آواز گنجشكها
نشست مطبوعاتی در فرهنگسرای رسانه
نشست رسانهاي فيلم «آواز گنجشكها» نماينده سينماي ايران در هشتاد و يكمين مراسم اسكار با حضور مجيد مجيدي، كمال تبريزي، مهران كاشاني و رضا درستكار برگزار شد و در خصوص ويژگيهاي «آواز گنجشكها» براي حضور در اسكار نقد و بررسي شد. * فرمايشات رهبري سينماي ايران را نجات داد اين كارگردان سينماي ايران ادامه داد: زماني كه آقاي رئيس جمهور به اين سمت انتخاب شدند قول دادند كه تنها ساليانه 250 فيلم فقط براي ايرانيان خارج از كشور ساخته شود اما من معتقد هستم كه سينماي ايران به طور كامل تعطيل شده است و اگر فرمايشات رهبر معظم انقلاب در باب مهندسي فرهنگي نبود سينماي ايران شايد خيلي زودتر از اينها تعطيل شده بود. كارگردان فيلم «آواز گنجشكها» در نشست مطبوعاتي اين فيلم با انتقاد از مديريت فرهنگي گفت: به جاي اين كه بياييم فيلمسازان را متهم كنيم كه چه كاري را انجام دادهايم، اول بايد از مديريت فرهنگي پرسيد تاكنون چقدر براي سينما هزينه كردهاند كه از آن توقع بازدهي دارند. در اين مراسم مجيد مجيدي كارگردان فيلم «آواز گنجشكها» با انتقاد از مديريت كلان فرهنگي گفت: من معتقد هستم امروزه سينماي ايران به طور كامل تعطيل است و اگر
فرمايشات مقام معظم رهبري در باب مهندسي فرهنگي نبود شايد خيلي زودتر از امروز سينماي ايران تعطيل شده بود. وي ادامه داد: اين سقوط اخلاقي در اشكال مختلف جامعه ما را فراگرفته است به طوري كه از ابتداي انقلاب شعار توسعه طلبي سرداده شد اما در طي سي سال گذشته چه كاري را براي اين موضوع انجام داديم؟ به عنوان مثال تهران به عنوان پايتخت ايران نماد توسعه طلبي در ايران قلمداد شد اما در حال حاضر شهري مانند كرج كاملا چسبيده به تهران شده است و ديگر محلهاي مثل نازي آباد جنوب شهر تهران قلمداد نميشود. اين كارگردان سينما اظهار داشت: مسئولان اگر كاري براي مردم ميكنند عين وظيفه آنهاست اما اگر كاري نميكنند بايد يقه آنها را گرفت و پرسيد كه چرا براي مردم كاري انجام نميدهيد؟ وي تصريح كرد: حرف اصلي من اين است كه اگر قرار است كاري در كشور انجام شود متناسب با وضعيت فرهنگي و اجتماعي اتفاق بيفتد كه به سقوط جامعه منجر نشود. بحث مسائل انساني و هويتي را چگونه مي شود در كشور تغيير داد و به همين دليل با ندانمكاريها داريم فرهنگ كشور را تخريب ميكنيم فقط با ساخت سريالهايي درباره فرشته و شيطان، ميخواهيم آن را جبران كنيم. *عدهاي سينماي
ايران را به سياهنمايي متهم كردهاند كارگردان فيلم «بچههاي آسمان» با انتقاد از نظر برخي منتقدان نسبت به سياه بودن فقر در اين فيلم، گفت: منتقدين فكر ميكنند فقر در «بچههاي آسمان» به شكل سياه نشان داده شده است و يا اساسا عدهاي سينماي ايران را به سياهنمايي متهم كردهاند اما ما در جهاني زندگي ميكنيم كه مسايل فرهنگي را يك جور نگاه نميكنيم من بارها گفتهام كه اگر فقر پيش برنده داستان و مورد خوشايند غربي ها باشد ميتوان دوربين را به هندوستان، پاكستان و ساير كشورهاي فقير برد و همان را در جشنوارهها نشان داد اما آيا جشنوارهها از اين فيلم استقبال خواهند كرد؟ وي ادامه داد: من منكر اين نيستم كه نگاه سياسي در برخي از فيلمها در مورد فقر و سياهنمايي آن وجود دارد اما آن چيزي كه در سينماي ايران نمود كرده است وجه انساني فيلمهاي ماست، بنابراين اين وجه انساني است كه توانسته در دنيا عرض اندام كند والا به لحاظ تكنيكي نتوانستهايم به توفيقاتي دست يابيم. * چقدر براي سينما سرمايهگذاري كردهايم كه توقع خروجي مناسب از آن داريم؟ در ادامه اين نشست، مجيدي با اشاره به نقدهاي صورت گرفته در مورد سينماي ايران گفت: تاكنون تمام
