احمدینژاد فاصله خود با طبقه متوسط را كم كند
پذيرش راي مردم در دوم خرداد1376 به مدت 8 سال و همچنين دور ششم مجلس نشان ميدهد راي مردم محترم است هرچند راديكال باشد. نبوي شكاف ايجاد شده بين عدالت و آزادي در جمهوري اسلامي را امري نامعقول دانست.
تهران امروز: هيچگاه خط كشيهاي موجود بين گروههاي سياسي در ايران را آنقدر پررنگ نميديدم كه مانع گفتوگوي آنها با يكديگر شود و تجربه طولاني گفتوگوهايم با رجال سياسي كشور بيشتر و بيشتر اين مرزها را در ذهنم كمرنگ ميكند با اين اميد كه رو ز به روز با وجود تنوع ارا و عقايد و باورها؛ گفتوگو و تفاهم بين كنشگران سياسي در ايران جايگزين تقابل و عداوت شود. در مقابل آنان كه هرگاه زبان ميگشايند يا قلم بر كاغذ ميبرند فضاي كشور را آشفته ميكنند و چشمانداز آينده سياسي ايران را مبهم ميسازند. برخي از اين رجال سياسي افكار نرم وزبان نرمتري دارند و گفتوگو با آنان بيشتر مردم را به آينده اميدوار ميكند. سيدمرتضي نبوي سياست مدار 62 ساله و محافظهكار ايراني از دسته اخير است. او در سال 1350 از دانشكده فني دانشگاه تهران فوق ليسانس مهندسي برق گرفت و همين تخصص علمي و مبارزات انقلابي منجر شد در دولت اول مهندس ميرحسين موسوي و بين سالهاي 1360 تا 1364 در مسند وزارت پست و تلگراف و تلفن (وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات امروز) قرار گيرد. نمايندگي مجلس شوراي اسلامي در دورههاي چهارم و پنجم و مدير مسئولي روزنامه رسالت گرايش محافظهكارانه و سنتگرايانه نبوي را بيشتر آشكار كرد بهگونهاي كه امروز از او بهعنوان هيات موسس و عضو شوراي مركزي جامعه اسلامي مهندسان نام ميبرند. همان تشكلي كه محمدرضا باهنر دبير كلي را برعهده دارد و محمود احمدينژاد زماني عضو شوراي مركزي ان بود. گفتوگو با مرتضي نبوي كه در سالهاي اخير همزمان با سه دوره عضويت در مجمع تشخيص مصلحت نظام موفق شد از رساله كارشناسي ارشد خود در علوم سياسي دفاع كند در دفتر فصلنامه «راهبرد ياس» انجام شد. دفتري ساده و صميمي مانند صاحب امتيازش مرتضي نبوي. محور گفتوگو با مهندس مرتضي نبوي وضعيت سياسي كشور از نظر چيدمان و گروه بنديهاي جديد درپي انتخابات دور دهم رياست جمهوري و حوادث پس از ان است. اينكه ايا فضاي دوگانه سنتي در سياست در ايران همچنان پابر جاست؟ عضو كابينه اول مهندس مير حسين موسوي در دهه 60 معتقد است: «بعد از عبور نظام از قائله منافقين و ضد انقلاب كه جبهه مقابل حزب اللهيها و پيروان حضرت امام (ره) بودند آرامآرام نيروهاي خط امام دوشاخه شدند كه نقطه اوج آن تفكيك روحانيون مبارز و روحانيت مبارز در استانه شكلگيري مجلس سوم بود و بعد از ان خط اماميهاي ان زمان تحت تاثير گرايشهاي اقتصادي دولت محور خود اصطلاح راست و چپ را جعل كردند و خودشان را چپ و ما را راستي ناميدند و بعدها نيز ما را محافظهكار ناميدند.» مديرمسئول روزنامه رسالت در پاسخ به اين سوال كه چرا هيچگاه جريان سوم موثري در عرصه سياسي ايران در سالهاي پس از انقلاب شكل نگرفته ميگويد: «البته خط سوميها در زمان امام؛ كارگزاران سازندگي در دهه 70 و حزب عدالت و توسعه در دهه 80 تلاش كردند جريان سوم باشند ولي موفق نبودند زيرا به نظر من پايگاه اجتماعي گسترده و موثري ندارند و شخصيتهايي مانند آقاي هاشمي هم كه توان ايجاد چنين جرياني را داشتند هيچگاه راضي به اين اقدام نشدند چون خود را فراجناحي ميدانستند.» نماينده مجلس شوراي اسلامي در ادوار چهارم و پنجم يعني بين سالهاي 1370 تا 1378 مقطع اصلي و تعيين كننده شكل گيري جناح بنديهاي اساسي در فضاي سياسي ايران را مربوط به بعد از دوم خرداد76 و بويژه پس از تشكيل مجلس ششم ميداند يعني زماني كه به نظراو « فضاي سياسي كشور به شكل بيسابقهاي رايكاليزه شد و سخن از رفراندوم و تغيير قانون اساسي و تغيير ساختار سياسي نظام؛ سكولاريسم و جمهوري عرفي به ميدان امد و سازمان مجاهدين و جبهه مشاركت ميدان دار اين پروژه ساختار شكن سياسي شدند». عضو مجمع تشخيص مصلح نظام ميگويد «همين رفتارها و مواضع موجب هوشياري و تحرك نيروهاي وفادار به انقلاب شد كه اين روزها اصولگرا خوانده ميشوندو توانستند در سه مرحله يعني دور دوم انتخابات شوراها؛ هفتمين دورمجلس و نهمين دور رياستجمهوري بر نهادهاي اصلي كشور مسلط شوند و اجازه ندهند از درون اين نهادها عليه نظام برنامهريزي شود.» از عضو شوراي مركزي جامعه اسلامي مهندسين ميپرسم ايا اصلاحطلبان بعد از واسپاري اين نهادها نسبت به رفتارها و مواضع ساختار شكنانه متنبه نشدند و با رويكردي متفاوت وارد انتخابات رياست جمهوري دور دهم نشدند؟ ميگويد اري به همين خاطر در اين انتخابات پشت سر مهندس موسوي قرار گرفتند چهرهاي كه سابقه اصولگرايانه دارد و همواره تاكيد ميكرد با باز گشت به اصول وارزشها اصلاحات را تعقيب ميكند ولي متاسفانه در روند انتخابات دوباره شاهد اين بوديم كه ابتكار عمل در دست افراطيها قرار گرفت يعني همان صحنه گردانان حزب مشاركت وسازمان مجاهدين. از نبوي درباره به اغما رفتن جريان اصلاحطلبي پس از انتخابات رياست جمهوري ميپرسم و اينكه برخي دوست دارند نقش نظام را دربه حاشيه راندن اصلاحطلبان ناديده بگيرند و براي شاهد سخنم نيز محاكمه سران اصلاحات در دادگاه انقلاب را مثال مياورم. او ميگويد « طبيعي است كه هيچ نظامي نميتواند و نبايد با رفتارهاي خارج از قانون و ساختارسياسي مماشات كند. مردم هم در دو پيمايش ملي كه در دوره اصلاحات انجام شد اعلام كردند اصلاحات را در درون نظام ميخواهند در حالي كه جريان اصلاحات با رفتارهاي فراتر از قانون؛ هم نظام را به واكنش واداشتند و همه اينده اصلاحات را در ابهام فرو بردند » به مهندس نبوي گفتم بسياري از اصلاحطلبان معتقدند نظام هم در دو دهه اخير نسبت به جريانات سياسي بيطرف نبوده و همواره جانب محافظهكاران ديروز و اصولگرايان امروز را گرفته است. او با رد اين ادعا گفت: پذيرش راي مردم در دوم خرداد1376 به مدت 8 سال و همچنين دور ششم مجلس نشان ميدهد راي مردم محترم است هرچند راديكال باشد. نبوي در پاسخ به اين سوال كه «اتفاقا برخي ميگويند همان تجربه دولت و مجلس اصلاحات و هزينههاي سنگين ان باعث شده كه