اعتراضات فرانسه از کنترل دولت خارج شد

 یک رسانه غربی در مطلبی به این موضوع پرداخت که اعتراضات مردم فرانسه چطور در سایه خلاهای رهبری گسترش می‌یابد.

به گزارش تسنیم، روزنامه استاندارد در مطلبی به از کنترل خارج شدن اعتراضات گسترده در فرانسه از دست دولت پرداخته و نوشت: وضعیت مسدودسازی مدارس راهنمایی در فرانسه به‌طور فزاینده‌ای از کنترل خارج می‌شود. بخشی از این مشکل ناشی از خلأ قدرت در کاخ الیزه است؛ چرا که امانوئل ماکرون، رئیس جمهور فرانسه دیگر تسلطی بر اوضاع ندارد.

این روزها صدای شنیده‌شده در یک ویدیوی کوتاه، حاکی از استیصال است. یکی از کارکنان دبیرستانی در «مویسی-کرامایِل» (واقع در جنوب شرقی پاریس) خطاب به جوانانِ نقاب‌دار فریاد می‌زند: «نه، پیانو نه!»

در بحبوحهٔ آشوب و ناآرامی‌ها، آن‌ها پیانویی را در سرسرای ورودی واژگون کرده و روی آن بالا و پایین می‌پریدند. آن زن مدام فریاد می‌زد: «پیانو نه! نه، نه، نه!»

این اعتراض در رسانه‌های اجتماعی پیچید و برخی از مفسران پرسیدند که اگر شورشیان موفق به دستگیری معلمان می‌شدند، با آنها چه می‌کردند.

مارپیچ خشونت در فرانسه به سرعت در حال افزایش است. در طول دو هفته اعتراضات مدارس، 5000 معترض - 85 درصد آنها خردسال - دستگیر شده‌اند. در لا سیوتا، مدیر مدرسه ای در حالی که سعی در متوقف کردن حملات داشت، با بنزین مورد اصابت قرار گرفت. او قبل از اینکه کسی بتواند سوخت را آتش بزند، به سختی توانست فرار کند.

در همان نزدیکی، در شهر مارسی، نوجوانی 15 ساله در ایستگاه اتوبوس، قوطی اسپری‌ای را که به شعله‌افکن تبدیل شده بود از فاصله‌ای بسیار نزدیک به سمت صورت زنی گرفت؛ ویدئویی از این حادثه در فضای مجازی منتشر شد. فرد آسیب‌دیده دچار سوختگی شد و شکایتی را به ثبت رساند.

این فهرست می‌تواند ادامه یابد و شامل وقایعی در استراسبورگ، لو آور، پاریس، لیون یا نانت شود؛ جایی که دبیرستان «نلسون ماندلا» به آتش کشیده شد.

بینندگان تلویزیون در فرانسه از خود می‌پرسند: چرا این دانش‌آموزان دبیرستانی به مدارس خود حمله می‌کنند و بدین ترتیب، مطالباتشان برای افزایش تعداد معلمان یا نوسازی ساختمان‌های مدارس را تضعیف می‌سازند؟

فیلیپ گیبر از «سرویس اطلاعات دولتی» (SIG) در این باره گفت: «فرهنگ خشونت در سال‌های اخیر اشکال به‌مراتب افراطی‌تری به خود گرفته است.» اعتراضات خیابانی و خیزش‌های مردمی — که اغلب با سر دادن سرود «لا مارسیز» و آن مصرع آغازینش یعنی «به‌سوی سلاح، ای شهروندان!» همراه است سنتی دیرینه در فرانسه محسوب می‌شوند. آنچه تازگی دارد، پخش زنده این رویدادهاست؛ امری که برای جوانان جذابیت دارد.

برای نمونه، ویدیویی که در آن چند دانش‌آموز معلمی را — که در تولوز سعی داشت با کپسول آتش‌نشانی مداخله کند — به‌طرز وحشیانه‌ای زیر مشت و لگد می‌گرفتند، در مدتی بسیار کوتاه یک میلیون بار دیده شد.

به این موارد باید بهره‌برداری سیاسی از وضعیت موجود در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری آوریل 2027 را نیز افزود. این وقایع برای مارین لوپن، نامزد حزب راست افراطی فرانسه حکم یک هدیه را دارند و عملاً نیازی به اظهارنظر خاصی از سوی او نیست.