نقدهايي كه انجام گرفته شده در مورد ساختار سينما بوده اما من يك سوال دارم و ميخواهم بدانم چقدر ما براي سينما سرمايهگذاري كردهايم كه توقع خروجي مناسب از آن داريم؟ مجيدي ادامه داد: تمام هزينههاي ما براي سينما به جرات 20 ميليارد هم نبوده است و من امسال شنيدم قرار است اين مبلغ 32 ميليارد تومان شود. اما از اين مبلغ چقدر را براي توليد هزينه ميكنيد؟ با يك حساب ساده ميتوان فهميد كه 10 ميليارد از اين پول بابت حقوق و هزينههاي تشكيلات ارشاد و بنياد فارابي هزينه ميشود حدود 5 ميليارد براي جشنوارهها و در همين حدود نيز براي ترميم سينماها و اگر حساب كنيد مبلغي كه باقي ميماند براي كمك به سينما چيزي حدود 50 ميليون تومان نهايتا 100 ميليون تومان است، در حالي كه هزينههاي جاري براي ساخت يك فيلم 500 ميليون تومان است كه گاهي اين مبلغ به 700 ميليون تومان هم ميرسد و اين در شرايطي است كه نهادهايي مثل حوزه هنري و كانون پرورش فكري نيز در طول سال حدود يك يا دو فيلم ميسازد. مجيدي خاطرنشان كرد: مگر ما چقدر هزينه كردهايم كه همه از سينما طلبكار هستيم؟ اما كساني كه مدعي ميشوند بايد ببينند كه چقدر هزينه كردهاند كه يقه
سينماگران را ميگيرند. به عنوان مثال مجلس هفتم هميشه در خصوص سينما اظهار نظر ميكرد درحالي كه كميسيون فرهنگي يكي از اصليترين جاهايي است كه ميتواند براي سينما بودجه تخصيص دهد. * مسئله انسان چيزي نيست كه بگوئيد كهنه و دمده شده است در بخش ديگري از اين نشست، «مجيد مجيدي» با اشاره به بحث فطرت پاك انساني و فطرتگرايي در فيلمهايش گفت: اساس فطرت چيزي است كه خداوند در وجود انسان نهادينه كرده است كه واژههايي مثل عشق، گذشت و فداكاري از گذشته تا امروز در وجود انسان نهادينه بوده است و ما نميتوانيم آنها را دستهبندي كنيم. وي ادامه داد: تلاش ما اين بود كه به سراغ شخصيتهاي فيلم از همين بستر عبور كند يعني مبتني بر زبان فطرت باشد و تجربههايي كه داشتهام، گوياي همين مطلب است، به طوري كه «بچههاي آسمان» و «رنگ خدا» داراي مخاطبين جهاني بودهاند و وقتي فيلم را در كشورهاي مختلف نگاه كردم همه مردم واكنشي يكسان به پيامهاي فيلم داشتند و اين موضوع بيانگر اين است كه وقتي يك اثر با فطرت آميخته ميشود، ميتواند با مخاطب ارتباط بيشتري برقرار كند و اين كه فيلمهاي ما توانستند در بحث ارتباط جهاني اين موفقيت را داشته باشد، ناشي
از همين منظر است. به خصوص «بچههاي آسمان» و «رنگ خدا» كه همين نگاه در آنها وجود داشته است و اين نگاه را سعي كردم در تمامي آثارم كامل و كاملتر كنم و با پرداخت جديد به اين منظر نگاه كنم. اين كارگردان سينماي ايران تصريح كرد: مسئله انسان چيزي نيست كه شما بگوييد كهنه و دمده شده است. تغيير شكل وجود دارد و نوع نگاه و زواياي جديد نسبت به مسايل جاري است اما چيزي كه خداوند در وجود ما نهادينه كرده است، در هيچ زماني تغيير نميكند. به همين دليل من فكر ميكنم تجربههايي كه در طول اين سالها داشتهام، باعث شده است به اين نوع نگاه در سينما دست يابم. * آيا فرهنگ دروغ و رياكاري معضل كمي است؟ مجيد مجيدي در پاسخ به سوالي در خصوص اكران جهاني «آواز گنجشكها» گفت: تاكنون حدود 23 كشور از طريق كمپاني فورتوسيمو فيلم را خريداري كردهاند اما زمان نمايش فيلم در اين كشورها بستگي به شرايط اكران در اين كشورها دارد. مجيدي همچنين با تشريح ويژگيهاي شخصيت كريم در اين فيلم گفت: به اعتقاد من كريم در اين فيلم نمايندگي ميكند از تمام انسانهايي كه در اين كلانشهر زندگي ميكنند و در واقع يك جور وحدت به كثرت به حساب ميآيد و به همين دليل اعتقاد
