ماهیت ناآرامی های سوریه چیست؟

کد خبر: 171617

اوضاع و احوال سوريه با ديگر كشورهاي منطقه تفاوت هاي بارزي دارد. در سوريه بايد معترضين را از معارضين جدا كرد. افرادي كه مي كوشند تا در سايه حمايت هاي خارجي و روي آوردن به اسلحه حكومت اسد را ساقط كنند را بايد از افرادي كه خواسته هاي به حقي دارند و اصلاح نظام سياسي سوريه را مطالبه مي كنند قابل تفكيك است. برخي رهبران اخوان المسلمين افراطي سوريه بيانيه‌اي صادر كردند و اعلام كردند از آنجايي كه حافظ اسد به طايفه علوي‌ها وابستگي دارد و علوي‌ها هم خارج از دين اسلام هستند وي نمي‌تواند رئيس‌جمهور باشد..

ماهیت ناآرامی های سوریه چیست؟
سرویس بین الملل «فرد ا » : با گذشت نزدیک به 9 ماه از بحران سوريه، درگيري ها در این کشور همچنان ادامه دارد. خاصه آنكه در هفته هاي اخير شاهد ورود اتحاديه عرب به بحران سوريه بوده ايم كه خود سبب شد تا موجبات تعليق عضويت سوريه در اتحاديه عرب و بالتبع زمينه براي بين المللي كردن اوضاع سوريه فراهم گردد. آنچه در اين ميان قابل بررسي است تيپ شناسي معترضين و يا به تعبير حاميان دولت سوريه معارضين سوري است. تيپ شناسي اين گروه ها نكات قابل توجهي را بدست مي دهد كه توجه به آنها شناخت تحولات جاري در سوريه را قابل فهم مي كند. البته در ابتدا بايد گفت كه مطرح كردن چنين بحثي و تمايز قائل شدن ميان معترضين و معارضين به اين معنا نيست كه در سوريه تندروي ها از جانب دولت در برخورد با معترضين سوريه نگرفته و همچنين اين امر بدان معنا نيست كه دولت كنوني سوريه در رعايت آزادي هاي سياسي به خوبي اقدام كرده است. بي شك حضور بيش از 40 ساله خاندان اسد در قدرت و انتقال قدرت از پدر به پسر نمي تواند خوشايند گروه هاي سياسي و مردم قرن 21 باشد. لذا تمامي دوستداران خط مقاومت من جمله مقامات ايران نيز بر مطالبات به حق مردم سوريه تاكيد كرده و از اسد خواهان خويشتن داري در مقابل مردم معترض بوده و هستند. معترضين يا معارضين ساخت جمعيتي و همچنين ساختار سياسي سوريه اين مهم را نشان مي دهد كه حدود 74 درصد مردم سوريه را سنی مذهبان و باقي مانده را علویان و شیعيان و دروزيان تشكيل مي دهند. با وقوع كودتاي حافظ اسد در سوريه قدرت به علويان رسيد يعني كساني كه از منظر برخي از علماي تندروي سني مذهب غير مسلمان و كافر به حساب مي آيند. مخالفت هاي اين چنيني بود كه قيام سني مذهبان عليه حافظ اسد را در سال 1982 رقم زد. امري كه با واکنش سخت حافظ اسد مواجه شد. نبود آزادي هاي سياسي اکنون سبب شد تا سوريه نيز از موج ناآرامی ها منطقه بي نصيب نماند. در اين ميان سلفی ها و گروه تندررو اخوان المسلمين در سوريه تلاش دارد تا از اين فرصت بهره كامل ببرد. آنچه سبب شده تا بحران سوريه از اعتراضات صرف سياسي و مدني خارج و وارد فاز مسلحانه گردد را بايد در انديشه اي سلفي سوري ها مورد ملاحظه قرار داد. انديشه هايي كه ريشه در برداشت هاي بنيادگرايانه فقه حنبلي - مالكي دارد و در پي تحولات اخير به شدت از خارج از مرزها مورد حمايت قرار گرفته است. انديشه هاي بينادگرايانه - وهابي گري ( با برداشت هاي ابن تيميه) اين گروه ها خود را در بيان جملات مفتيان و صاحبان اين انديشه نمايان ساخته است. براي مثال «شيخ صالح اللحيدان» با صدور فتواي جهاد عليه دولت سوريه، دولت اين كشور را «ظالم خبيث خطرناك ملحد» خواند و خواستار سرنگوني آن شده است. وي كشتار يك‎سوم جمعيت سوريه را جايز دانست و در اين فتواي عجيب اعلام كرد: طبق مذهب مالكي كشته شدن يك‎سوم مردم براي خوشبختي دوسوم ديگر جايز است؛ هرچند [در صورت كشته شدن] در سوريه ان‌شاءالله كه يك‌سوم كشته نمي‌شوند. در ماه هاي گذشته كم نبوده است از اين جملات و فتواها. اين جریان که مورد حمایت وهابیت عربستان است اساسا دولت اسد را غير مسلمان مي داند. علوي‌ها را رافضي مي‌دانند و آنها را مستحق كشتن. در اين راستا قابل توجه است كه در زمان 1971 زماني كه حافظ اسد قدرت را در سوريه به دست گرفت سلفي‌ها و برخي رهبران اخوان