کارنامه قلک دولت در برنامه چهارم

آزاده محسنی

کد خبر : 76758
دولت نهم طی چهار ساله 84 تا 87 نزدیک به 300 درصد بیش ازپیش بينی های قانون برنامه چهارم توسعه ازصندوق حساب ذخیره ارزی برداشت کرده است. این دولت طی چهار ساله اول برنامه چهارم توسعه، با برداشت بیش از 7/80میلیارد دلار از حساب ذخیره ارزی به طور متوسط سالانه حدود 20میلیارد دلار از حساب ذخیره برداشت کرده است. بر اساس نماگرهای بانک مرکزی مندرج در گزارش "عملکردبودجه عمومی دولت طی سال های 81تا86 " همچنین ارقام گزارش هفت ماهه بودجه سال 87منتشر شده از سوی معاونت برنامه ریزی ونظارت راهبردی، میزان برداشت های دولت از حساب ذخيره ارزي طی سالهای 84تا87(چهارساله اول برنامه چهارم توسعه)به ترتیب 7/9، 7/17، 7/17و 1/37میلیارد دلار بوده . این در حالی است که بر اساس قانون برنامه چهارم دولت مجاز بوده طی سال های مذکور به ترتیب 1/5، 5، 2/5و 5 میلیارد دلار، مجموعا 20.3ميليارد دلار از حساب ذخیره ارزی برای مصارف عمرانی کشور برداشت کند. اما عملکرد دولت مجری قانون برنامه چهارم نشان می دهد، در چهار سال اول اين برنامه به ترتیب 2/90، 254، 4/240و 622 درصد بیش از حد مجاز از حساب ذخیره برداشت شده ،نکته اساسی اینکه؛ دولت تنها برای امور عمرانی می توانست از حساب ذخیره برداشت کند اما مقایسه ارقام عملکرد بودجه درباره برداشتها از حساب ذخيره و پرداخت هاي عمراني بیان گر آن است که دولت 14درصد از مبالغ برداشتي از حساب ذخيره را صرف امور جاري كشور كرده است. این به معنای آن است که طی این سال ها، دولت نه تنها کل منابع عمومی کشور متشکل از درآمدهای دولت ومنابع حاصل از واگذاری دارایی های مالی را صرف پرداخت هاي هزينه اي( جاری) کرده است، بلکه به دليل كسري بودجه در بخش جاري، 14درصد (معادل 13میلیارد دلار) از 7/80میلیارد دلاربرداشت از حساب ذخیره را نیز صرف هزینه های جاري کرده است. بر اساس نماگرهاي بانك مركزي دولت طی سال های 84تا87، به ترتیب 3/13، 3/16، 6/20و 17میلیارد دلار صرف انجام امور عمرانی کرده که مجموعا بالغ بر 2/67میلیارد دلار می شود؛ اما طی همین مدت دولت بالغ بر 80.7میلیارد دلار از حساب ذخیره ارز ی برداشت کرده است. بر اين اساس نسبت پرداخت های عمرانی به برداشت از حساب ذخیره ارز ی، طی چهار ساله اول برنامه چهارم عبارت است از 137، 92، 116و 6/46درصد. به عبارت دیگرتنها طی سال های 84و 86پرداخت های عمرانی دولت بیش از برداشت از حساب ذخیره است؛ اما در سال های 85و87، میزان پرداخت های دولت از حساب ذخیره بیش از عملکرد بودجه عمرانی بوده است. به طوری که در نهایت مجموع برداشت ها از حساب ذخیره طی چهار ساله اول برنامه 14درصد بیش از مجموع پرداخت های عمرانی دوره مذکور بوده است. نکته اساسی در این میان آن است که دولت با وجود استفاده اسراف کارانه از درآمدهای نفتی، اما در خصوص تحقق اهداف كمي توسعه مورد نظر برنامه چهارم از جمله رشد اقتصادی، سرمایه گذاری واشتغال موفق عمل نكرده است. دولت در حالی که طی این سال ها نزدیک به دوونیم برابر بیش از ارقام مندرج دربرنامه چهارم، مصارف ارزی از محل درآمد هاي نفتي داشته؛ اما در خصوص رشد اقتصادی تنها70درصد موفق بوده است. به عبارت دیگر در حالی که موفقیت دولت نسبت به ارقام قانون، در مصارف ارزی، رشد 140درصدی را تجربه کرده اما شاخص رشد اقتصادی 70درصد محقق شده است. به عبارت ديگر دولت طی سال های 84تا87به ترتیب 8/39، 8/46، 1/46و 70میلیارد دلار ( در مجموع بالغ بر 203 میلیارد دلار) ازمحل درآمد نفت دلار مصرف كرده است. درحالي كه ارقام مندج در برنامه مصارف ارزي دولت را 80میلیارد دلار پيش بيني كرده است. اين به معناي آن است كه دولت درخصوص مصرف دلارهاي نفتي دربودجه رشدی140درصد بيش از قانون برنامه مصارف ارزي داشته است. اما طی همین سال ها رشداقتصادی برابر 4/5، 1/5، 7/6و 6/5درصد است که نشان دهنده تحقق 70درصدی این شاخص ها طی چهار سال گذشته است. با این وصف دوبحث مطرح می شود، اول آنکه آیا برداشت 284درصدی از حساب ذخیره ارزی نسبت به ارقام قانون برنامه چهارم نوعی تخطی ازقانون نیست؟ دوم آنکه دولت بنا بر چه دلایلی با وجود مصارف بالای درامدهای نفتی دولت نسبت به عملکرد ضعيف خود پاسخگو نبوده است.

مقایسه ارقام حساب ذخیره ارزی مندرج در حساب برنامه چهارم توسعه

و عملکرد دولت در سالهای 84 تا 87

لینک کوتاه :

با دوستان خود به اشتراک بگذارید: