شرط ایران برای باقی ماندن در برجام
ماندن یا خروج ایران از معاهده برجام بستگی به اقدامات کشورهای اروپایی برای چگونگی جبران بدعهدی آمریکا دارد و اگر برجام نتواند منافع کشورمان را تامین کند، شرکتهای اروپایی با از دست دادن بازارهای ایران متضرر خواهند شد.
ایرنا: پس از اینکه رییس دولت آمریکا هیجدهم اردیبهشت ماه به دلایل واهی از جمله همکاری ایران با تروریسم خروج این کشور از تفاهمنامه برجام را اعلام کرد، ایران هم مواضع و شروط خود برای ماندن در این معاهده را به صورت روشن به کشورهای حاضر در برجام رساند.
پیام دولتمردان کشورمان این بوده که ماندن ایران در برجام به اقدامات کشورهای اروپایی، روسیه و چین بستگی دارد اینکه سایر حاضران در این معاهده تا چه حد به تعهدات خود پایبند هستند و چگونه میتوانند خروج آمریکا را جبران کنند. در این مدت هم تمام کشورهای حاضر در برجام ضمن انتقاد از رفتار دولت امریکا، به پایبندی خود در اجرای مفاد توافق برنامه جامع اقدام مشترک تاکید داشتند.
اما ایران به گفتهها اکتفا ندارد و از کشورها تضمین میخواهد. طبق گفته «عباس عراقچی» معاون سیاسی وزیر امور خارجه کشورمان؛ برجام در وضعیت عادی به سر نمیبرد و تعادل این توافق بین المللی به هم ریخته و با خروج آمریکا تحریمهایی از سوی این کشور مجددا اعمال میشود. ایران هنوز تصمیم نگرفته در برجام باقی بماند یا خیر. تصمیم ما در این مورد به مذاکرات با کشورهای اروپایی، چین و روسیه بستگی دارد در حال مذاکره برای تصمیم گیری در این باره هستیم و در پایان مذاکرات جمع بندی خواهد شد که آیا با ماندن ایران در برجام، منافع کشورمان تامین میشود یا خیر. یکی از مهمترین انتظارات ایران از اجرای برجام، ماندگاری شرکتهای اروپایی در کشورمان است و برخی از مقامات کشورهای اروپایی از جمله آلمان و فرانسه اعلام کرده اند که برای حمایت از شرکتهای اروپایی در ایران، هرکاری میکنند. قطعا از دست دادن بازار ایران برای شرکتهای اروپایی هم هزینههایی را در پی خواهد داشت بنابراین به دنبال راهکاری برای باقی ماندن در ایران با کمترین هزینه از سوی آمریکا هستند. **شرکتهای اروپایی تابع تصمیم دولتهای خود هستند «هادی حق شناس» کارشناس اقتصادی در
گفتگو با پژوهشگر ایرنا درباره همکاری شرکتهای اروپایی با ایران در چارچوب برجام، گفت: اگر اروپاییها در حفظ برجام اراده سیاسی داشته باشند به طور قطع شرکتها هم از دولت خود پیروی خواهند کرد هرچند که ممکن است منافعشان در آمریکا به خطر بیفتد، اما قطعا منافع خود در کشورشان را ترجیح میدهند. وی با تاکید بر اینکه در نهایت این دولتها هستند که تصمیم میگیرند به تعهدات خود در برجام پایبند باشند و انتظارات ایران را برآورده کنند، ادامه داد: یک شرکت اروپایی قطعا در اروپا منافع بیشتری دارد تا در کشور آمریکا چنانکه نسبت به ایران منافع بیشتری در آمریکا خواهد داشت. این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه پس از اعلام خروج آمریکا از برجام تاکنون هیچ یک از کشورهای در این معاهده با آمریکا همراهی نکردند، گفت: مواضع سیاسی اروپاییها تا کنون مبتنی بر حفظ برجام بوده، اما باید دید تا چه حد اجرایی میشود و ماندگاری شرکتهای اروپایی در ایران به مواضع کشورهای اروپایی بستگی دارد. حق شناس با اشاره به رفتار بین اروپا و آمریکا در مسائل بین المللی اظهار داشت: برجام تنها تفاهمنامهای نیست که آمریکا در اجرای آن بدعهدی کرده و مشابه این رفتار
