سرمقاله كيهان: بن بست NPT و راهكارهاي تهران
حميد اميدي
1-از شب گذشته كنفرانس بازنگري NPT كه هر 5 سال يكبار برگزار مي شود، در مقر سازمان ملل آغاز شده و تا 7 خرداد ادامه خواهد داشت. پيمان منع گسترش تسليحات اتمي كه از 40 سال قبل منعقد شده و كشورهاي زيادي از جمله ايران به آن پيوسته اند، 3مأموريت مهم برعهده آژانس بين المللي انرژي اتمي گذارده است؛ خلع سلاح كشورهايي كه اقدام به توليد بمب اتمي و ذخيره سازي آن كرده اند، جلوگيري از اشاعه سلاح اتمي و فراهم سازي بستر مناسب و كمك به كشورهاي عضو براي دستيابي به فناوري انرژي هسته اي. اما در نتيجه اعمال نفوذ قدرتهاي استعماري و مديريت هاي ضعيف و تحت سلطه آژانس، طي 40 سال گذشته نه خلع سلاحي صورت گرفته، نه از اشاعه و توسعه آن جلوگيري شده و نه كشورهاي در حال توسعه توانسته اند از حق قانوني خود به منظور بهره برداري صلح آميز از اين انرژي پاك و توليد سوخت هسته اي، استفاده كنند. بدون ترديد توليد و انباشت سلاح هاي اتمي بزرگترين تهديد براي امنيت جهاني به حساب مي آيد. بيش از 60 سال است كه تهديد اتمي بخش معظمي از مناسبات جهاني را تحت تأثير شديد خود قرار داده است. امروزه بمب اتم به عامل زورگويي و زياده خواهي برخي از قدرت هاي جهاني تبديل شده و آنان به بهانه جلوگيري از اشاعه سلاح اتمي فشارهاي مختلفي بر كشورهاي مستقل و غير وابسته وارد مي كنند. در اين ميان آژانس نيز در به ثمر رساندن مأموريت هاي خود توفيقي به دست نياورده و شايد به همين دليل است كه كشورهاي عضو تلاش مي كنند در بازنگري هاي ادواري، مسير را براي تحقق اهداف NPT هموار نمايند. در بازنگري سال 1995، معاهدهNPT به طور نامحدود تمديد شد. از جمله شرايطي كه آن سال براي تمديد نامحدود NPT در نظر گرفته شد، خاورميانه عاري از سلاح هسته اي و فعاليت كميته خلع سلاح قدرتهاي اتمي بود. اين دو خواسته از سال 1995 تا كنون كه 15 سال از آن مي گذرد همچنان مسكوت مانده و محقق نشده است. در كنار بي توجهي به خواسته هاي كشورهاي غيرهسته اي، برخورد آمريكا با NPT از زمان رياست جمهوري بوش باز هم نارضايتي اعضاء تحت اين پيمان را به همراه دارد. آمريكا تلاش مي كند تا كشورهاي غير هسته اي از دسترسي به اين فناوري محروم شده و همچنان وابسته به قدرتهاي بزرگ باقي بمانند و از سوي ديگر برخلاف معاهده NPT، امكان خروج از آن را هم نداشته باشند. در حالي كه ماده 10 اين پيمان به اعضاء خود اين حق را داده است كه در صورتي كه نخواستند و يا احساس كردند يكي از مواد NPT با منافع ملي آنها همخواني ندارد، از ذيل آن خارج شوند. در نقطه مقابل كشورهاي داراي سلاح اتمي نه تنها كلاهك هاي هسته اي خود را كاهش ندادند بلكه به بند عدم اشاعه نيز عمل نكرده و برخلاف معاهده NPT سلاح هسته اي به اسرائيل منتقل كردند. 2-جمهوري اسلامي ايران به دليل اهميت زيادي كه براي استفاده صلح آميز از انرژي اتمي براي همه قايل است و استفاده از سلاحهاي هسته اي را براي هيچكس جايز نمي داند، با بالاترين سطح در اجلاس نيويورك شركت كرده و پيشنهادهاي مأثر و عملي براي تحقق اهداف NPT ارايه داده است. اعلام حضور احمدي نژاد در اين اجلاس واكنش مقامات آمريكايي و صهيونيستي را به دنبال داشت. بيانيه هاي عوامل رژيم صهيونيستي در دستگاه سياست خارجي و مجالس آمريكا طي روزهاي گذشته اين نگراني را آشكارا بيان مي كند. در اين بيانيه صراحتاً از دولت آمريكا تقاضا مي شود كه مانع ورود احمدي نژاد به اين نشست شود چرا كه وي «كنفرانس بازنگري NPT را به يك ميدان ديگر براي حمله به اسرائيل در صحنه جهاني تبديل خواهد كرد». رژيم صهيونيستي با كمك كشورهاي غربي كه خود مدعي عدم اشاعه سلاح هاي هسته اي هستند! نه تنها پيمان منع گسترش تسليحات اتمي را نپذيرفت بلكه زرادخانه عظيمي از سلاحهاي هسته اي ايجاد كرده است. اين رژيم تاكنون به بازرسان آژانس اجازه بازرسي از تأسيسات هسته اي خود را نداده و به خاطر آنكه NPT را امضاء نكرده است در كنفرانس بازبيني اين پيمان نيز شركت نمي كند. ايران و بسياري از كشورهاي منطقه با مطرح كردن ايده صلح آميز «خاورميانه عاري از تسليحات اتمي» خواستار نابودي سلاحهاي هسته اي رژيم صهيونيستي شده اند. آيا اين پيشنهاد يك گام بلند براي تحقق دنياي بدون تسليحات اتمي نيست؟ از سوي ديگر جمهوري خواهان نيز در اقدامي مضحك خواستار عدم صدور رواديد براي رئيس جمهوري ايران و هيات همراه وي شده بودند. سناتورهاي جمهوري خواه به خوبي مي دانند كه دولت آمريكا به عنوان كشور ميزبان براساس قراردادي كه با سازمان ملل دارد ملزم به صدور رواديد براي سران و هيات هاي كشورهاي عضو اين سازمان جهاني است، اما چرا اين 14سناتور چنين تقاضايي را مطرح مي كنند؟ علت اين امر را بايد در اعاده حيثيت سياسي اين حزب جستجو كرد. جمهوري خواهان بيش از آنكه نگران حضور احمدي نژاد در آمريكا باشند، انتظار دارند تا اين نامه نگاريها، وجهه شكست خورده آنان در انتخابات اخير رياست جمهوري اين كشور را احيا نمايد. تازه ترين نظرسنجي ها درباره انتخابات ميان دوره اي كنگره در ايالت هاي مختلف آمريكا نشان مي دهد كه جمهوري خواهان تنها با اختلاف يك درصد از رقيب خود جلو هستند و معلوم نيست كه طي ماههاي باقيمانده و تا زمان برگزاري اين انتخابات بتوانند فاصله موجود را به نفع خود حفظ كرده و بهبود ببخشند. 3- تحليل گران نشست نيويورك را ميداني براي محك صداقت اوباما در طرح شعارهاي خلع سلاح جهاني ارزيابي مي كنند. اوباما بيش از ديگر روساي جمهوري آمريكا چنين ادعايي را مطرح كرده و طبيعتا مورد سؤال جدي تر و بيشتري قرار خواهد گرفت. وي آخرين بار در پراگ كه در واقع ادامه سخنان وي در آوريل 2009 در جمهوري چك بود، خواستار جهان عاري از بمب هاي اتمي شده بود. مضافا اينكه در ماه آوريل سال جاري نيز وي ميزبان كنفرانس امنيت هسته اي بود. اين موارد به خودي خود مي تواند حساسيت نشست نيويورك را بالا ببرد. حال جهان منتظر است ببيند آيا اوباما به وعده هاي خود براي خلع سلاح عمل مي كند و يا تلاش خواهد كرد تا گفته خود را توجيه نمايد؟همچنين آيا آمريكا حاضر است براي تشكيل خاورميانه بدون سلاح هسته اي به متحد ديرينه خود يعني رژيم صهيونيستي فشار بياورد؟ پاسخ اين سؤالات براي مردم دنيا روشن است چرا كه حافظه تاريخي آنان به ياد ندارد قدرتهاي بزرگ- خصوصا آمريكا- منافع سلطه جويانه و زياده طلبانه خود را فداي چيز ديگري كرده باشند! از سوي ديگر قدرتهاي اتمي تلاش مي كنند تا در اين نشست اذهان اعضا را از توجه به چارچوب اصلي مباحث دور ساخته و حق توسعه فناوري هسته اي براي استفاده صلح آميز را محدود در چند كشور نمايند. به عبارتي ديگر آنها دنبال انحصاري كردن فناوري چرخه سوخت و توليد آن براي خودشان هستند. سالهاست كه اين كشورها با طرح ايده هايي چون ايجاد باشگاه قدرتهاي اتمي براي تامين سوخت هسته اي، ممنوعيت غني سازي براي ديگر اعضا و يا حتي منع خروج از NPT ، دنبال انحصار هسته اي هستند. هرچند تحقق خواسته هاي قدرتهاي غربي با توجه به مخالفت جهاني- خصوصا كشورهاي عضو عدم تعهد- شدني به نظر نمي رسد، اما غربي ها و در راس آنها آمريكا با طرح مكرر اين موضوعات تلاش مي كنند تا سمت و سوي كنفرانس نيويورك را از تهديد اصلي كه وجود 20هزار كلاهك هسته اي در دنيا است، منحرف كنند. آن هم سلاحهايي در دست دولتهاي غيرمسئولي چون رژيم صهيونيستي و خود آمريكا كه اولين مجرم اتمي دنيا به شمار مي رود. براساس گزارش هاي رسمي با پلوتونيوم موجود در دنيا مي توان 220هزار كلاهك اتمي- يعني 11برابر كل بمب هاي هسته اي فعلي جهان- ساخت. اين يك فاجعه بزرگ براي بشريت است. اگر آژانس توان خلع سلاح اتمي جهان را ندارد، لازم است سازماني مستقل كه مي تواند تحت فشارها و حاشيه هاي كشورهاي سلطه طلب قرار نگيرد، اين وظيفه انساني را برعهده گيرد. دنياي امروز خواهان صلح و احساس امنيت است.
دیدگاه تان را بنویسید