و هست، براي ما مهم و ارجمند است.» وي با مقايسه آرمانهاي قيام حصرت اباعبدالله الحسين(ع) و انقلاب اسلامي ايران، گفت:«آن آرمانها و جهت ها آنقدر مهم است که حضرت ابا عبدالله در راه آن شهيد شدند و در انقلاب نيز صدها شهيد، جانباز و آزاده براي آن هدف ها داديم و خانوادههاي کثيري با سعه صدر مشکلات را به خاطر آرمانهاي بزرگي که داشتند تحمل کردند.» رئيس جمهور سابق کشورمان تصريح کرد:«به همين دليل، هر کسي دلش براي اسلام، انقلاب و ايران ميتپد، نميتواند، نسبت به آرمانها و جهتها بيتوجه باشد.» به گزارش روابط عمومي دفتر حجت الاسلام و المسلمين سيد محمد خاتمي ؛وي انتخابات را حاصل و دستاورد بزرگ انقلاب و خواست ملت ايران عنوان کرد و افزود:«اهميت اين دستاورد از آن جهت است که نماد حاکميت مردم بر سرنوشت خود است و مردم ما مي خواستند آزاد باشند، بيانديشند و خود تصميم بگيرند، منافع خود را خود بشناسند و خود براي تامين آنها تلاش کنند.» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها، تاکيد کرد:«انتخابات مظهر حضورو بلوغ مردم و آزادي است، راهي است که ملت بيش از هر جايي ميتواند، در آن خواستها و جهت گيريهاي خود را اعلام کند.» وي ادامه داد:«خدا را سپاسگذاريم که هنوز انتخابات به رسميت شناخته ميشود، گرچه معتقديم مشکلات و نارساييهايي در اين زمينه وجود داشته که خيلي متناسب با آرمانهايي که ملت مي خواست و در قانون اساسي بود و امام بر آن تاکيد داشت، نيست.» رئيس جمهور سابق کشورمان تصريح کرد:«هنوز انتخابات در ايران زنده و تعيين کننده است و ما هم موظفيم در عرصه سرنوشت حضور داشته باشيم و در اين بزنگاه مهم شرکت کنيم و در نتيجه آن نقش داشته باشيم.» به گفته سيد محمد خاتمي، البته فقط نقش را بايد خواست و اراده مردم داشته باشد و تاثير عوامل بيرون از اراده و خواست مردم در امر انتخابات بايد به صفر برسد. وي از اصلاحات وفادار به امام و ايران، به عنوان اصلاحاتي ياد کرد که «سعي مي کند موانعي که در زمينه بروز و ظهو خواست مردم هست يا مشکلاتي که ممکن است وجود داشته باشد آنها را مصلحانه و اصلاح گرايانه رفع کند.» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها، در ادامه گفت:«جايگاه و پايگاه مازندران،عظمت مازندان و بلندي روح مردم مازندران در تاريخ بسيار مشخص است و من کوچکتر از آنم که بخواهم در اين مورد صحبت کنم.» رئيس بنياد باران با اشاره به حوادث تاريخياي که در مازندران رخ داده است، اظهار داشت:«مازندران اسلام را با تشيع پذيرفت و از کانون هاي تشيع است، گرچه معقتديم هر حرکتي که به نام تشيع در آنجا رخ داد صد در صد درست نبوده است و اگر هم اشکالي وجود داشته است آن مشکل تاريخي ما بوده است.» وي در بخش ديگري از سخنان خود، گفت:«در دوران هاي گذشته، مبنا بر زور، قهر و غلبه حکومت ها بر مردم بوده است و امروز درست هماني است که در عرصه بين الملل ظهور پيدا کرده است.» سيد محمد خاتمي افزود:«درست است که عصر مدرن، عصر دموکراسي، آزادي و حاکميت مردم بر سرنوشت است و در بسياري از کشورها هم پياده شده است، اما همان کشورهاي مدعي دموکراسي و حقوق بشر، وقتي پا را از مرزهاي خود بيرون ميگذارند به چيزي جز چپاول منابع مادي و لطمه زدن به منابع معنوي ملتهاي ديگر و زور و فشار و سرکوب و بدتر از آن تحقير ملتها نمي انديشند.» به عقيده ارائه دهنده نظريه گفتگوي تمدنها، طبيعي است در مقابل اين زور گويي و درشترفتاريها و انحراف، کساني ديگري هم براي ابراز وجود پيدا