نظام ديگر تحمل حضور اصلاحطلبان را نداشته باشد » ميگويد: اين هم از آن ادعاهاي بيسندي است كه اين روزها يازارش گرم است. مانند ادعاي تلقب در انتخابات كه هنوز يك برگ سند درباره ان منتشر نشده است حتي در فرجهاي كه رهبر معظم انقلاب براي معترضان به نتايج انتخابات ايجاد كردند اقايان محتشميپور و موسوي لاري حاضر نشدند به نمايندگي از مهندس موسوي محورهاي اعتراض كه قابل رسيدگي باشد را تعيين و امضا كنند. به نظر مهندس مرتضي نبوي از اين دست حرفها و تحليلها در انتخابات 76 هم بود كه ميگفتند نظر نظام با اقاي ناطق نوري است و به نقل از مرحوم گل اقا نوشتند بنويسيد خاتمي بخوانيم ناطق ولي نتيجه انتخابات نشان داد نظام به راي مردم كه خاتمي بود تمكين كرد واگر در انتخابات اخير هم راي مردم موسوي بود نظام براي پذيرش او امادگي كامل داشت. مهندس نبوي به حاشيه رفتن اصلاحطلبان در سالهاي اخير بويژه پس از انتخابات اخير را منشا اصلي انشقاق در جريان اصولگرايان ميداند و از مثلث اصولگرايي با اضلاع «اصولگرايان سنتي» با محوريت جبهه پيروان امام ورهبري؛ «اصولگرايان جديد يا در دولت» با محوريت رايحه خوش خدمت وامتداد مهر و حاميان محمود احمدينژاد و «اصولگرايان منتقد و مستقل» مانند جمعيت ايثارگران و شخصيتهايي مانند محسن رضايي؛ قاليباف و علي لاريجاني نام ميبرد و ميگويد: البته همه اصولگرايان در چهار موضوع اشتراك نظر دارند كه مرز ايدئولوژيك آنها با اصلاحطلبان و ديگر گروههاي سياسي است و آن معيارهاي چهارگانه عبارتند از: خط و راه امام(ره )؛ ولايتفقيه و شخص آيتالله خامنهاي؛ اسلام سياسي و جمهوريت و مردمسالاري. هرچند در رويكردها و شيوههاي پايبندي به اين ارزشها عدهاي انقلابي و احساسيتر و عدهاي تحولگرا و عقلاني و متعادل تر هستند. وقتي مهندس نبوي سخن از عقلانيت و اعتدال كرد و تفاوت نگاه اصولگرايان به اين دو معيار را مطرح كرد بحث رابطه اصولگرايان و محمود احمدينژاد و دولت نهم ودهم در كانون گفتوگويمان قرار گرفت. از او پرسيدم ايا ميتوان با توجه به شاخصهاي اصولگرايي و رفتار و مواضع محمود احمدينژاد او را يك اصولگرا ناميد يا بهتر است از جريان جديدي به نام احمدينژاد نام برد كه با محوريت مشايي؛ عليآبادي، زريبافان؛ ثمرههاشمي؛ محصولي؛ بذرپاش؛ رامين و الهام وچند نفر ديگر تحت پوشش اصولگرايي فعاليت ميكنند؟ نبوي با رد منحصر كردن پايگاه اجتماعي احمدينژاد به افراد مذكور از پايگاه گسترده رئيس دولت دهم در ميان اصولگرايان و جامعه ايران خبر داد و اينكه بسياري از جوانان و اقشار متوسط شهري برخلاف تبليغات صورت گرفته حامي محمود احمدينژاد هستند زيرا او گفتمان انقلاب اسلامي را بدون تعارف و خجالت مجددا مطرح كرد وبسياري از حلقههاي مديريتي را شكافت و اين شيوهها براي اصولگرايان جاذبه دارد. نبوي با تاكيد بر اينكه جاذبههاي محمود احمدينژاد نبايد مانع نقد او شود افزود: توجه بيشتر به عقلانيت و منطق در تصميمگيريها؛ پايبندي و احترام به قانون و طرح معقول و صحيح مساله اعتقاد به امامزمان(عج) مبتني بر مباني فقهي و اصولي شيعه