مانند خروج از تفاهمنامه آب و هوای پاریس، افزایش تعرفه برای کالاهای اروپا، چین و کانادا مانند فولاد و آلومینیوم یا خروج آمریکا از شورای حقوق بشر را از آمریکا شاهد هستیم. اگر اروپا در برابر این رفتار امریکا و زیاده خواهی هایش ایستادگی نکند در واقع به تحقق شعار ترامپ مبنی بر امریکا قدرت اول در دنیا کمک کرده است. وی افزود: نکته دیگر این است که همین که اروپاییها در ارتباطات خود با ایران نفت و گاز کشورمان را خریداری کنند و پول را بپردازند، خروج امریکا از برجام با حداقل عوارض برای ایران خواهد بود. حق شناس در ارتباط با انتظار ایران از برجام درباره ماندگاری شرکتهای اروپایی تاکید کرد: نکته این است که در ارتباطات با شرکتهای اروپایی نیازی به ورود شرکتهای بزرگی که منافعی در آمریکا دارند نیست و میتوان برای نقل و انتقالات هزینهها از ظرفیتهای شرکتهای کوچک و متوسط اروپایی استفاده کرد. این کارشناس اقتصادی ادامه داد: کشور نیازی به حضور تمام شرکتهای بزرگ اروپایی ندارد و با توجه زیرساختهایی که در ایران داریم، حداکثر نیاز ما سالیانه به ۴۰ میلیارد دلار کالاهای واسطهای یا سرمایهای است در حالی که حجم تجارت اتحادیه
اروپا بسیار بیش از این اعداد و ارقام است و اگر اگر اروپاییها بخواهند این حجم معامله را با ایران داشته باشند، ضرورتی به ورود شرکتهای بزرگ اروپایی نیست. حق شناس با تاکید بر اینکه این دوره هم یک دوره گذار است و تحریمهای دولت آمریکا ماندگار نخواهند بود، ادامه داد: برای بحران گذرا راهکارهای کوتاه مدتی پیش پای ایران وجود دارد که میتواند از آنها برای عبور از این شرایط استفاده کند. ما تحریمهای شورای امنیت را پشت سر گذاشته ایم که بسیار شدیدتر از تحریمهای مصوبه دولت آمریکا بودند. وی گفت: در نهایت معتقدم عامل ماندگاری شرکتهای اروپایی در قراردادها و تفاهمنامههایی که در شرایط برجام به اجرا رسید، اراده سیاسی دولتهای اروپایی است. **منافع اقتصادی ارحج بر مواضع سیاسی واقعیت این است که روابط کشورها با یکدیگر به تناسب منافعشان تعریف و تنظیم میشود. به طور قطع اگر کشورها با یکدیگر منافع مشترک قابل توجهی نداشته باشند، هزینهای برای افرایش تعامل با یکدیگر نمیپردازند. از سوی دیگر طبیعی است اگر کشورها با یکدیگر منافع مشترک قابل توجهی داشته باشند نوع دیگری از روابط سیاسی و اقتصادی تعریف میکنند. چنانکه شاهد آن
بودیم که در جریان اجلاس اخیر اوپک روسیه به دلیل قرارداد ۳۰ میلیارد دلاری با عربستان در کنار این کشور قرار گرفت یا اینکه وقتی آمریکا تعرفه آلومینیوم و فولاد چین را افزایش داد، چین از آنجایی بازار دیگری به این وسعت برای صادرات نداشت با امریکا کنار آمد. اینکه ارتباطات قوی اقتصادی آمریکا با دنیا میتواند در تنظیم روابط این کشور با سایر کشورها تعیین کننده باشد، طبیعی است و این قاعده بازی است که منافع اقتصادی مواضع سیاسی را تعدیل یا تنظمی میکند. حال اینکه به طور قطع شرکت اروپایی هم منافعی را در کشورمان دارند که پس از برجام برای ورود به کشورمان صف کشیدند و حالا خروج از این بازار هزینههای زیادی برای آنها دارد و به همین دلیل است که اتحادیه اروپا به دنبال راهکارهایی برای باقی ماندن ایران در برجام است.
دیدگاه تان را بنویسید