جمهوری اسلامی:تحليل سياسی هفته
«تحليل سياسي هفته»عنوان سرمقالهي روزنامهي جمهوري اسلامي است كه در آن ميخوانيد؛ايام جانسوز فاطميه و روزهاي حزنانگيز شهادت حبيبه خدا، يگانه دختر رسالت، همسر امامت و ما در ولايت حضرت زهراي اطهر سلامالله عليها بر اين هفته سايهافكن بود. بانوي بزرگي كه با آنكه در جواني به خزان گراييد ولي در همان دوران كوتاه عمر خود درسهاي فراواني براي مسلمانان برجا گذاشت. يكي از جلوههاي عمر شريف ايشان، مظلوميت بود كه با همه لحظههاي زندگاني صديقه طاهره پيوند خورده بود، بويژه حوادث دوران پس از رحلت پيامبر اكرم(ص) كه همچون تندبادي بر آن ياس نبي وزيد و منجر به شهادت جانگداز آن ريحانه رسول خدا گرديد. اين مصائب بزرگ تاريخي در شرايطي برايشان فرود آمد كه حضرت فاطمه(س) نزد پيامبر گرامي اسلام، ارج و احترام ويژهاي داشت و پاره تن پيامبر، ، قلب و نور چشم نبي و مايه سرور رسول و برترين زنان عالم محسوب ميشد. زندگاني حضرت زهرا(س) همچنين از آغاز تا پايان به زيور ايمان، عفاف، حجاب، پاكي، صداقت، فضيلت و شكيبايي آراسته بود و اين عناصر دست به دست هم داده بودند تا در يك مقطع كوتاه تاريخ، زندگي نمونهاي بسازند كه براي همه نسلهاي بشر سرمشق خوب زيستن و حيات متعالي باشد. مجموعه اين خصوصيات از آن حضرت بارقهاي از رحمت، نوري در ظلمت، شجرهاي پربركت، و نمادي از حقيقت ساخته بود كه نه تنها ياد و خاطرهاش در تاريخ محو نشد بلكه در هر زمان و هر مكان در قلوب مومنين جايگاهي ويژه يافت و ذكرش ورد زبان شيرزنان و مردان آزاده گرديد. از رويدادهاي مهم هفته جاري امضاي بيانيه سهجانبه تهران با حضور روساي جمهوري ايران، تركيه و برزيل بود كه در حاشيه اجلاس سران گروه 15 انجام شد و اين اجلاس را تحتالشعاع خود قرار داد. هر چند تصور ميشد امضاي بيانيه تهران و تن دادن به مبادله سوخت در محلي خارج از ايران به ترمزي براي پيشگيري از صدور تحريمهاي جديد عليه جمهوري اسلامي ايران تبديل شود ولي اقدام آمريكا و هماهنگي روسيه و چين با درخواست واشنگتن براي ارائه پيشنويس تحريمهاي جديد نشان داد كه هر گام عقبنشيني از مواضع و حقوق مسلم هستهاي به چند قدم پيشروي و افزايش مطالبات زيادهخواهانه غرب خواهد انجاميد. نكته ديگري كه بايد در موضوع بيانيه تهران و چگونگي تبادل سوخت هستهاي بيان كرد آنست كه اين امر هرگز مصالح ملي ما را تامين نميكند و نوعي كوتاه آمدن از مواضع اصولي بدون دريافت هرگونه تضمينهاي عيني كه همواره به دنبال آن بودهايم و عدم رعايت موازين در سه موضوع مهم "مقدار سوخت قابل مبادله، همزماني مبادله و محل مبادله" تلقي ميشود. صد البته سه ايراد و اشكال اساسي به توافق تبادل سوخت كه اين روزها تحت عنوان پيروزي بزرگ در خلع سلاح تبليغاتي غرب و گامي در جهت اعتمادسازي تبليغ ميشود وجود دارد كه بايد آنرا براي ملت ايران روشن نمود. اولا بايد پاسخ دهند چه تضمينهايي را دريافت كردهاند كه حاضر شدهاند محل تبادل سوخت هستهاي درخارج از ايران قرار بگيرد و اورانيوم كم غني شده را براي تبادل به كشور تركيه كه عضو ناتوست منتقل كنند؟ اگر اين اورانيوم در كشور ثالث با هر اتفاق از قبل پيشبيني نشدهاي روبه رو شود، در اين صورت مقامات ايراني تا چه اندازه قدرت حفاظت از اين سرمايه ملي را خواهند داشت؟ ثانيا پيش از اين به ايران پيشنهاد شده بود كه ميتواند اورانيوم 5/3 درصد خود را به روسيه و سپس به فرانسه منتقل كند تا سپس در فرايندي حدودا يكساله سوخت دريافت كند اما پس از آن براساس رهنمودهاي رهبر معظم انقلاب خواستار مبادله همزمان اورانيوم غني شده در برابر سوخت شديم كه آن نيز مورد موافقت گروه وين قرار گرفت اما چه شد كه اكنون به تغيير زماني يكساله تن دادهايم؟ حال معلوم نيست چرا مبادله سوخت دوباره به حالت اول (يعني با زمانبري حدود يكساله و البته خارج از ايران) برگشته است. يعني نه مبادله سوخت همزمان و يا پاياپاي است و نه مبادله در خاك جمهوري اسلامي ايران صورت ميگيرد. ثالثا پيش از اين در كنار دو نكته مهم تبادل همزمان و تبادل در خاك ايران موضوع تبادل چند مرحلهاي را نيز اعلام كرده و خواستار در نظر گرفتن آن توسط طرفهاي غربي شده بوديم. يعني كل 1200 كيلو اورانيوم 5/3 درصد به يكباره مبادله نشود بلكه روند مبادله اورانيوم با سوخت به صورت چند مرحلهاي و تدريجي انجام شود تا هميشه ابتكار عمل در اختيار ايران باشد. اين موضوع نيز در بيانيه تهران در نظر گرفته نشده است. در نگاه به مسائل خارجي هفته، تحولات عراق، حوادث افغانستان و تشديد بحران مالي اروپا، از درجه اهميت بالاتري برخوردار بودند. در عراق، با وجود گذشت حدود 2 ماه از انتخابات، مسئله تعيين دولت جديد همچنان لاينحل مانده است و هنوز نشانهاي براي خروج اين كشور از بنبست سياسي جاري به چشم نميخورد. هفته گذشته پس از آنكه اعلام شد دو گروه سياسي شيعه، يعني گروه مالكي و گروه سيد عمار حكيم رسما درباره ائتلاف با يكديگر توافق كردهاند، اميدهايي براي تشكيل دولت جديد و سروسامان گرفتن اوضاع آشفته سياسي اين كشور پيدا شد ولي اين خوشبيني و اميدواري هنوز به نتيجه روشني نرسيده است. گروه "دولت قانون" به رياست نوري مالكي و "ائتلاف ملي" وابسته به سيدعمار حكيم، بر روي هم 159 كرسي مجلس را در اختيار دارند كه با حدنصاب لازم براي تشكيل دولت تنها 4 كرسي فاصله دارند. با ا ينحال تلاشهاي پشتپردهاي وجود دارد كه تاكنون مانع از تشكيل دولت توسط تشكل شيعي شده است و با توجه به شرايط سياسي، اين تاخير هرچقدر به درازا بكشد قطعا به زيان شيعيان عراق و تثبيت اوضاع متشنج سياسي آن كشور منجر ميشود و اين همان نكتهاي است كه مرجعيت شيعه عراق نيز مورد تاكيد قرار داده و خواستار تسريع در تشكيل دولت جديد شده است. بديهي است كه جريانهايي در داخل و خارج عراق تمايل ندارند جناح شيعه ابتكار عمل را در اختيار داشته باشد و به هر نحو ممكن درصدد تغيير اين روند هستند. در طرف مقابل جناح شيعه، طيفي از سكولارها، عناصر حزب بعث، گروههايي از اهل تسنن زيادهخواه و جريان تروريستي وابسته به برخي كشورهاي عرب منطقه قرار دارند كه مورد حمايت اشغالگران غربي ميباشند و توسط آنها هدايت و جهتدهي ميشوند. اين گروهها به هر روش ممكن در تلاش هستند دولت آينده عراق را از اختيار جناح شيعه استقلالگرا و مرتبط با مرجعيت بگيرند و يا دست كم، بانفوذ گسترده در دولت آتي، امكان مانور و قدرت تصميمگيري را از جناح شيعه سلب كنند. گروه العراقيه كه معجوني از شيعيان و سنيهاي سكولار، عوامل حزب بعث و عناصر مليگرا را در خود جاي داده است باتكيه بر 91 كرسي در اختيار خود كه تنها دو كرسي از "دولت قانون" بيشتر است، مدعي است كه بايد دولت را تشكيل دهد. با اينحال اين گروه با وجود تكاپو و تحركات گسترده نتوانسته است توافق هيچ گروه معتبري از جناحهاي سياسي عراق را براي رسيدن به حدنصاب 163 كرسي جلب كند. در اين ميان جلال طالباني، رئيس جمهور كرد عراق نقش ميانجي را به عهده گرفته است و تلاش ميكند زمينه تشكيل دولت جديد را فراهم كند كه اين