ميشوند که به زور و خشونت رو ميآورند. سيد محمد خاتمي از تروريسم به عنوان« پديدهاي زشت، وحشتناک و نفرت آور» ياد کرد و گفت:«اگر بنا بر ملامت است، بيش و پيش از آن بايد کساني که زمينه ظهور و بروز پديده تروريسم را موجب مي شوند، که نوعا قدرتهاي بزرگ هستند که در درون مرزهاي آنها آزادي و دموکراسي تحقق يافته است و در بيرون مرزها بدترين روشها را اعمال مي کنند، ملامت شوند.» رئيس بنياد باران افزود:«از دستاوردهاي بزرگ دوران جديد اين است که براي بشر احترام، حق و حرمت قائل شدهاند و گفته شد هر کشور بايد داري قانون اساسي باشد، پيش از آنکه حق حکومت مشخص شده باشد بر حد حکومت تکيه مي شود و پيش از اينکه از تکليف مردم سخن گفته شود بر حق مردم تاکيد مي شود.» وي تصريح کرد:«اينکه مردم صاحب حق و حکومت صاحب حد است، دستاورد بزرگي است و البته ما در آموزههاي اسلام و بخصوص در مکتب شيعه اين مفاهيم را داريم.» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها، در ادامه اظهار داشت:« درست است دموکراسي متعلق به دوران جديد است، اما معيارهاي حکومت خوب و نظام مردمي نظامي که مردم در آن صاحب حق و حرمت و جايگاه هستند و ميتوانند حکومت را نقد کنند و حق دارند، حکومتها را بازخواست کنند، در آموزههاي ديني ما هست.» وي افزود:«اگر ميگوئيم مردمسالاري، مردمسالاري امري است مدرن، ولي معتقديم بسياري از ريشه ارزشها و شايستگيهاي آن البته اگر دين را فقط سنتها و ظاهر آن نپنداريم و به محتواي آن بنگريم ميتوانيم، آنرا در دين پيدا کنيم.» خاتمي تاکيد کرد:«در بينش شيعي حاکميت از آن فضيلتي است که خدواند معين ميکند ولي حاکميت فضيلت و فعليت آن حتي در زمان معصوم نيز مبتني بر خواست و اراده مردم است.» رئيس جمهور سابق کشورمان طرح جمهوري اسلامي توسط انقلاب را دستاوردي بزرگ خواند و يادآور شد:«از امام(ره) در پاريس پرسيدند که اين جمهوري اسلامي ديگر چه صيغهاي است، ايشان در جواب گفتند جمهوري هماني است که در دنياست که حکومت پايگاهي جز راي مردم ندارد و مسئول در مقابل مردم است و مردم حق دارند به آن اعتراض و از آن سئوال کنند و اگر آن حکومت را نخواستند آن حکومت ديگر نميتواند به کارش ادامه دهد.» وي افزود:«حضرت امام(ره) همچنين گفتند که اسلامي بودن يعني اينکه روابط و معيارهاي اسلامي بر نظام حاکم باشد و که براي ما شيعيان بهترين نمونه حکومت حضرت علي(ع) است، يعني ما ميخواهيم هم معيارهاي حکومت علي(ع) و هم معيارهاي حکومت دنياي جديد را داشته باشيم.» خاتمي با تاکيد بر اينکه «عدل و عقل دو شاخصه مهم تشيع است»، اظهار داشت:«دين نيامده است تا عقل انسان را تعطيل کند، بلکه کاملا از آن حمايت کرده و از انسان خواسته است عقل خود را به کار گيرد، ظاهر سازيهايي که با عقل سازگاري ندارد را مردود دانسته است، عدل فقط اين نيست که مرتکب کبائر نشويم و اصرار بر صغائر نداشته باشيم، عدل خيلي وسيعتر از اين حرفها است و شيعه از جمله اين را ميخواهد که به حق، حرمت و کرامت انساني پرداخته شود.» رئيس جمهور سابق کشورمان تصريح کرد:«حق حاکميت بر سرنوشت از بارزترين مصداقهاي عدل به معني دادن حق هر ذيحقي به اوست، البته نبايد از ياد برد که عدالت اقتصادي هم مهم است.» وي سپس به شاخصهاي حکومت اميرالمومنين(ع) اشاره کرد و گفت:«در جامعه ديني مورد نظر اسلام و امام علي(ع) نميشود فقر را تحمل کرد، همچنانکه نميشود تحقير، ستم و تبعيض را تحمل کرد، نميشود حاکم القا کند ارباب جامعه است و جامعه برده او؛ رابطه قيموميت و وابسته بودن، برده بودن و ارباب بودن با عدل علي سازگار نيست.» خاتمي ادامه داد:«ديني بودن جامعه را نميتوان به نگاه صرف به ظواهر سنجيد بلکه بايد کوشيد دروغ و ريا و نفاق جاي خود را به راستي پاکي و اخلاق بدهد.» رئيس جمهور سابق کشورمان با تاکيد بر اينکه «در موقعيت کنوني معتقدم همه بايد در عرصه باشيم»، اين سئوال را مطرح کرد که«اما براي اينکه در عرصه باشيم چه بايد بکنيم؟» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها، با اشاره به اينکه ايران در طول تاريخ افتخارات، مشکلات و سختي هايي را داشته است، اظهار داشت:«ملت ما هر چه که نداشته باشد، غرور تاريخي خود را داشته است و امروز، ايران انبوهي از ظرفيت ها و امکانات وسيع مادي و معنوي را دارد که مي تواند در خدمت اعتلا و پيشرفت جامعه قرار بگيرد.» وي افزود:«امکانات و ظرفيتهاي موجود بايد بالفعل شود و در سايه آن هر ايراني برخوردار شود و در ايران احساس امنيت و رفاه کند و در عرصه بين الملل احساس حيثيت و اعتبار؛ اينها را ملت از ما ميخواهد.» خاتمي تصريح کرد:«بدون ترديد يکي ازانگيزه هاي مهم انقلاب، رهايي از تحقيرشدگي و عقبافتادگي است و ما اگر ايران را ساختيم، انقلاب را صادر کردهايم، ايران سرافراز و نمونه ايراني است که در آن انسان محترم است و برخوردار واحساس امنيت ميکند، فاصله فقير و غني کمتر و حتي صفرميشود و زندگي جامعه تامين ميشود وعدالت سياسي، اجتماعي، علمي و اقتصادي بر آن حاکم است.» رئيس جمهور سابق کشورمان ادامه داد:«ما معقتيديم نه تنها از اين ظرفيتهاي عظيم استفاده نشد، بلکه تا حدود زيادي اين ظرفيتها از بين رفته است و به همين دليل معتقديم کساني بايد بيايند که به مردم خدمت کنند و خطراتي که متوجه ايران است را از بين ببرند، ظرفيتهاي کشور را بالفعل کنند، کشور را ثروتمند نمايند و آن را به صورت عادلانه در جامعه توزيع کنند و اين نيازمند اين است که از نظر علمي، فناوري و تکنولوژي پيشرفت کنيم.» وي در پاسخ به اين سئوال که «اقتدار در دنيا چه معنايي دارد»، گفت:«اقتدار يعني توان علمي و سياسي داشتن، تواني که بتوان بر اساس آن از منافع خودمان دفاع کنيم، چون کسي حرف کشور ضعيف و ناتوان را گوش نمي دهد.» رئيس بنياد باران تصريح کرد:«معتقديم در سالهاي گذشته، امکانات براي اينکه ايران را آباد و عادلانه بسازيم چند برابر شد و هيچکس ظرفيتهايي که متعلق به خدا و جامعه و تاريخ و نسلهاي آينده است را درست استفاده نکند.» به عقيده خاتمي، کسي بايد بيايد که با قدرت و تدبير از اين امکانات استفاده کند و هم حرمت مردم را نگه دارد و هم خواست مردم را تا آنجا که امکان دارد و حق آنهاست ؛ تامين کندو کشور را بسازد و اعتبار کشور را در عرصه بين المللي بالا ببرد. رئيس جمهور سابق کشورمان در ادامه اظهار داشت:«خدا را شکر ميکنم طي روزهاي گذشته همه شاهد بوديم ماهواره اميد که دستاورد بزرگ علمي و تکنيکي ملت است به هوا پرتاب شد که جاي تبريک به دولت، ملت و کساني که در اين زمينه تلاش کردهاند دارد.» وي يادآور شد:«ولي نبايد خيال کنيم که ساختن اين ماهواره همين پريروز آغاز شد و روز بعد هم آن را به هوا فرستاديم! فعال شدن اين پروژه به سال هاي قبل بر مي گردد و لااقل خود بنده در دوران مسئوليت، دو دفعه از اين پروژه بازديد کردم و سلولهاي بنيادي و تکنولوژي هستهاي و بسياري از موارد ديگر نيز به همين صورت.» خاتمي با بيان اينکه «کارهاي علمي ساده و سهل الوصول نيست»، اظهار داشت:«براي دستاوردهاي علمي