تأملي در سود سهام عدالت
صرفنظر از نوع، ماهيت، كاركرد و پيامدها و آثار درآمدي سهام عدالت كه هركدام از آنها به بررسيهاي كارشناسانه و لزوما ضروري نيازمند است، اجراي شفاف و بدون حاشيه اقدامات معطوف به تخصيص اين سهام و لحاظ سود آن هم به توجه ويژهاي نيازمند است؛ بهنحوي كه از طريق انتشار اطلاعات صحيح و داراي مباني منطقي امكان رصد كردن عمده كارهايي كه در اين عرصه صورت ميگيرد فراهم آيد و دغدغههاي ناشي از ابهام و ايهام در اين موضوع خطير كم و كمتر شود. در اين ارتباط تامل در نكات ذيل ميتواند داراي اهميت باشد. 1 - به موجب قانون تا 40 درصد سهام شركتهاي دولتي قابل واگذاري، قابل اختصاص به اقشار مختلف مردم بهعنوان سهام عدالت است. پرداختكنندگان قيمتهاي اين سهام كه بايد در بورس قسمت خود را بيابند، ميتوانند قيمت آنها را در اقساط 10ساله پرداخت كنند. تخفيفهاي 50درصدي نيز براي كساني كه در دهكهاي اول و دوم درآمدي قرار دارند در نظر گرفته شده است. بر اين اساس، اگر هر يك از دريافتكنندگان سهام عدالت به ميزان حداقل 500 هزار تومان برگه سهام دريافت كرده باشند و تاكنون 22ميليون نفر هم اين سهام را دريافت كرده باشند و حدود نيمي از اين تعداد هم مشمول تخفيف 50درصدي در قيمت باشند، ميتوان محاسبه كرد كه بدهي دريافتكنندگان سهام عدالت معادل 8هزار و 250ميليارد تومان است كه بدهي هر قسط آنها سالانه 825ميليارد تومان ميشود. 2 - مسئولان مربوطه اعلام كردهاند كه مبلغ 1800ميليارد تومان بهعنوان سود سهام عدالت توزيع خواهد شد. احتمالا اين سود مربوط به سال 1386 خواهد بود. اگر اين فرض منطقي را لحاظ كنيم كه صاحبان سهام عدالت قسط سالانه خود را هم از سود خود پرداخت كردهاند و مازاد آن را دريافت ميكنند بايد به اين نكته برسيم كه سود سالانه مربوط به سهام عدالت در سال 1386 مبلغ 2هزار و 625ميليارد تومان بوده است. 3 - همانطور كه قانونگذار معين كرده است، اگر حداكثر 40درصد سهام شركتهاي دولتي بهعنوان سهام عدالت توزيع شود (كه تاكنون چنين نشده است و سهام بسياري از شركتهاي سودده دولتي هم قابل واگذاري نخواهد بود) در آن صورت حداكثر بايد به اندازه 40 درصد سود سهام شركتهاي دولتي (درصورتيكه كاملا بين سهامداران توزيع شود) متعلق به سهام عدالت باشد. به عبارت ديگر، مبلغ 2هزار و 625ميليارد تومان كه بهعنوان يك قسط و سود قابل پرداخت لحاظ كرديم بايد معادل40درصد سود شركتهاي دولتي در سال 1386باشد. در آن صورت بايد قانون بودجه سود سهام شركتهاي دولتي در سال 1386 را مبلغي بيش از 6 هزار و 560 ميليارد تومان ثبت كرده باشد. 4 - آنچه در واقعيت امر وجود دارد آن است كه هم 40درصد سهام تمام شركتها واگذار نشده و هم سهم واگذار شده به افراد ممكن است از 500 هزار تومان بيشتر باشد و هم مقدار كساني كه در دهكهاي اول و دوم درآمدي مشمول تخفيف 50درصدي قيمت هستند، لزوما 11ميليون نفر نيستند و هم شركتهايي كه قرار است در مالكيت دولت بمانند بخش عمدهاي از سود سهام را در اختيار خود دارند و اين به معناي آن است كه اصولا از سهام آنها در سبد سهام عدالت قرار نگرفته است و هم سود كل سهام شركتهاي دولتي در بودجه سال 1386 درصورتيكه صددرصد آنها هم قابل واگذاري باشند به رقم مذكور در اين محاسبات نميرسد. بنابراين، پاسخ به اين سؤال كه سود سهام عدالت با عنايت به واقعيتهاي آماري چگونه مورد محاسبه قرار گرفته است و از چه محل پرداخت ميشود ميتواند جزء مطالبات جامعه باشد. حسن سبحاني عضو هيأت علمي دانشگاه تهران منبع: همشهری
دیدگاه تان را بنویسید