افزون بر این، سرویس‌های اطلاعاتی فرانسه در گزارشی مدعی شده‌اند که ژان-لوک ملانشون، نامزد جناح چپ، و حزب متبوعش یعنی «فرانسه تسلیم‌ناپذیر» (LFI)، عامدانه به اعتراضات اولیه دانش‌آموزی در دو هفته پیش دامن زده‌اند.

البته ملانشون — به‌حق — «خشونت پلیس» را محکوم می‌کند. در شهر «تور» (Tours)، یک دانش‌آموز بینایی یک چشم خود را از دست داد؛ آسیبی که احتمالاً ناشی از شلیک «فلش‌بال» (Flash-Ball) توسط پلیس بوده است؛ سلاحی که پرتابه‌های لاستیکی شلیک می‌کند.

از زمان اعتراضات «جلیقه‌زردها» در سال 2019، سیاستمداران حزب LFI مأموران یگان ضدشورش (CRS) را با عنوان «éborgneurs» خطاب می‌کنند؛ واژه‌ای که می‌توان آن را به «کورکننده» یا «کسانی که چشم‌ها را هدف قرار می‌دهند» ترجمه کرد.

اینکه این خشونت می‌تواند بدون هیچ مانعی در خیابان‌های فرانسه فوران کند، بدون شک به دلیل غیبت ماکرون نیز هست. امانوئل ماکرون، رئیس جمهور فرانسه به شدت از این ناآرامی‌های جدی دوری می‌کند. تاکنون، او خود را تنها به یک درخواست خسته‌کننده از همه برای حفظ آرامش محدود کرده است.

مشکل این است: وقتی رئیس جمهور در فرانسه غایب است، ملت فاقد شخصیت مرجع مرکزی خود است. این امر دریچه‌های سیل را به روی هرج و مرج باز می‌کند. در گذشته، روسای جمهور سابق مانند ژاک شیراک یا فرانسوا میتران دراین شریط با یک حضور رسمی تلویزیونی با ملت صحبت می‌کردند تا با دادن امتیازات مشخص، اوضاع را آرام کنند.

اکنون خلأ بزرگی در سطوح عالی حاکمیت احساس می‌شود.

ماکرون، پلیس و «لوران نونیز» (وزیر کشور) را بدون هیچ‌گونه رهبری، به حال خود رها کرده است. «ادوارد ژفری» (وزیر آموزش) آشکارا تحت فشارِ بیش از حدِ وظایف قرار دارد و عملاً فاقد امکانات لازم برای ارائه امتیازات است.

اط طرفی پیش‌نویس بودجه سال 2027 که به‌تازگی رونمایی شده، هیچ‌گونه تدبیری برای هزینه‌های جدید در بخش آموزش در نظر نگرفته و در عوض، خواستار کاهش هزینه‌هاست.

اما در شش ماه آخر حضورش در کاخ الیزه، ماکرون فقط به ژئوپلیتیک علاقه‌مند است.

دومینیک رینی، دانشمند علوم سیاسی در این باره گفته است که خلاء قدرت در کاخ الیزه در درجه اول به نفع افراط‌گرایان است.

ملانشون در حال یافتن پایگاه رأی‌دهنده جدیدی در میان دانش‌آموزان دبیرستانی واجد شرایط و لو پن در میان اکثریت خاموش کشور است. این امر به ویژه برای ماکرون تلخ است. در مبارزات انتخاباتی 2017 و در تلاش برای انتخاب مجدد در سال 2022، او برای مهار لو پن تلاش کرد. اما اکنون لوپن از همیشه قوی‌تر است.

در حال حاضر هیچ‌کس نمی‌داند که سرانجامِ اعتراضات دانش‌آموزی فرانسه چه خواهد بود. دانش‌آموزان مقطع متوسطه، اتحادیه‌های صنفی و انجمن‌های اولیا و مربیان قصد دارند روز سه‌شنبه برای پیگیری مطالبات خود مبنی بر افزایش بودجه مدارس راهنمایی (متوسطه اول) به خیابان‌ها بیایند؛ آن‌ها تأکید دارند که این کار را به شیوه‌ای مسالمت‌آمیز و بدون خشونت انجام خواهند داد.