سالها بايد سرمايه گذاري کنيم و بايد اطمينان دهيم، کارشناسان را بياوريم و امينيت و پشتوانه بدهيم تا به نتيجه برسد، اما سئوال من اينجاست که آيا در چند سال گذشته کارهايي شروع شده است که در طي سال هاي آينده با همين افتخار از آنها برداشت کنيم؟» وي در ادامه با اشاره به برخي از دستاوردهاي دولت اصلاحات از جمله پروژه بزرگ عسلويه و پارس جنوبي ؛اين سوال را مطرح کرد:« آيا بخش اعظم عسلويه بدون اتکا به سرمايه هاي مادي داخلي و بهرهگيري از تکنولوژي و سرمايه هاي خارجي به وجود آمده است؟» رئيس بنياد باران ادامه داد:«در متن اين پروژهها، سرمايههاي انسانياي بوجود آمد و رشد کرد که ارزش آن از خود اين دو پروژه بيشتر است، زيرا سالها طول ميکشد، صدها نفر دوره ببينند و بعد از طي مراحل براي توانايي و علم و مهارت مشغول به کار شوند،اينها سرمايههاي اصلي کشور است.» رئيس جمهور سابق کشورمان تاکيد کرد:«ما در جامعه توسعه ميخواهيم انقلاب اسلامي آمد تا توسعه پيدا کنيم، شعار ما توسعه همه جانبه و پايدار بود و نه فقط توسعه سياسي ؛ ما اگر بر آزاديهاي مشروع تکيه مي کنيم تابع دين و اخلاق هم هستيم.» وي تصريح کرد:«آزادي يعني آزادي راي دادن مردم، آزادي انتقاد کردن مردم، آزادي شغل مردم و آزادي احوال شخصي مردم همه اينها آزادي است که بايد وجود داشته باشد و بخصوص در کشور ما آزادي بيان و آزادي نقد حکومت و قدرت که ما از آنها دفاع مي کنيم، بايد وجود داشته باشد.» سيد محمد خاتمي با بيان اينکه «البته نمي توان فقط شعار اينها را داد»، گفت:«نبايد از مسائل ديگر غافل بود و خوشبختانه بنده اگر شعار آزادي و جامعه مدني دادم ولي دستاورد ما در اقتصاد بيشتر از دست آوردهاي سياسي ما بود.» وي افزود:«توسعه علمي و اقتصادي ، نيازمند به کارگيري درست نيروي انساني است و بيشتر از آنکه بايد از هدررفتن نيروي مادي نگران باشيم، بايد از معطل ماندن و هدر رفتن نيروي انساني نگران بود.» رئيس جمهور سابق کشورمان در ادامه اظهار داشت:«بايد کاري کنيم که دانشمندان و انديشمندان رغبت کنند که به داخل کشور بيايند، نه اينکه به خارج از کشور بروند و بايد بررسي شود که در چه زماني اين فلش به سمت داخل و يا خارج کشور بوده است.» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها با تاکيد بر اينکه «ما سياست خارجي معقول مي خواهيم که هم از اصول و منافع ملي دفاع کند و هم بتوان از امکانات دنيا بهتر استفاده کرد»، يادآور شد:« در دولت گذشته؛ در حالي که آمريکا گفته بود هر کشوري که بيشتر از دو ميليون دلار در ايران سرمايه گذاري کند، آمريکا آن کشور را تحريم ميکند ؛ ما توانستيم آن تحريم ها را بشکنيم ومحدوديت ها نيز يکي پس از ديگري کاسته شد و کشور توانست بدون کوتاه آمدن از اصول و منافع وبا استفاده از منابع بين المللي پيشرفت هاي بزرگي داشته باشد.» خاتمي گفت:« اگر بخواهيم ايران را بسازيم بايد از امکانات استفاده کنيم و اين امر در صورتيکه با تدبير و عقلانيت رفتار شود ، منافاتي با پاي بندي به اصول و ارزشها ندارد و در پاي بندي هم صداقت وجود داشته باشد . معتقدم کساني بايد بيايند که توسعه همه جانبه و پايدار را مورد توجه داشته باشند و در ضمن هيچگاه عدالت را از ياد نبرند.» رئيس بنياد باران تاکيد کرد:« نگوئيم يا عدالت يا توسعه، اينها روبروي هم نيستند، ما ميگوئيم هم عدالت هم توسعه.» رئيس جمهور سابق کشورمان يادآور شد:«همانطور که در دولت اصلاحات، گامهايي براي رفع محروميت در نقاط محروم برداشته شد