دارم ما در اين جامعه شهري فضايي را به وجود آوردهايم كه ديگر سازگار با شرايط خودمان نيست و شبيه انسانهايي شدهايم كه از بهشت رانده شدهاند. مجيدي در ادامه در پاسخ به كساني كه معتقدند «آواز گنجشكها» فاقد وجوه دراماتيك است، گفت: عدهاي از منتقدين معتقد هستند كه در «آواز گنجشكها» درام عجيب و غريبي وجود ندارد اما در پاسخ به اين افراد بايد بگويم كه كدام درام عجيبتر از سقوط يك انسان در جامعه ميتواند باشد. مجيدي ادامه داد: آيا فرهنگ دروغ و رياكاري معضل كمي است؟ آيا من بايد سر يك آدم را وسط يك خيابان ببرم تا يك درام عجيب و غريب بسازم و دروغ هيچ نقشي در مناسبات امروز جامعه ما ندارد و بايد بگويم كه متاسفانه قبح دروغ در جامعه امروز ما از بين رفته است. مجيدي خاطرنشان كرد: اين چه اتفاق ناگواري است كه در جامعه ما افتاده و اين بداخلاقيها ريشهاش در كجاست؟ ريشه اين بيحوصلگيها در جامعه ما از كجا سرچشمه مي گيرد؟ پاسخ به اين سوالات بحث اصلي ما در «آواز گنجشكها» بود و اعتقاد دارم كه كرامت اخلاقي در جامعه امروز از بين رفته است. كارگردان «آواز گنجشكها» با اشاره به تهاجم فرهنگي بر ضد ايران اظهار داشت: من فكر ميكنم كه
آمريكا خيلي حمايت ميكند كه ميگويد ميخواهد به ايران حمله كند، چرا كه حمله اصلي ايجاد شده و خود با با سقوط اخلاقي آن را به وجود آوردهايم. * كرباسچي اگر كاري كرده وظيفهاش بوده است «مجيدي» با انتقاد از مديريت شهري در بيهويت كردن تهران، گفت: متأسفانه تهران امروز يك شهر كاملا بيهويت است و موقعيت تهران بودن آن از بين رفته بنابراين تمام افرادي كه در اين شهر دارند زندگي ميكنند، قرباني توسعه نابرابر شدهاند و بايد تلاش كرد جلوي اين سير قهقرايي گرفته شود. وي گفت: تهران تا سالي ديگر يك پاركينگ مطلق خواهد شد چرا كه روزي ده هزار ماشين در تهران پلاك ميشود. مجيدي تأكيد كرد: من بحث سياسي ندارم و اينها را به عنوان يك درد اجتماعي ميگويم چرا كه مديريت شهري بايد جلوي اين موضوع را بگيرد و بحث رفاه اجتماعي را گسترش دهد. اين كارگردان ادامه داد: شما امروز ديگر جرأت نداريد كه از ساعت 4، 5 بعدازظهر به خيابان برويد، چرا كه از آن زمان تبديل به پاركينگ ميشود و بايد از ابعاد مختلف به تهران و جامعه شهري نگاه كرد تا بتوان نفس كشيد. وي اظهار داشت: آقاي كرباسچي بعد از مصاحبه من با فارس، يك جوابيه داد كه من فلان كارها را براي
تهران انجام دادهام و چنين و چنان، اما من در جواب ايشان بايد بگويم شما هر كاري كه براي مردم انجام دادهايد وظيفهتان بوده و اگر غير از اين باشد بايد جوابگو باشيد چرا كه شما هويت يك شهر و يك محله را با ساخت يك بزرگراه از بين برديد و عملا نتوانستيد جلوي گسترش بيرويه تهران را بگيريد. * ما از شهرداري كمك خواستيم كارگردان «آواز گنجشكها» با اشاره به وظيفه شهرداريها در كمك به رشد فرهنگي جوامع گفت: در حال حاضر شهرداريهاي دنيا يكي از بزرگترين برگزار كنندگان جشنوارهها هستند و بسياري از فيلمها به وسيله شهرداريها توليد ميشود كه من معتقدم اين كار وظيفه شهرداري است چرا كه