مهمترين درخواستهاي مشترك اصولگرايان از محمود احمدينژاد است. وقتي از نبوي درباره ميزان پايبندي محمود احمدينژاد به ولايت فقيه و رهبري پرسيدم و اينكه رخدادهايي مانند الحاق سازمان حج وزيارت به سازمان گردشگري و انتصاب مشايي بعنوان معاون اول رئيسجمهور در اين پايبندي تشكيك وارد كرده است او اين رويدادها را قابل توجيه دانست و گفت: آيتالله خامنهاي نيز در زمان رياستجمهوري شان بهرغم تبعيت مطلق از امام (ره)؛ در معرفي نخستوزير به مجلس نظري خلاف نظر امام(ره) بهعنوان يك شهروند داشتند و علاقهمند بودند فردي غيراز مهندس موسوي را معرفي كنند ولي وقتي نظر امام بعنوان رهبر انقلاب مطرح شد ايشان تبعيت كردند.در ماجراي مشايي هم اقاي احمدينژاد از نظر رهبري تبعيت كردند هرچند اولا نبايد در ابتدا نسبت به معرفي وي اقدام ميكرد و ثانيا بايد زودتر مشايي را عزل ميكرد تا حساسيت اصولگرايان كمتر برانگيخته شود. نبوي در توجيه تقابل نظر آقاي احمدينژاد با مراجع تقليد نيز افزود: در كشوري كه ولي فقيه حاكم است رئيسجمهور تابع نظر ولي فقيه است و در ماجراي معرفي وزيران زن نيز نظر مقام معظم رهبري اين است كه زنان ميتوانند وزير شوند هرچند وزارت از شئون ولايت باشد. وقتي مرتضي نبوي از تصميمات و مواضع احمدينژاد حمايت كرد از او پرسيدم پس به نظر شما چرا سخنان و تصميمات محمود احمدينژاد حاشيهساز و جنجالي است و حتما علتي دارد؟ نبوي گفت: يك علت ان شجاعت احمدينژاد است مانند انتخاب وزير زن كه براي اولين بار در جمهوري اسلامي صورت گرفته است و لي يك علت ديگر ان كه كاملا قابل نقد است اين است كه آقاي رئيسجمهور گاهي از مسير عقلانيت و اعتدال خارج ميشود مانند معرفي مشايي. البته از بعد مفهومي نيز محمود احمدينژاد به اعتدال نياز دارد يعني همآنقدر كه بر عدالت و استقلال تاكيد ميكند بايد بر آزادي نيز پا فشاري كندزيرا گفتمان انقلاب اسلامي هرسه مفهوم فوق را با هم مطرح ميكند. چالشهاي پيش روي دولت محمود احمدينژاد در چهار سال آينده محور بعدي گفتوگو با مرتضي نبوي بود و اينكه بيشتر معترضان به نتايج انتخابات از طبقه متوسط شهري هستند يعني كارمندان؛ مديران؛ دانشجويان و تكنوكراتها كه بيشتر مسئوليتهاي دولتي و دستگاههاي اجرايي بر دوش آنهاست و در چنين شرايطي اين دولت چگونه خواهد توانست از عهده وظايف خود برايد؟ مرتضي نبوي با رد ديدگاهي كه معتقد است احمدينژاد بين طبقه متوسط شهر ي پايگاهي ندارد گفت: طبقه متوسط شهري همواره بويژه جوانان هميشه خواهان عدالت و آزادي بودند و عدالت خواهي را در احمدينژاد يافتند وبه او اقبال پيدا كردند و از همين روي فاصله راي او با مهندس موسوي در تهران 300هزار راي بود. هرچند دوم خرداديها به غلط ميگفتند هرچه مشاركت بالارود امكان پيروزي موسوي بيشتر است زيرا فكر ميكردند مردم فقط به دنبال آزادي هستند و اصلاحطلبان نماد آزادي خواهي هستند و از عدالت خواهي مردم بويژه طبقه متوسط غفلت كردند. البته توصيه من به اقاي احمدينژاد و دولت دهم اين است براي كم كردن فاصله خود با طبقه متوسط شهري بيشتر از