پاسخ رهبر انقلاب به يک استفتاء؛ فرصت و راهبردي وحدت بخش
با اين حساب، اگر عده اي از طرف خود بگويند نظر رهبري اين است و آن نيست، سنديت ندارد.
بازتاب هاي پاسخ رهبر انقلاب به استفتايي که در آن درباره معيار «التزام کامل» به ولايت فقيه سوال شده بود روز گذشته با انتشار مطلبي در پايگاه اطلاع رساني دفتر حفظ و نشر حضرت آيت ا... خامنه اي وارد مرحله مهم تري شد. روزنامه خراسان در گزارشی به بررسی این استفتاء و نحوه پوشش رسانه ای آن در رسانه های دیگر پرداخته است. در گزارش روزنامه خراسان آمده است: در اين استفتاء و پاسخ، رهبر انقلاب شاخص «التزام کامل» به ولايت فقيه را تنها در اطاعت از «دستورات حکومتي» تعيين کرده اند شاخصي که پايگاه اطلاع رساني وابسته به رهبر انقلاب در گزارشي با عنوان «خودتان را به ملت ملحق کنيد» آن را هم «راهبرد» و هم «فرصت» براي «وحدت» توصيف کرد: «اين جا هم رسانه هاي دشمن سعي کردند يکي از مهم ترين راهبردها و فرصت هاي وحدت بخش ما را تبديل به يک تهديد تفرقه ساز کنند»اين که واکنش هاي اصول گرايان به اين «راهبرد» چيست و آيا اصلاح طلبان از اين «فرصت» چه قدر استفاده خواهند کرد در ادامه گزارش به آن مي پردازيم اما توجه به بخش ديگري از گزارش پايگاه اطلاع رساني دفتر حفظ و نشر آثار رهبري بحث را بيشتر روشن مي کند. بلند تر وکشيده ترشدن دايره خودي ها در حالي که تفسيرهاي متعددي از سياست «جذب حداکثري و دفع حداقلي» توسط گروه هاي سياسي ارائه مي شود اين پايگاه در ادامه مطلب خود بر «بلندتر و کشيده تر» شدن «شعاع دايره خودي ها» تاکيد کرد: «پاسخي که در اين استفتاء آمده است شعاع دايره خودي ها را بلندتر و کشيده تر مي کند.»اما ادامه مطلب حاکي از نگراني «شنيده نشدن» يا «ناقص و تحريف شده» مطرح شدن آن فرصت و سياست راهبردي است که مجال حضور و فعاليت «تعداد زيادي از بازيگران و کنشگران» را در فضاي سياسي ايجاد مي کند: «اين پاسخ با توجه به قانون اساسي يعني حضور و فعاليت تعداد زيادي از بازيگران و کنشگران در فضاي سياسي و دشمن به خيال خود مي خواهد با هو و جنجال رسانه اي کاري کند که حرف ها شنيده نشود و يا ناقص و تحريف شده به گوش مردم برسد.» فتواي فقهي ؛استمرار سيره و سلوک سياسي رهبرانقلاب در اين گزارش تاکيد شده است که پاسخ رهبر انقلاب هر چند اکنون در قالب فتوايي فقهي مطرح شده اما امتدادي روشن در بيانات و مواضع گذشته ايشان دارد: «اين استفتاء، استمرار سيره و سلوک سياسي رهبر انقلاب اسلامي از منظر فقهي بود. اين مطالب در طول يک سال اخير بارها به صورت علني مطرح شده بود. آن جا که ايشان در شهريور داغ سال ۸۸، در نماز جمعه ماه رمضان، سخن از استراتژي جذب حداکثري و دفع حداقلي نظام به ميان آوردند و بعد، اين بيان، بارها از سوي ايشان مطرح و پي گيري شد و عمل شد تا در ديدار بسيجيان سراسر کشور، هنگامي که در پايان يکي از فرازهاي بيانات معظم له، جمعيت شعار مرگ بر ضد ولايت فقيه سر دادند، ايشان فرمودند: «مراقب باشيد، مواظب باشيد، نمي شود هر کسي را به مجرد يک خطايي يا اشتباهي گفت منافق؛ نمي شود هر کسي را به مجرد اين که يک کلمه حرفي بر خلاف آن چه که من و شما فکر مي کنيم، زد، بگوييم آقا اين ضد ولايت فقيه است. در تشخيص ها خيلي بايد مراقبت کنيد. من تاکيدم به شما جوانان عزيز، فرزندان عزيز خود من، جوانان پرشور اين کشور در سرتاسر ميهن عزيز، همين است، انگيزه ها با شدت، با قوت، با ايمان کامل، با اميد کامل به آينده حفظ بشود؛ اما در تشخيص ها و در مصداق هاي مختلف دقت بشود. بي دقتي در مصداق ها، گاهي اوقات ضررها و لطمات بزرگي خواهد زد.»