بسياري از معضلات شهري مانند بچهها و زنان خياباني ميتواند از طريق مديريت شهري حمايت شود و از اين طريق فيلمهاي تاثيرگذاري ساخته شود. مجيد مجيدي در ادامه اين نشست با اشاره به نقش شهرداريها در توسعه فرهنگي جوامع گفت: در تمام كشورهاي دنيا شهرداريها نقش بسيار مهمي در توسعه فرهنگي دارند به طوريكه امروزه يكي از بزرگترين برگزار كنندگان جشنوارهها شهرداريها هستند كه به همين نسبت ميتوانند با اتخاذ رويكردي فرهنگي بسياري از معضلات جامعه را حل
كنند. مجيدي با اشاره به عدم نقش اساسي شهرداري در توليد «آواز گنجشكها» گفت: برخلاف آنچه كه گفته ميشود فيلم با مشاركت شهرداري ساخته شده است اما شهرداري نقش توليدي در كار نداشته است و در واقع اين ما بوديم كه به دنبال شهرداري رفتيم و نگراني ما هم از همين است كه من بايد بروم در دفتر آقاي قاليباف و منتظر بمانم كه شهرداري به ما كمك كند. كارگردان فيلم «آواز گنجشكها» تصريح كرد: منظور من شخص آقاي قاليباف نيست بلكه منظورم كل سيستم است و برخلاف كساني كه ميگويند «خر مجيدي از پل گذشته است» و يا «مجيدي آنقدر قدرت دارد كه تمام سينما گوش به فرمان او هستند» اما هنوز دو قسط فيلم را دريافت نكردهايم و حتي هنوز بيلبوردهاي فيلم را هم به طور مناسب نصب نكردهاند. البته اين صحبتهاي من نبايد به اين معني باشد كه راه براي ديگران بسته شود، اما وظيفه شهرداري اين است كه بيايد و از جريان فرهنگي حمايت كند. وي خاطرنشان كرد: حرف من اين است كه ساختارها اشكال دارد و بايد اين خروجيها به سمتي بيايد كه در تئاتر، قصه، سينما و ساير وجوه فرهنگي جلوهگر باشد. * من متهم هستم به اين كه رابطه خوبي با خبرنگاران ندارم بنا بر اين گزارش، در
ابتداي اين نشست «مجيد مجيدي» با اشاره به اين كه بر خلاف ادعاي برخي خبرنگاران رابطه خوبي با اهالي مطبوعات دارد، گفت: من متهم هستم به اين كه رابطه خوبي با خبرنگاران ندارم اما در واقع من خيلي حرف زدن را دوست ندارم و بيشتر مايل هستم گفتوگوهايي به صورت مكتوب و كتابي انجام دهم اما متأسفانه در صحبتهايي كه بهخصوص از جانب خبرنگاران ميشود، متن مصاحبهها خيلي كامل درج نميشود و هر كسي از ظن خود يار ما ميشود و به دليل اين كه ما ملتي هستيم كه دچار سوءتفاهم هستيم، تصميم گرفتيم اين نشست را برگزار كنيم. در ادامه اين نشست «كمال تبريزي» كارگردان سينماي ايران كه براي تشريح ويژگيهاي «آواز گنجشكها» براي حضور در مراسم اسكار در اين نشست حاضر شده بود، گفت: سعي ميكنم در طي اين نشست بيشتر در مورد اسكار صحبت كنيم چرا كه من فكر ميكنم موضوع شركت سينماي ايران در مراسم بينالمللي اسكار يك طرح مهم است و ميتواند باعث ارتباط فرهنگي كشور ما با جشنوارههايي شود كه جنبه فرهنگي دارد. * حضور سينماي ايران در اسكار اهميتش بيشتر از اين است كه نامزد جايزه شود وي ادامه داد: حضور ايران در اسكار بيشترين وجهش همين برقراري ارتباط است و شايد
گرفتن اسكار آنقدر اهميت نداشته باشد كه شركت در آن اهميت دارد. همين كه شما ميتوانيد يك نماينده از سينماي ايران داشته باشيد كه يك طرز فكر از فرهنگ و تلقي كشور باشد، اهميتش از هر چيز ديگري بيشتر است. «كمال تبريزي» با اشاره به ويژگيهاي جهاني «آواز گنجشكها» گفت: براي حضور در عرصهاي مانند اسكار همهجانبه بودن آن فيلم منهاي ويژگيهاي قانوني آن ميتواند منعكسكننده و آيينه تمامنماي كشور باشد و چه بسيار تعيين كننده است به دليل اين كه تبليغاتي كه