گذشته به آزاديها بها دهد و حقوق منتقدان و مخالفان دولت را به رسميت بشناسد و نخبگان را در تصميم گيريها بيشتر دخالت دهد. نبوي شكاف ايجاد شده بين عدالت و آزادي در جمهوري اسلامي را امري نامعقول دانست و گفت: طبقه متوسط محصول انقلاب اسلامي است و مديران نظام بايد ضمن تامين خواستهها ومطالبات آنها كه در راس آنها عدالت و آزادي است بتوانند مطالبات و استعدادهاي اين طبقه را مديريت كنند چنانچه احمدينژاد به نيازهاي مديريتي بانوان و زنان در معرفي كابينه به خوبي پاسخ داد. نبوي دو پيام اصلي انتخابات خرداد 88 را آزادي خواهي و عدالت طلبي دانست و گفت: انانكه به موسوي و احمدينژاد راي دادند هم عدالت طلب بودند و هم آزادي خواه اما طرفداران موسوي بيشتر آزادي مطالبه ميكردند و انانكه به احمدينژاد راي دادند بيشتر عدالت و مبارزه با فساد واشرافي گري را جستوجو ميكردند و اتفاقا معرفي موسوي بعنوان نماينده اشرافي گري در شكست او موثر واقع شد. از اين رو بايد پيامهاي جديد جامعه را شنيد و به ان عمل كرد. بخش انتهايي اين گفتوگو به وقايع پس از انتخابات اختصاص يافت واينكه وضعيت خوبي بر كشور حاكم نيست و عنصر كليدي وحدت و يكپارچگي جامعه و مسئولان كشور شكافهاي بزرگي برداشته است و كتمان ان نيز دردي را دوا نميكند و بايد به فكر برون رفت از اين وضعيت بود. عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام در پاسخ به سخنان مقام معظم رهبري در عيد مبعث اشاره كرد و پيام مبعث يعني عقلانيت؛ قانون و اخلاق را نيازهاي اساسي جامعه امروز به ويژه نخبگان و مسئولان نظام دانست و در پاسخ به اين مساله كه «چرا در سخن وظاهر همه خود را پايبند به اين سه اصل ميدانند ولي درعمل شاهد رفتار ديگري هستيم» گفت: معيارو مرجع تشخيص پايبندي و عدم پايبندي به اين اصول نهادهاي قانوني هستند وكسي حق ندارد تنها به قاضي برود چون حتما راضي برميگردد. وي د رپاسخ به اين سوال كه ايا هجمه و حمله به شخصيتهاي برجسته نظام مانند آيتالله هاشميرفسنجاني ميتواند توجيهي داشته باشد گفت: اصلاو ابدا. اقاي هاشمي از استوانههاي انقلاب و نظام هستند و در حال حاضر دو مسئوليت كليدي در نظام ما بر عهده دارند و تندروها حق ندارد تحت پوشش دفاع از نظام به اين استوانه نظام حمله كنند و هيچ رسانهاي حق ندارد تحت دفاع از رئيسجمهور به اقاي هاشمي تعرض كند. نبوي در انتها و بعد از دفاع صريحاش از آيتالله هاشميرفسنجاني؛ از رئيس مجلس خبرگان رهبري و رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام متواضعانه درخواستي را مطرح كرد و ان اينكه ايشان همانطور كه در نماز جمعه تاريخي همه را به قانونگرايي فراخواند در مبارزه با فساد و اشرافيگرايي نيز پيشگام باشد زيرا شخصيت برجسته آقاي هاشمي قابليت چنين نقش مهمي را دارد و مردم نيز از ايشان چنين انتظاري دارند. مرتضي نبوي كه ديگر گرد پيري و سفيدي بر سر و رويش نشسته همچنين در اين گفتوگو فرصت ماه مبارك رمضان را مغتنم شمرد و براي موفقيت روزنامه «تهرانامروز» در دور جديد انتشارش دعا كرد.
دیدگاه تان را بنویسید