المسلمين افراطي سوريه بيانيه‌اي صادر كردند و اعلام كردند از آنجايي كه حافظ اسد به طايفه علوي‌ها وابستگي دارد و علوي‌ها هم خارج از دين اسلام هستند وي نمي‌تواند رئيس‌جمهور باشد چرا كه قانون اساسي صراحت دارد كه رئيس‌جمهور بايد مسلمان و چهل ساله باشد. بواقع آنچه كه در ميان تمام تحليل گران مسائل خاورميانه مورد اتفاق است آن است كه تحولات سوريه امري صرفا داخلي نيست و كشورهايي چون عربستان و قطر از گروه هاي مسلح حمايت مي كنند. ( همين چند شنبه گذشته بود كه ستون نويس معروف روزنامه اينديپندنت يعني رابرت فيسك هم به اين مسئله اعتراف كرد كه در سوريه تنها اين نظاميان نيستند كه با مردم برخورد مي كنند، بلكه اين گروه هاي مسلح هستند كه نظاميان را مورد هدف قرار مي دهند). لذا مي توان اين گروه دوم را از صف معترضين جدا كرده و در زمره معارضين مسلح قرار داد. حاميان خارجي و نحوه فعاليت بررسي حاميان خارجي جريان هاي معارض دولت فعلي سوريه را بايد در گروه بندي هاي منطقه اي مورد ملاحظه قرار داد. در اين گروه بندي مي توان به دو قطب اصلي و دو خط فكر اشاره كرد. جريان مقاومت و جريان مصالحه در برابر غرب و اسرائيل. بي شك سوريه را بايد در جريان نخست قرار داد. انقلاب هاي عربي منطقه و ريزش حاميان غرب گراي اسرائيل در منطقه سبب شد كه محور مقاومت تا حد زيادي تقويت شود و همين امر سبب شده تا جريان مقابل فكري اساسي را براي از بين بردن محور مقاومت ترتيب دهند. سوريه به دليل نظام سياسي بسته فرصت مناسبي را براي رقبا مهيا كرد. در اين ميان براي مديريت بهتر تحولات، تظاهرات از شهرهاي مرزي آغاز شد. شهرهايي چون حماه، حمص و درعا مكان مناسبي بود تا گروه هاي سلفي در اردن، لبنان و عراق ( نيروهاي القاعده كه در عراق بوده اند و تلاش مي كنند تا به سوريه بيايند) بتوانند با ورود به سوريه اقدامات خود را جلو ببرند. امري كه با معاضدت عربستان، قطر، تركيه، برخي گروه هاي لبناني و حتي وهابيون كويت به جلو مي رود. براي مثال اسناد و مدارک موجود، نشان مي دهد که ماهانه نزديک پانصد هزار دلار توسط سلفي ها براي تبليغ روانه سوريه مي شده که «جمعيت احياء ميراث اسلامي» کويت نيز در اين پروژه دست داشته و وابستگي اين جمعيت به گروه هاي سلفي کويت و نيز سازمان اطلاعات و امنيت عربستان سعودي معروف و محرز است. تقريبا هر هفته اخباري نيز از توقف كاميون هاي حامل اسلحه در مرز به مقصد شهرهاي سوريه به گوش مي رسد. برخي منابع اگاه هم از دست داشتن بندر بن سلطان شاهزاده سعودي در مسلح سازي گروه هاي معارض سوري خبر مي دهند. به هر حال عربستان در ماه هاي گذشته كوشيده تا نقش محوري خود را ايفا نمايد. كما اينكه «شیح عدنان العرعور» 63 ساله كه از سلفيون سوري به حساب مي آيد و حكومت اسد را كافر اعلام كرده در عربستان به سر مي برد. همچنين شبكه العربيه كه توسط آل سعود مورد حمايت قرار مي گيرد ابزار مناسبي را براي افرادي چون«سرهنگ حسین هرموش»( سرهنگ جدا شده از ارتش بعث سوریه كه به خود لقب رهبر جنبش افسران آزاد را اعطا كرده،) داده است. قطر هم چه در بعد ديپلماسي و چه در بعد رسانه اي در مقابله با اسد از هيچ كوششي فرو گذاري نكرده است. به هر حال قطر در اتحاديه عرب نقش اساسي را در تعليق سوريه ايفا كرد و در بعد رسانه اي نيز از طريق شبكه الجزيره مي كوشد تا حجم تلفات در سوريه را بالا نشان دهد. به هر حال آنچه در اين ميان مورد تاكيد قرار مي گيرد آن است كه اوضاع و احوال سوريه با ديگر كشورهاي منطقه تفاوت هاي بارزي دارد. در سوريه بايد معترضين را از معارضين جدا كرد. افرادي كه مي كوشند تا در سايه حمايت هاي خارجي و روي آوردن به اسلحه حكومت اسد را ساقط كنند را بايد از افرادي كه خواسته هاي به حقي دارند و اصلاح نظام سياسي و نه سرگونی آن را مطالبه مي كنند قابل تفكيك است. در این میان یک عامل تعیین کننده پايبندي اسد به پيشبرد اصلاحات سريع و عيني است تا بتوان برای آینده سوریه فرجام نیکی را متصور شد...
۰

دیدگاه تان را بنویسید

 

تازه های سایت