در كشورهاي خارجي در مورد كشور ما ميشود، كاملا برعكس است و حضور ما در جشنوارهها ميتواند بر تغيير نگاه موثر باشد. تبريزي خاطرنشان كرد: تصور از كشور ما كاملا تبليغاتي و مبتني بر پروپاگاندا است بنابراين حضور يك فيلم ميتواند در اين تغيير نگاه بسيار موثر باشد. به همين دليل حضور سينماي ايران در اسكار اهميتش خيلي بيشتر از اين است كه نامزد دريافت جايزه باشد، هرچند اين اتفاق قبلا توسط آقاي مجيدي با فيلم «بچههاي آسمان» افتاده است. * «بچههاي آسمان» به دليل سياسي اسكار نگرفت در ادامه اين نشست، «كمال تبريزي» ضمن تشريح ظرفيت جهاني فيلم «آواز گنجشكها» و چگونگي بيان سينماگران
ايراني براي جهاني شدن گفت: من فكر ميكنم اين راه، راه بسيار دشوار و سختي است چرا كه در تمام زمينهها، ناچارم از اصطلاح دوغ و دوشاب استفاده كنم چرا كه همه چيز آن با هم قاطي شده است و در سينما هم اين موضوع اتفاق افتاده است. وي ادامه داد: ما بايد سينمايمان را كه داراي هويت ايراني است از سينمايي كه ميرود به سمت سياهنمايي و يك سينماي سفارشي است، جدا كنيم. متأسفانه فيلمهايي هستند كه توسط كارگردانان با اين نوع نگاه ساخته ميشوند و در برخي از جشنوارهها بر روي آنها تأكيد ميشود، در حالي كه اين فيلمها، هيچ وجه پر رنگي ندارند و به هيچ عنوان با جامعه ايراني همخوني ندارند در حالي كه وجه دلسوزانه فيلمساز نسبت به مسايل جامعه ازمنظر و كشش و جذابيت زيادي برخوردار است، به شرطي كه درست ساخته شود و آنگاه، فيلم براي مخاطب نيز جلب نظر خواهد كرد و به همين دليل فيلمسازي كه از اين منظر وارد ميشود، ميتواند بر جنبههاي هنري كشورهاي ديگر اثر بگذارد. وي در ادامه با مقايسه «بچههاي آسمان» و «زندگي زيباست»، گفت: در سالي كه اين دو فيلم براي دريافت اسكار بهترين فيلم خارجي نامزد شده بودند، من هر دو اين فيلمها را ديدم و اگر
منصفانه ميخواستيم نگاه كنيم «بچههاي آسمان» به لحاظ هنري كاملا بالاتر از «زندگي زيباست» بود، اما چون آن فيلم يك بحث سياسي آن روز را دنبال ميكرد در نهايت موفق شد اسكار بگيرد. تبريزي تصريح كرد: منهاي بخشي از توجهات يك جشنواره كه ميتواند سياسي و دولتي باشد خارج از اين قضيه در مواقعي اتفاق ميافتد و به همين دليل من معتقدم كه موفقيت سينماگران ايراني در مراسم اسكار بسيار مشكل است و به همان نسبت بسيار مشكل است كه سينماگران ايراني بتوانند به جايگاه جواني دست يابند. اين كارگردان سينماي ايران خاطرنشان كرد: در خصوص «آواز گنجشكها» به اعتقاد من همين كه مدير جشنواره برلين براي «مجيد مجيدي» نامه مينويسد و يا «رضا ناجي» مهمترين جايزه تاريخ سينماي ايران را براي اين فيلم نشان ميدهد. استدلالها كافي است و«آواز گنجشكها» مناسبترين گزينه براي معرفي اسكار است. * سينماي تركيه به اندازه ما جهاني نيست اما... در ادامه كمال تبريزي با انتقاد از فقر امكانات در سينماي ايران گفت: شما سينماي كشور ما را با سينماي كشور تركيه مقايسه كنيد و ببينيد همانقدر كه سينماي ايران جهاني است، سينماي تركيه جهاني نيست. اما سينماي جهاني ما حتي يك
