ریسک بزرگ مالکی
تحلیلگران سیاسی معتقدند که مالکی بطور جدی به دنبال ایجاد دگرگونی بنیادین در ساختار سیاسی مبتنی بر تقسیم قومیتی است.
کارشناسان مسائل عراق میگویند، در آستانه انتخابات سراسری در ژانویه آينده، نخست وزیر نوریالمالکی با جدا شدن از صف اتحاد شیعه حاکم بر عراق، دست به ریسک بزرگی زدهاست که میتواند منجر به شکست یا پیروزی وی شود. به گزارش سرویس بینالملل «فردا» و به نقل از "میدلایست آنلاین"، پس از اینکه متحدین سابق کاندیداهای خود را برای انتخابات آینده اعلام کردند، مالکی مجبور شد که انشعاب خود را علنی کند و با اعلام تلاش برای ایجاد ائتلافی گسترده تر شامل گروههای مذهبی مختلف، استراتژی جدید وی زیر ذرهبین قرار گرفت. یک مردم شناس متخصص امور قومی عراق به نام هشام داوود گفت:" او درست یا غلط روی ظرفیت و توانایی شخصیاش برای پیروزی در انتخابات شرطبندی کردهاست، اما دیگران روی باخت او شرطبندی کردهاند." نخست وزیر شیعه بطور جدی به دنبال ایجاد دگرگونی بنیادین در ساختار سیاسی مبتنی بر تقسیم قومیتی و مصمم به تشکیل ائتلافی شامل سران قبائل سنی و کاندیداهای شیعه است. او هفتهها و بلکه ماهها بر روی این طرح کار کردهاست، اما درباره موفقیت آمیز بودن آن همچون انتخابات شوراها اطمینان ندارد. در انتخابات فوق که 7 ماه پیش رخ داد، کاندیداهای مورد حمایتش در مناطق شیعه و بغداد توانستند که متحدان سابق مالکی را شکست دهند. مالکی امیدوار است ائتلاف یکپارچه وی که به احتمال قوی "ائتلاف قانون" نام میگیرد، همانند نتایج کسب شده در انتخابات ژانویه، بتواند پلی ارتباطی میان اختلافات فرقهای که به سیاست و امنیت این کشور از زمان تهاجم آمریکا به این کشور در سال 2003 آسیب رساندهاست، ایجاد کند. متحدین سابق او با هم پیمان بستهاند که گروهی مستقل تشکیل دهند. ائتلاف ملی عراق (INA) شامل مجلس اعلای اسلامی متنفذ عراق (که رهبرش عبدالعزیز حکیم به دلیل ابتلا سرطان در تهران فوت کرد) و حامیان مقتدا صدر میشود. (INA) که هماکنون اصلیترین ائتلاف شیعیان و بزرگترین گروه در مجلس است، در 24 آگوست لیستی از کاندیدهای خود در انتخابات را منتشر کرد که نام مالکی و متحدین او در آن دیده نمیشد. داوود در مورد مالکی گفت:" هدف اصلی از ائتلاف (جدید) شیعیان حذف و تضعیف مالکی است. آنها بیشتر به فکر شکست دادن مالکی هستند تا تبیین استراتژی خود!" وی همچنان می افزاید:" اما با وجود مشکلات امنیتی جدی (چند هفته اخیر)، مالکی اعتقادی به در خطر بودن آینده سیاسی خود ندارد." در 19 آگوست، وقتی که دو خودرو بمبگذاری شده در نزدیک ساختمان وزارت دارایی و امور خارجه در مرکز بغداد منجر شد ، تقریباً 100 تن کشته و 600 تن زخمی شدند. واین وایت، محقق انستیتوی خاورمیانه واشنگتن، معتقد است که مالکی به ویژه با توجه شکستهای امنیتی، با هدف قرار دادن یک ائتلاف یکپارچه، در راه خطرناکی قدم گذاشته است. وایت معتقد است که مالکی به علت ضعف در اردوگاه شیعیان، به خصوص به علت رقابت طولانیمدت میان SIIC و جنبش صدر، موفق شود. وی تاکید می کند که نخست وزیر باید به همان اندازه نگران کردهای ساکن در مناطق خودمختار شمال و همچنین سران قبایل سنی باشد. استاد دانشگاه بغداد، پروفسور حمید فاضل معتقد است که اگر مالکی خواستار پیروزی در انتخابات ژانویه است باید از تمام توان دیپلماتیک خود استفاده کند. این پروفسور علوم سیاسی میگوید کلید موفقیت، ایجاد ائتلاف با سران قبایل سنی و شخصیتهای مستقل و سکولار است. فاضل در ادامه افزود:" تنها در این صورت شانسی برای پیروزی در انتخابات خواهد داشت." طبق سیستم تقسیم بندی قومی عراق، حتی اگر کاندیداهای حامی مالکی پیروز شوند، او مجبور است برای کسب مقام نخست وزیری، ائتلافی تشکیل دهد. بر اساس گفتههای علی الموسوی، مشاور مالکی، نخستوزیر اگر چه بسیاری از گروههای سیاسی آماده پیوستن به ائتلاف وی هستند، هیچ عجلهای برای فاش کردن لیستش ندارد." در حال حاضر هم برخی از گروههای سنی و سران قبایل در استان انبار حمایت خود را اعلام کردهاند. داوود در پایان افزود، او یک استراتژی چهاروجهی در پیش گرفتهاست:" هدف او به حاشیه راندن رقبای شیعه خود، پیروزی بر سران طوایف سنی، حمایت از احزاب عرب در مقابل کردها در کرکوک و موصل و متقاعد کردن آمریکاییها به این که او تنها رهبر معتبر عراق است."