چه کسى تيرهاى بمبئى را شليک کرد؟

کد خبر: 67622

حوادث زنجيره اى شهر مهم بمبئى هند که در فاصله شامگاه روز چهارشنبه هفته قبل تا ظهر روز شنبه هفته جارى اتفاق افتاد از اهميت ويژه اى برخوردار است و مى تواند «سرآغاز» يک روند و نقطه عطف رخدادهاى بعدى شبه قاره باشد. البته هنوز بسيار زود است تا ابعاد پنهان اين ماجرا ديده شود و از اين رو بايد تحليل ابعاد و دقايق آن را به آينده واگذاشت. در عين حال مى توان با طرح سوالاتى راه را براى ورود به «پشت صحنه» باز کرد. 1- بنا به گفته بعضى از مقامات دولت هند - که البته با اظهارات مقامات ديگر اين کشور تعارض هايى دارد - تروريست ها از طريق دريا وارد پايتخت اقتصادى هند - بمبئى - شده اند. آنان در سر راه خود به يک ايستگاه قطار، يک رستوران متعلق به يهوديان، يک بيمارستان و دو هتل معروف و تاريخى و در نهايت به يک کنيسه متعلق به يهوديان حمله کرده اند. رئيس پليس بمبئى اعلام کرد که در جريان عمليات پليس براى مهار تروريست ها «همه شبه نظاميان مسلح» کشته شده اند. در اين حادثه چند بار نام يهوديان مقتول برده شده، يهوديانى که در کار طبخ غذا و يا دعا بوده اند. در اين ماجرا هيچ مرکز دولتى آسيب نديده ولى مراکز مورد علاقه مردم به گونه اى سمبليک آسيب ديده اند يعنى سفر، غذا، درمان و مرکز مذهبى مردم مورد حمله واقع شده اند. آيا اين چينش که براى تهيه يک فيلم سينمايى کاملا مناسبت دارد، تصادفى است؟ 2- در اين ماجرا به کنيسه فرقه کليمى «شاباد» نيز حمله شد. پس از آن رسانه هاى رژيم صهيونيستي از آن استدلال عاطفى براى اثبات مظلوميت يهودى ها نمودند آنهم درست در شرايطى که افکار عمومى از مرگ روزمره کودکان فلسطينى بر اثر گرسنگى و فقدان دارو متاثر مى باشد. اما تحقيقات بعدى نشان داد که کنيسه شاباد هيچ رابطه اى با صهيونيست ها ندارد و از رهبران آن با عنوان «آنتى صهيونيزم» - يعنى ضد صهيونيسم - نام برده مى شود حمله به يک کنيسه دورافتاده و منزوى و سپس کشته شدن «خاخام گاوريل هالتزبرگ و همسرش ريوکا» که سابقه ضد اسرائيلى دارند، سوالاتى را در مورد نقش رژيم صهيونيستى در اين حادثه پديد آورده است. البته صهيونيست ها بلافاصله پس از ماجرا به مرثيه سرايى درباره تشديد تهديدات تروريستى عليه اماکن و چهره هاى علمى يهودى روى آورده و براى حفظ صورت ماجرا هيأتى را نيز بعنوان مشارکت در تحقيقات پليس به بمبئى اعزام کردند. دستگاه سياسى و رسانه اى رژيم صهيونيستى با تکرار واژه «تروريسم اسلامي» تلاش خود را به برجسته سازى نقش القاعده و اسلام گرايان سنتى معطوف کردند. 3- هند و آمريکا در سالهاى پايانى دوره بوش به «هم پيمان استراتژيک» تبديل شدند کمک ويژه دولت بوش به دولت دهلى نو در بحث جنگ افزار هسته اى و غيرقابل تکرار خواندن آن در موردکشور ديگر ابعاد اين هم پيمانى را مشخص مى کند. در عين حال هندى ها در قالب يونيفل در مناطق بحرانى حضور نظامى دارند، تاکنون «نقش ويژه» اى را در ورود به مسايل خاورميانه نپذيرفته اند. مواضع هندى ها در برابر ايران نيز از آنچنان استحکامى برخوردار