دستگاه اسكن معمولي 2K نداريم و يك دستگاه اسكن عهد بوق داريم كه وقتي براي اسكن فيلم جديدم خواستم از امكانات داخلي استفاده كنم گفتند سال ديگر همين موقع اسكن فيلم تمام خواهد شد! تبريزي ادامه داد: با وجود اين كه سينماي ايران كاملا جهاني است اما متأسفانه محتاج كشوري مثل تركيه هستيم و بهتر است كارهايي را كه لازم است براي سينماي ايران را انجام دهيم، البته من نميگويم كه ما هيچ ايرادي در فيلمسازي او نداريم اما بايد امكانات براي ساخت فيلمهاي خوب فراهم شود. * سينماي ما از نظر فني عقبافتاده است اين كارگردان سينمايي خاطرنشان كرد: اجراي يك سوژه خيلي اهميت دارد اما سينماي ايران كاملا دارد عقبافتاده ميشود و اگر يك مقايسه كوچك كنيم منهاي عراق و افغانستان عقبماندهترين سينماي جهان به لحاظ امكانات، ايران است كه همين باعث ميشود خيلي از ايدهها نتوانند شكل بگيرند. اين كارگردان سينماي ايران خاطرنشان كرد: امكانات باعث ميشود كه قوه تخيل شما شكل بگيرد... من بحث تنوع سوژه را قبول دارم اما براي اين كه بتوانيم ايدههاي ذهني و فكري خود را اجراي درستتري كنيم احتياج به امكانات مناسب داريم. كمال تبريزي در ادامه با اشاره به
مشكلات لابراتوارهاي ايران گفت: شايد يك فيلم را كه در لابراتوارهاي ديگر ظاهر شده باشد بخواهيم با فيلمي كه در كشور خودمان ظاهر شده است مقايسه كنيم بايد گفت: هرچه آشغال است در نگاتيوهاي ما وجود دارد و حتي ما بدترين دستگاه قطع نگاتيو را در كشورمان داريم. وي تاكيد كرد: بايد قبول كرد كه بحث فني در نوع نگاه جشنوارههاي خارجي تاثير زيادي دارد، اين آشغالهايي كه بر روي نگاتيوهاي ما وجود دارد قطعا بر روي نگاه به سينماي ما تاثير ميگذارد و ديگر كسي ما را جدي نخواهد گرفت، چرا كه اين موضوع مثل ويتريني هست كه با بدترين و كثيفترين وجه جنس خود را به نمايش گذاشتهايم و طبيعي است كه در اين شرايط كسي به آن توجه نخواهد كرد. * الكن شدن سينماي ملي به دليل اين است كه معضلات اجتماعي روز به روز بيشتر ميشود در ادامه اين نشست كمال تبريزي با اشاره به چگونگي بيان حرفهاي ملي در قالب سينماي جهاني اظهار داشت: من در اين نشست به يك استنباطي رسيدم و فكر ميكنم كه بياييم از اين زاويه نيز به مسايل نگاه كنيم كه اصولا يك فيلمساز خصوصا آقاي مجيدي دوست دارد راجع به خوبيها بگويد. تمايل دارد فطرت انساني و سنتها و آداب و رسوم را در فيلمهايش
به نمايش بگذارد و از كرامت انساني كه در شرق خصوصا در ميان ما ايرانيها جريان دارد سخن بگويد اما بايد توجه كرد كه ما در جامعهاي داريم زندگي ميكنيم كه روز به روز اين مسير را از دست ميدهيم و اين واقعيتها را داريم و اگر فيلمسازي در جامعه رشد نميكند به دليل همين شرايط موجود است. وي ادامه داد: الكن شدن سينماي ملي، الكن شدن فيلمساز و كمبود سوژهها به دليل اين است كه معضلات اجتماعي دارد روز به روز بيشتر ميشود و شايد من فيلمساز نميخواهم اين موضوعات را به صورت جهاني نشان دهم و دوست دارم كماكان جامعهام را جامعهاي سبز به تصوير بكشم اما اگر بخواهم واقعيتها را نشان بدهم بايد همان چيزي را كه در جامعه وجود دارد به تصوير بكشانم و چون ما فيلمسازاني هستيم كه نميتوانيم به مخاطب دروغ بگوييم و از طرفي نميتوانيم چشممان را بر روي واقعيات ببنديم اين كار را هم نميكنيم. تبريزي تصريح كرد: من مي خواهم به جرات بگويم كه اينها مربوط ميشود به جامعه ما و سينماي ملي زماني ميتواند اصلاح شود كه جامعه خوبي داشته باشيم. اين كارگردان سينماي ايران افزود: آيا در حال حاضر چيزي در جامعه ما وجود دارد كه به آن افتخار كنيم؟ و چون پيدا