و در همان ديدار ايشان به خط اساسي دشمن در جبهه جنگ نرم اشاره کردند که «يکي از ابزارها در جنگ نرم اين است که مردم را در يک جامعه نسبت به يکديگر بدبين کنند، بددل کنند، اختلاف ايجاد کنند... بعد در ميانه، عناصر دست آموز مغرض معاند را به کارهاي خلاف وادار کنند و مسئولين کشور نتوانند تشخيص بدهند کي بود، چي بود، چه شد، اين جزو طرح هاي اساسي است. اين جور کاري را دنبال مي کنند.»پس از انتشار اين گزارش در پايگاه اطلاع رساني دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آيت ا... خامنه اي سايت هاي اينترنتي داخلي آرام آرام پرداختن به اين فتواي روشنگر را آغاز کردند. سکوت سوال برانگيز سايت هاي اصلاح طلب تا هنگام تنظيم گزارش که در پي مي آيد برخي سايت هاي وابسته به جريان هاي اصول گرا به تحليل موضع رهبر انقلاب پرداختند و سايت اصلاح طلب تا لحظه تنظيم خبر در برابر آن تنها سکوت اختيار کردند. سکوت سوال برانگيز سايت هاي اصلاح طلب که به طور منطقي بايد از اين استفتاء و آثار آن استقبال کنند ما را مجبور کرد با دو چهره شاخص اصلاح طلب گفت وگو کنيم. سيدحسين موسوي تبريزي: فتواي رهبر انقلاب تاثير بسياري در ايجاد وحدت و هم دلي در کشور دارد سيدحسين موسوي تبريزي، دبير کل مجمع محققين و مدرسين حوزه علميه قم، يکي از تشکل هاي روحاني اصلاح طلب در کشور با استقبال از فتواي رهبر معظم انقلاب، در گفت وگو با خراسان تصريح کرد: فتواي رهبر انقلاب تاثير بسياري در ايجاد وحدت و هم دلي در کشور دارد و مي تواند به بسياري از اختلاف نظرهاي سليقه اي پايان دهد. پيش از اين فتوا، در انتخابات رياست جمهوري، مجلس شوراي اسلامي و شوراهاي اسلامي شهر و روستا، عنوان مي شد که کانديداها بايد طبق تفسيري از قانون اساسي، اعتقاد قلبي قابل احراز به ولايت فقيه داشته باشند. بنابراين اگر کسي نکته اي را بيان مي کرد که با فرمايش هاي رهبر انقلاب زاويه داشت، اين گونه برداشت مي شد که وي به ولايت فقيه التزام ندارد. اين در حالي است که طبق فتواي اخير معظم له، اگر کسي به دستورات حکومتي ملتزم باشد، به ولايت فقيه التزام کامل دارد و ديگر نيازي نيست که اعتقادات قلبي وي به روش هاي مختلف سنجيده شود و موجب ناملتزم خواندن وي تلقي شود. منتجب نيا: رسانه ملي با استفاده از اين فتواي رهبر انقلاب وحدت را در جامعه ترويج کند رسول منتجب نيا، قائم مقام حزب اعتماد ملي نيز در گفت وگو با خراسان پاسخ رهبر انقلاب را به استفتاي اخير از ايشان زمينه ساز رفع مشکلاتي دانست که پس از رحلت امام (ره) همواره مورد بحث بوده اند. منتجب نيا افزود: در اين سال ها تشخيص اعتقاد قلبي افراد به ولايت فقيه در شوراي نگهبان، هيئت هاي اجرايي و گزينش هاي ادارات همواره محل بحث بوده است. قائم مقام حزب اعتماد ملي تاکيد کرد: در فتواي اخير رهبر انقلاب در واقع اين ضابطه مطرح شده که اگر کسي از دستورات و اوامر حکومتي ولي فقيه تمرد نکرده وي را نمي توان به دليل فقدان اعتقاد قلبي به ولايت فقيه رد صلاحيت کرد. فتواي رهبر انقلاب از اين منظر مي تواند سرآغاز فصل جديدي به شمار آيد و در اين گونه رويکردها تغيير ايجاد کند.