تلاش نيز تا به امروز نتيجهاي نداشته است. اين هفته، اوضاع در افغانستان نيز به شدت وخيم شده و وقوع چندين مورد درگيري و ا نفجار به مرگ دهها نفر منجر شد. اين هفته حدود 9 نيروي ناتو از جمله پنج آمريكايي در حملات شورشيان كشته شدند و ا ز اينرو، هفته جاري يكي از پرتلفاتترين هفتهها براي نيروهاي ناتو در افغانستان بوده است. "جان بولتون" سياستمدار افراطي آمريكايي هفته جاري اعتراف كرد كه ناتو در افغانستان در معرض خطر و تهديد جدي است و نسبت به كنار كشيدن متحدين آمريكا در افغانستان و تنها ماندن آمريكاييها هشدار داد. در اين حال، فرماندهان آمريكايي ناتو اعلام كردند عمليات گسترده ناتو كه قرار است در آينده نزديك در منطقه قندهار عليه شورشيان صورت گيرد از ديگر عملياتها متفاوت خواهد بود ولي اين فرماندهان در مورد جزئيات عمليات ناتو توضيح ندادند. ناتو دو ماه قبل در استان هلمند افغانستان دست به عملياتي گسترده زد كه برخلاف ادعاها و تبليغات مقامات ناتو، ناظران مستقل آن عمليات را كم اهميت خوانده و اظهار داشتند نتيجه ملموس در پي نداشته است. حملات گسترده ناتو عليه شورشيان در افغانستان در چارچوب به اصطلاح استراتژي دولت اوباما صورت ميگيرد. برطبق اين استراتژي كه در واقع نسخه ديگري از سياست "چماق و هويج" است همزمان با دعوت از طالبان براي پيوستن به دولت و برخورداري از امتياز قدرت، عمليات نظامي گسترده و شديدي نيز عليه شورشيان طالبان انجام ميشود. با وجود گذشت حدود يكسال از اجراي اين استراتژي، نشانههاي شكست آن كاملا آشكار شده است چرا كه نه تنها علائمي از مصالحه طالبان با دولت افغانستان پيدا نيست بلكه حجم حملات به اهداف نيروهاي دولتي و نظاميان خارجي نيز شديدا افزايش يافته است. اين هفته، بحران مالي در اروپا به اوج رسيد به گونهاي كه رئيس بانك مركزي اروپا، آنرا سختترين بحران پولي اروپا در 90 سال گذشته توصيف كرد. بحران يورو، و سقوط پي در پي ارزش واحد پول مشترك اروپايي، كشورهاي مختلف اروپا را با وضعيت بسيار بغرنجي روبرو ساخته است. زخم اين بحران عميق اقتصادي، در كشور يونان سرباز نموده و اين كشور را در هفتههاي اخير دستخوش آشوبهاي خياباني و شورشهاي گسترده كرده است. رئيس بانك مركزي اروپا ضمن هشدار به گسترش دامنه بحران مالي تاكيد ميكند شرايطي كه دولتهاي اروپايي سپري ميكنند واقعا غمبار است و هر لحظه احتمال بروز هرج و مرج در بازارهاي مالي اروپا وجود دارد. در اين باره "آنگلا مركل" صدر اعظم آلمان نيز تاكيد كرد بحران پولي، اروپا را با آزمون تاريخي روبرو كرده است. وي هشدار داد اگر روند سقوط ارزش يورو به همين سرعت ادامه يابد اين امر به شكست اتحاديه اروپا و اتحاد پولي اين قاره منجر خواهد شد. در اين باره كشورهاي اروپايي درصدد برآمدهاند يك بسته كمك مالي يك تريليون يورويي را به بازار پول اروپا تزريق كنند تا بلكه بتوانند بحران جاري را تحت كنترل در آورند.123 ميليارد يورو از اين بسته پولي را آلمان متعهد شده كه بپردازد و مقرر گشته است در اولين گام، 120 ميليارد يورو به يونان پرداخت شود تا بلكه آن كشور بتواند از آشوبهاي اجتماعي ناشي از وخامت اقتصادي نجات يابد. مابقي نيز به نهادها و موسسات مالي اختصاص خواهد يافت كه به دليل سقوط 18 درصدي ارزش يورو، ورشكست شده و از پرداخت وامها و ديون خود عاجز ماندهاند. بهرصورت طي روزهاي آينده مشخص خواهد شد كه آيا اين تدبير متوليان اتحاديه اروپا در مهار بحران پولي موثر خواهد شد يا نه.
دیدگاه تان را بنویسید