نميكنيم شايد يكي از دلايل الكن شدن زبان فيلمسازان در كشور ما همين است كه قهرمان خودش را پيدا نميكند واقعيت اين است كه قهرمان در جامعه امروز ما كم شده است و يا اصولا ديگر قهرماني وجود ندارد. وي خاطرنشان كرد: يك حسي در حال حاضر فيلمسازان با آن مواجه هستند و در مجيد مجيدي هم وجود دارد همين موضوع است كه دارد تيرگيهاي جامعه زياد ميشود و روشناييهاي آن كم و طبيعي است كه ما نميتوانيم در اين شرايط به رشد سينما كمك كنيم و شايد يكي از دلايل اينكه ديگر نميتوانيم در عرصههاي جهاني حضور پيدا كنيم اين است كه طبق تعريف مجيد مجيدي از جيبمان تاكنون خوردهايم و الان ديگر مولا نا و حافظ كاربردي ندارد و حتي دارند آنها را از ما ميگيرند. بسياري از آدمها در گذشته داشتهايم كه نتوانستهايم آنها را در جامعه تسري بدهيم. وي تصريح كرد: خودم معتقد هستم كه خيلي نقاط سياه نبايد مانع آدم بشود و اگر خيلي به اين معتقد باشيم كه اين سيري كه داريم ميرويم اين مسير اشتباهي است ميتوانيم برگرديم و به آينده معتقد باشيم. در ادامه اين نشست، مهران كاشاني فيلمنامهنويس «آواز گنجشكها» با اشاره به نوع همكاري خود با مجيدي در نگارش اين فيلم
گفت: من فكر ميكنم در مورد حضور «آواز گنجشكها» به عنوان نماينده سينماي ايران در اسكار، بيش از اين كه اين فيلم بتواند حامل جايزه باشد، اين است كه بتواند نماينده خوبي براي سينماي ايران باشد. وي ادامه داد: نه به عنوان فيلمنامهنويس بلكه به عنوان يك بيننده عادي «آواز گنجشكها» معتقدم كه اين فيلم نسبت به مناسبت انساني كه ميتواند كامل باشد، نقد جدي دارد. كاشاني ادامه داد: كريم در «آواز گنجشكها» استعارهاي از انسان متجددي است كه در فضاي شهري كشورهاي در حال توسعه زندگي ميكند و ما يك ميراثي داريم كه شامل اعتماد، ايمان، بردباري و صبر است. به نظر من به همين دليل شخصيت كريم استعارهاي است از زندگي شهري به خصوص در ميان ما كه داريم، خصوصيات خودمان را از دست ميدهيم و در اين ميان كريم «آواز گنجشكها» نوعي بازگشت به خويشتن را نمايش ميدهد. وي تصريح كرد: به همين دليل اين فيلم ميتواند صلاحيت نماينده سينماي ايران در اسكار را داشته باشد، چرا كه به نظر من اين فيلم در اين مقطع از تاريخ ايران يك موضع صريح و استعاري از وضعيت انسان متجدد شهرنشيني است. در ادامه «مهران كاشاني» در پاسخ به اين كه چرا فيلم داراي فراز و فرود
داستاني نيست، گفت: در فيلم آقاي مجيدي، دو وجه بود كه خود ايشان دوست داشت به صورت جدي در فيلم مطرح بشود. وجه اول در بازگشت به خويشتن بود و وجه دوم وجه تقديري. ايشان وقتي ميگويند وجه تقديري را جدي بگيرم يعني علاوه بر داستان ميخواهم توجه بيننده را به چيز ديگري جلب كنم. يعني يك راز، انديشه و يك تفكر در بيننده ايجاد شود كه اين موضوع كار بسيار دشواري است، چرا كه ما مجبور هستيم سكانسهايي داشته باشيم كه شايد خيلي به پيشبرد فيلم كمك نكند اما به دليل وجه تقديري بايد در فيلم گنجانده شود. كاشاني افزود: فيلمنامه مجيدي تقريبا كامل بود و به اين صورت نبود كه من در نگارش فيلمنامه نقشي داشته باشم. يكي از ويژگيهاي مجيدي اين است كه فيلمنامههاي او كامل است و من نميتوانستم چيزي غير از ويژگيهاي خودش را به فيلمنامه اضافه كنم و تمام سعي و تلاش من اين بود كه جهانبيني مجيدي را كشف كنم و در اين راه سعي كردم نگاه خودم را به او نزديك كنم. وي تصريح كرد: روند فيلمنامه نويسي به اين صورت بود كه من يك فيلمنامه آماده داشتم و شخصيتها همگي ثابت بود. ماجراهاي فيلمنامه، هميني بود كه در فيلم شاهد هستيم و حتي آغاز و پايان فيلم نيز هيچ