در کنار توسعه سياسي، اقتصادي و سرمايه گذاري و تقويت بخش خصوصي که موتور متحرک بخش اقتصاد است، قانون تامين اجتماعي هم تصويب شد و برايش وزارتخانه ايجاد گرديد و اين يک گام بلند به سوي عدالت مطمئن، علمي، پايدار و روبه آينده بود.» وي افزود:«اگر آن روز درآمدهاي عظيم اين دوره وجود داشت، به جاي زياد شدن واردات و لطمه خوردن توليد، بخشي به توسعه همه جانبه و بخشي به تامين اجتماعي اختصاص داده مي شد و مطمئنا امروز وضع جامعه طور ديگري بود.» خاتمي تصريح کرد:«اگر با درامد هنگفت نفت با هدف توسعه و عدالت پيش ميرفتيم، امروز جهش بيشتري داشتيم و ده ساله به اهداف پيش بيني شده در سند چشم انداز مي رسيديم.» رئيس بنياد باران معقتد است، مسئولاني که سرکار ميآيند بايد اين آمادگي و ظرفيت را داشته باشند با اعتقاد به اينکه کشور براي همه است،براي پيشرفت آن تلاش کنند.» وي با بيان اينکه «معتقدم بيش از آنکه فرد موثر باشد بايد برنامه ها و جهت گيري ها وجود داشته باشد»، گفت:«دليل اين اعتقاد هم اين است که بدخواهان و بدگويان سعي ميکنند به نحوي القا کنند که اگر کساني يا تفکراتي روي کار بيايند به خانوادههاي شهدا، رزمندگان و ايثارگران و متدينان کمتر توجه خواهد شد، که خوشبختانه آمار و اطلاعات نشان ميدهد در کدام دوره به اين قشر و به طور کلي به دين خدمت بيشتري شده است.» سيد محمد خاتمي ادامه داد:«شما بگرديد و ببينيد کارهاي بنيادي و عميقي که در مورد قرآن و ولايت انجام شده است در چه زماني ايجاد شده است ولي ولايت به معناي عميق و عمق آن و نه ادعاهاي توام با خرافات.» رئيس موسسه بين المللي گفتگوي فرهنگها و تمدنها، اظهار داشت:«با خرافات نه تنها موافق نيستيم بلکه معتقديم بايد با آنها مبارزه کرد و يکي از رسالتهاي ديني ما مبارزه با خرافات و کج رويها و جلويگري از مصرف کردن ارزشها به صورت غلط بوده است چرا که با دروغ نميشود به راستي رسيد.» رئيس جمهور سابق کشورمان که معقتد است «جامعه امروز رشيدتر شده و اصلاح طلبان عاقلانه تر فکر مي کنند و مي توانند اولويتها را تشخصي دهند»، گفت:«دليل آن هم روشن است چرا که هم مسائل روشن است و هم چارچوب که سند چشم انداز و قانون اساسي راه را مشخص کرده است.» خاتمي ادامه داد:«اگر به روال عادي پيش برويم ميتوانيم حساب و تصور کنيم که اگر اصلاحطلبان در صحنه باشند نتيجه چه خواهد شد؛ کساني که ميآيند بايد مشخص کنند چه ميخواهند انجام دهند و چه کار ميتوانند بکنند، نبايد توقعات را بالا برد و ندانيم اولويتها چيست.» رئيس بنياد باران تصريح کرد:«فعلا وظيفه ما اصلاح وضع فعلي است و راه آن هم انتخابات است ، البته کسي نه ادعاي معجزه گري دارد و نه ادعاي قهرمان بازي.» وي با بيان اينکه«خوشبختانه طي ساليان گذشته با مردم بيشتر آشنا شدهايم و کم و بيش همديگر را مي شناسيم و ابهامي وجود ندارد»، به برخي مسائل مطرح شده در خصوص نتايج انتخابات سال 76 اشاره کرد. رئيس جمهور سابق کشورمان گفت:«عده اي در سال 76 مي گفتند مردم بنده را نمي شناختند و چون سيد اولاد پيغمبر بودم که البته اين از افتخارات من است به بنده راي دادند! که بنده در پاسخ به آنها مي گويم راي سال 80 را چگونه تفسير ميکنيد چون ديگر مردم ما را شناخته بودند ما حرفهايمان را زده بوديم و عملکردمان مشخص بود و اين راي کاملا از روي شناخت بود و مردم آگاهانه به آن تفکر راي دادند.» سيد محمد خاتمي در پايان خاطر نشان کرد:« معتقدم در اين دوره اگر بياييم خيلي روشنتر مي توان با جامعه حرف زد.»