منتجب نيا در پاسخ به اين سوال که آيا از اين فتوا نبايد به مثابه فرصتي وحدت بخش استفاده کرد، گفت: قطعا کارهاي کشور با وحدت و همدلي پيش مي رود اما هم اينک اصلاح طلبان منزوي هستند و در داخل جز چند سايت تريبوني در اختيار ندارند. در چنين فضايي کساني که قدرت را در اختيار دارند و به ويژه رسانه ملي بايد با استفاده از اين فتواي رهبر انقلاب وحدت را در جامعه ترويج کنند. واکنش سايت هاي اصول گرا اما سايت هاي اصول گرا ارزيابي وتحليل هاي بسياري درباره اين فتوا منتشرکردند. سايت فردا نزديک به محمدباقر قاليباف ضمن انتشار يادداشتي درباره فتواي اخير رهبر انقلاب با عنوان «همان ولايت رسول ا...» گزارش پايگاه اطلاع رساني دفتر حفظ و نشر آثار آيت ا... العظمي خامنه اي را با تيتر «استفتاء رهبر انقلاب دايره خودي ها را بلندتر و کشيده تر مي کند» به عنوان يکي از گزارش هاي اصلي خود انتخاب کرده است. فتواي رهبر انقلاب راه را بر هر گونه اقدام سليقه اي در زمينه التزام به ولايت فقيه بست شبکه ايران که سايتي حامي دولت به شمار مي آيد در گزارشي به فتواي رهبر انقلاب پرداخته و وجه تعارض اين فتوا را با برخوردهاي سليقه اي و نيت خواني برجسته کرده است.« اين استفتا از آيت ا... خامنه اي به عنوان يک مرجع جامع الشرايط ديني که در جايگاه ولايت امر مسلمين قرار دارند، از اين حيث بسيار مهم جلوه مي کند که عملا دستگاه هاي ذي ربط را از نيت خواني در تشخيص التزام افراد به قانون اساسي و اصل ولايت فقيه که در ۳۰ سال گذشته علاوه بر يک امر ديني به يک اصل قانوني در کشور ما نيز تبديل شده است برحذر مي دارد.اين مسئله خصوصا زماني حائز اهميت است که بدانيم مطابق قوانين موضوعه کشور قرار گرفتن افراد در پست هاي مهم در قواي سه گانه مستلزم اعتقاد و التزام آن ها به قانون اساسي و اصل مترقي ولايت مطلقه فقيه شده است و دستگاه هاي نظارتي در جمهوري اسلامي موظف به احراز آن درباره نامزدهاي چنين مناصبي هستند.در عين حال از آن جا که در جريان بررسي مسئله «التزام به ولايت فقيه» اين موضوع يک امر اعتقادي تلقي مي شد به نوعي نيت خواني را به دنبال داشت و برخوردهاي سليقه اي را به همراه مي آورد.اما اين روزها و با انتشار فتواي فقهي مقام معظم رهبري، به نظر مي رسد که براي ايجاد ساختاري يکسان در اين زمينه نمودي عيني و عملي پيدا شده است و عملا راه بر هر گونه اقدام سليقه اي در زمينه «التزام» افراد به قانون اساسي و از جمله اصل ولايت فقيه بسته شده است.پيش از اين برخي صاحب نظران معتقد بودند که با ارائه چنين شاخصي عملا برخي افراد که اعتقادي هم به اين اصل ندارند و به جهت ترس از فشارهاي اجتماعي خود را ملزم به آن نشان داده اند پس از اين مي توانند راه را براي حضور خود در مناصب نظام جمهوري اسلامي فراهم ببينند.با اين حال کارشناسان سياسي معتقدند فتواي مذکور يک نمونه از نگاه حداکثري نظام در اين مقوله قلمداد مي شود که اساس آن مبتني بر استراتژي «جذب حداکثري؛ دفع حداقلي است.» نگاه جذب حداکثري اولويت دارد سايت تابناک نيز که از سايت هاي اصول گراي نزديک به محسن رضايي به شمار مي رود با تعريضي به تبليغات دشمنان ۳ نکته را از اين فتوا نتيجه گيري کرده است:« بنا بر اين فتوا:۱ - کسي ديگر نمي تواند به افراد بگويد که التزام عملي به قلب و فکر افراد هم بايد برگردد، بلکه تنها التزام به قانون براي اثبات التزام فرد به ولايت فقيه به عنوان يکي از اصول قانون اساسي کفايت مي کند - چنان که در همه نظام هاي دنيا نيز پيروي از قانون امري اساسي است - و حتي دستگاه هاي فکرسنج و قلب سنجي! که در سال هاي اخير توسط برخي درست شده با اين فتوا و اين روشن بيني از گردونه بيرون مي روند. ۲ - پيروي از دستورهاي حکومتي و قانون ملاک قرار گرفته و با اين حساب، اگر عده اي از طرف خود بگويند نظر رهبري اين است و آن نيست، سنديت ندارد. ۳ - نگاه جذب حداکثري بر هر چيزي اولويت دارد، چنان که مي توان اين گونه برداشت کرد که منظور از التزام در اين جا الزاما پذيرش قلبي و اعتقادي نيست بلکه التزام در حوزه عمل کفايت مي کند.»هم زمان سايت اصول گراي جهان که متعلق به عليرضا زاکاني، نماينده تهران در مجلس شوراي اسلامي است بر تبلور مبناي عملي رهبر انقلاب در جذب حداکثري و دفع حداقلي در اين فتوا تاکيد کرده و نوشته است:« در حالي که برخي از مخالفين تلاش مي کنند تا با تبليغات مغرضانه به گونه اي ولايت فقيه را به تصوير بکشند که بخش قابل توجهي از ملت مسلمان ايران از دايره ملتزمين به آن خارج باشند، بيان حکيمانه رهبر معظم انقلاب که مبتني بر انديشه فقهي و ديني ايشان در همين زمينه است روشن مي کند که ولايت فقيه همان طور که امام راحل عظيم الشان اعتقاد داشت يک هديه و موهبت الهي است براي مسلمين و از اين رو التزام به آن نيز نه تنها در انحصار احدي از مردم نيست بلکه غالب ملت و مومنين از معتقدين و ملتزمين اين امر محسوب مي شوند.به اين ترتيب مقام معظم رهبري اين بار در پاسخ به اين استفتا نشان داده اند که مبناي عملي ايشان در فعاليت هاي سياسي که همواره بر جذب حداکثري و دفع حداقلي تاکيد مي کنند مبنايي سازگار با انديشه فقهي و ديني ايشان است که در هر ۲ بخش ايشان به دنبال جذب حداکثري بر اساس معيارهاي ديني و دفع حداقلي آن هم بر اساس معيارهاي ديني هستند.»اين سايت همچنين افزوده است: « البته همين امر نيز مي تواند ملاکي براي تشخيص کساني شود که به اصول نظام اسلامي و ولايت فقيه معتقد و ملتزم نيستند. اين گروه کساني هستند که در برابر دستورات حکومتي ولي امر مسلمين تبعيت نمي کنند و با چنين عملي خود را از دايره ولايت مداران و ملتزمين به ولايت فقيه خارج مي سازند.» عضو شوراي مرکزي حزب موتلفه: بايد در تعاريف خود بازنگري کنيم جواد آرين منش، عضو شوراي مرکزي حزب موتلفه اسلامي و دبير جبهه پيروان خط امام و رهبري خراسان رضوي نيز در گفت وگو با خراسان با اشاره به نگاه بازي که رهبر انقلاب به مفاهيم بنيادين دارند، گفت: از ديد جريان اصول گرا کسي که به مجموعه اصولي همچون اسلام، انقلاب اسلامي و ولايت فقيه معتقد و ملتزم باشد در دايره اصول گرايي قرار مي گيرد اما پس از فتواي مقام معظم رهبري و با توجه به التزام و توجه ويژه جريان اصول گرا به منويات رهبر معظم انقلاب ما بايد دايره جريان هاي درون حاکميت را گسترش دهيم و در تعاريف خود بازنگري کنيم. عضو شوراي مرکزي حزب موتلفه اسلامي تصريح کرد: فتواي مقام معظم رهبري قطعا در تصميم هاي آينده جريان اصول گرا تاثيري قاطع خواهد داشت.
دیدگاه تان را بنویسید