تغييري نداشت و تغييرات تنها در بدنه داستان شكل گرفت كه آن هم كاملا مطابق با نظرات مجيدي بود. وي درادامه تصريح كرد: احساس كردم چيزي را كه نوشتهام كاملا در هستيشناسي مجيدي ميگنجد و از همين جهت تجربه همكاري با مجيدي براي من بسيار فوقالعاده بود. در ادامه اين نشست مهران كاشاني با اشاره به تغييرات انجام شده در فيلم نسبت به فيلمنامه نهايي گفت: من اين شانس را داشتم كه مجيدي در تمام لحظات در كنار من حضور داشت و تمام حسي را كه ميتوانست به عنوان يك كارگردان داشته باشد به من منتقل كرد و خوشبختانه هيچ صحنه و سكانسي نيست كه توسط مجيدي تغيير داده نشده باشد. كاشاني تصريح كرد: اين موضوع نشان از هوشمندي كارگردان دارد و شما اگر فيلمنامه را با فيلم مقايسه كنيد، متوجه خواهيد شد كه هميشه يك چيزي كم و يا زياد شده است و اگر اين موضوع به بهتر شدن اثر كمك كند باعث خوشحالي فيلمنامه نويس خواهد بود. «رضا درستكار» منتقد سينماي ايران در ادامه با تاكيد بر صحبتهاي كمال تبريزي مبني بر وجه فرهنگي حضور يك فيلم در مراسم اسكار گفت: حضور جهاني سينماي ايران ميتواند يك الگوي تعريف شده و تبيين شده از سينما را ارايه دهد و ميتواند چگونگي
حضور جهاني «آواز گنجشكها» بيانجامد. در ادامه اين نشست، درستكار با اشاره به ويژگيهاي شخصيتها در اثار مجيدي گفت: آن چيزي كه باعث ميشود فيلمهاي مجيدي در جهان با استقبال رو به رو شود، سادگي و باورپذيري شخصيتهايش است و اين بحث كاملا بر اساس مباني فني است. وي ادامه داد: وجه مشخص در مورد آثار مجيدي اغناي فني است كه در آثار او ديده ميشود و شايد نقطه قوت «آواز گنجشكها» نيز كارگرداني مجيدي است. به صورتي كه اين كارگرداني به گونهاي است كه توسط بازيگرش جايزهاي فني ميگيرد و همانطور كه آقاي تبريزي هم گفتند در دوران پائيزي سينماي ايران جايزه فني رضا ناجي بسيار ارزشمند است و اين جايزه، ميتواند نشان دهنده تواناييهاي فني مجيد مجيدي باشد. وي ادامه داد: متأسفانه ما در بحث فني و امكانات ابزاري سينما بسيار ضعيف عمل كردهايم و 3 دهه از عمر انقلاب مي گذرد اما هنوز نتوانستهايم در اين عرصه موفق باشيم، اما سينماي ايران تنها هنر اين سرزمين است كه توانسته پرچمدار عرصههاي جهاني باشد و دريافت بيش از 1000 جايزه نشانگر همين موضوع است. رضا درستكار نيز در ادامه اين نشست گفت: اين جايي است كه ما بايد از كليت سيستم سينما دفاع
كنيم. بايد ببينيم كه از بحث مهندسي فرهنگي مقام معظم رهبري چقدر زمان مي گذرد و بايد پرسيد كدام خروجي را در اين بخش داشتهايم؟ وي افزود: نكته مهم اين است كه آن عزم جدي هنوز به وجود نيامده است و بحث مهندسي فرهنگي آنقدر جدي دنبال نميشود و ميتوان گفت كه متأسفانه ما هنوز مهندسي فرهنگي نداريم. در حاشيه نشست فرهنگسراي رسانه تحت عنوان «كنفرانس خبري آواز گنجشكها نماينده سينماي ايران در اسكار2009» هدايايي به برخي از عوامل سازنده اين فيلم و مهمانان حاضر در جلسه اختصاص يافت. بنا بر اين گزارش، در اين مراسم، يكي از جانبازان دفاع مقدس، تابلوي نقاشي شده از «مجيد مجيدي» اثر خودش را به اين سينماگر اهدا كرد. او اين هديه ارزشمند را به مناسبت موفقيتهاي جهاني اخير وي با متني به دستخط خود به او اهدا كرد. «مجيد مجيدي» همچنين يك جلد كلامالله مجيد هديه گرفت. اين نشست با حضور دكتر اسدي مدير فرهنگسراي رسانه از مجيد مجيدي، كمال تبريزي، مهران كاشاني و رضا درستكار با اهداي هدايايي تقدير شد.
منبع: فارس
دیدگاه تان را بنویسید