نبوده که واشنگتن را راضى کند. از آن طرف دولت بوش در ماههاى پايانى دوره خود با مشکل عدم همراهى غرب و آسيا با برنامه نظامى خود مواجه شده بود. مباحث دو اجلاس استکهلم و بخارست ناتو نگرانى هاى فراوانى را در محافل تصميم گير آمريکا موجب گرديد. پاسخ دولت گوردون براون به تقاضاى بوش براى اعزام نيروى بيشتر به افغانستان نيز کاملا نوميدکننده بود. بنابراين دولت آمريکا براى تحرک ويژه در افغانستان و پاکستان به يک «همکار ويژه» منطقه اى احتياج داشت. اما دولت دهلى نو براى همراهى ويژه با ديوانسالارى نظامى آمريکا در اين دو کشور با دو مشکل اساسى مواجه بود. مشکل اول به عدم علاقه هندى ها براى حضور در ميان پشتونها که آنان را «دشمن ترين» مى شناسند بازمى گردد و مشکل دوم به حساسيت ويژه پشتونهاى شبه قاره- از جمله دولت، ارتش و مردم افغانستان و پاکستان- نسبت به حضور نظاميان هند در شهرها و روستاهاى پشتون و پتان بازمى گردد. حادثه ششم آذرماه-26نوامبر- مشکل هندى ها را تا حدى حل کرده است چرا که اينک دولت هند مى تواند بگويد حضور نظامى ما در پاکستان و افغانستان براى دفاع از امنيت و شهروندان هندى است. اين حادثه موضع دولت دهلى نو را براى شهروندان هندى که موافق همراهى کشور خود با ايالات متحده نيستند را باورپذير مى کند در عين اينکه - به تصور طراحان- پشتونهاى افغانى و پاکستانى آن را محصول القاعده و نه تبانى آمريکا و هند خواهند دانست و آستانه تحمل آنان نسبت به دشمن ديرينه شان- هندوها- بالا مى رود. با اين وصف يک سوال اساسى به نقش دولت هند در اين ماجرا بازمى گردد. جالب اين است که مقامات هند که مى گويند همه عوامل ترور را کشته اند، همان ابتدا شهروندان پاکستانى و سپس دولت زردارى را بعنوان عوامل اصلى حادثه معرفى کرده اند. در اين ميان نخست وزير هند روز شنبه پس از آنکه اعلام کردند غائله تمام شده است با فرماندهان ارتش! ديدار کرد و اين سبب شد تا دولت پاکستان اعلام کند نيروهاى نظامى تازه اى را به مرز با هند اعزام مى کند. افزايش تنش ميان هند و پاکستان و اصرار بر نقش ملى و دولتى پاکستان در ترورها مى تواند به ايفاى نقش فعال هند در مسايل مرتبط با افغانستان و پاکستان بيانجامد. 4- در مورد نقش انگليس در اين صحنه نکاتى مطرح شده است. يک تلويزيون هند از نقش دولت لندن خبر داد. بعضى از رسانه هاى آمريکايى نيز خبر اين تلويزيون را بازتاب داده اند. يک کارشناس در مرکز سلطنتى «چاتم هاوس لندن» نيز از انگليسى بودن يکى از تروريست ها خبر داد ولى بلافاصله گفت او اصالتاً پاکستانى است. انگليسى ها طى 3 دهه گذشته همواره «نقش مکمل» را ايفا کرده و خود هيچ عملياتى را مديريت نکرده اند. نقش انگليس در تحولات عراق، لبنان، فلسطين، افغانستان، پاکستان، سودان، سوريه، سومالي، ايران و ... همواره از تابعيت آمريکايى سياست هاى لندن خبر داده اند. بعيد نيست که برجسته سازى نقش انگليس در اين صحنه نوعى انتقام جويى آمريکايى ها از دولت براون به واسطه مخالفت با اعزام نيروى جديد به افغانستان باشد. جالب اين است که پس از اين اتهامات دولت براون که نگران شده بود يک هيات امنيتى را روانه دهلى نو کرد ولى آمريکايى ها هيچ اقدامى براى طرح عدم دخالت لندن در ترورهاى بمبئى نکردند. 5-رژيم صهيونيستى در اين صحنه نقش چندگانه اى ايفا کرد از يک طرف وانمود کرد که در ناامنى ها و ترورهاى بمبئي، يهوديان مقيم و مسافر هدف اصلى بوده اند آنان ابتدا از 20 کشته يهودى و سپس از 70 کشته يهودى خبر دادند. از سوى ديگر با کليد کردن روى واژه «تروريسم اسلامي»، «تندروهاى اسلامي» و «القاعده» بر تنور مقابله با اسلام گرايى دميد و از اين طريق سعى کرد اعمال شديد فشار عليه حماس و ساکنان غزه را مقابله با تندروى مذهبى قلمداد کند. اسرائيلى ها در عين حال از اينکه گفته شود نقش برجسته اى در تحولات هند دارند، خشنود بودند. از اين رو «تارنماى وزارت خارجه اسرائيل» به جمع آورى واژگانى از مطبوعات و ساير رسانه هاى منطقه پرداخت که در آن به نقش اسرائيل در تحولات هند اشاره کرده بودند. به نظر مى رسد دولت تل آويو براى اثبات قدرتمندى خويش و توانايى براى ايفاى نقش در آن سوى مرزها به اين واژگان نياز شديد دارد. البته در جمع بندى حادثه اين سوال اساسى وجود دارد: نقش واقعى رژيم صهيونيستى در اين ماجرا چيست؟ 6- يک سؤال اساسى هم اين است که نقش دولت پاکستان و پشتونها و القاعده در اين ماجرا چيست؟ پاکستانى ها البته از يک سو در برخورد با آمريکايى ها و از سوى ديگر در برخورد با هندى ها انگيزه دارند و اگر در تاريخ شش دهه اخير پاکستان بنگريم مواردى از نقش آفرينى پاکستانى ها در انفجارهاى هند مى بينيم ولى با اين وجود مى توان- تقريبا- با قاطعيت پاکستانى ها را از نقش آفرينى در اين حادثه مبرا دانست البته اين هرگز به اين معنا نيست که امکان خريدن چند پاکستانى و سپس وا داشتن آنان به عمليات ترور در هند وجود ندارد. اين کار نه تنها براى آمريکا بلکه براى هر دولت کوچک نيز امکان پذير است. القاعده نيازى به انفجار و تيراندازى در يک هتل تاريخي، يک بيمارستان، يک ايستگاه قطار و کشتن چند شهروند هندى ندارد اين اقدام در پاکستان و عليه آمريکايى ها و حاميان آنان امکان پذيرتر است چه دليلى براى اقدام آنان در هند وجود دارد؟ دولت پاکستان و شهروندان اين کشور پس از رخداد روز چهارشنبه در موضع ضعف قرار گرفته و اين کاملاً قابل پيش بينى بود. با اين وصف مى توان با قاطعيت گفت که نه القاعده- با همه پليدى اش- و نه دولت پاکستان و نه شهروندان آن در طراحى و اجراى اين توطئه نقشى نداشته اند. 7- آمريکايى ها در اين صحنه بيش از ديگران به نتيجه مطلوب نزديک شده اند. اوباما و بوش به يک اندازه از لزوم اعزام نيروى بيشتر به افغانستان و تمرکز روى اين منطقه سخن گفته اند. معاون اوباما سه هفته پيش از انتخاب اوباما از لزوم تمرکز روى افغانستان سخن گفت و دو هفته پيش اعلام کرد: «درباره اوباما اشتباه نکنيد همان اشتباهى که درباره کندى داشتيد.شش ماه صبر کنيد آنوقت در مى يابيد که اوباما فرمان جنگ را در دست دارد نه منشور آشتي». سعدالله زارعي منبع: کیهان

۰

دیدگاه تان را بنویسید

 

تازه های سایت