چرا مرتس ناگهان تغییر موضع داد؟

رضا گنجی  ،کارشناس سیاسی  : فریدریش مرتس، صدر اعظم آلمان، امروز در جریان بازدید از پایگاه آموزشی ارتش آلمان و با پوشش لباس نظامی، ایران را تهدید به حمله نظامی کرد. او که متنی از پیش نوشته شده را قرائت می کرد، همچنین اعلام کرد که "ایران باید پای میز مذاکره بیاید."

افزایش قیمت بنزین و گازوئیل و دیگر اقلام مورد نیاز مردم قاره سبز در پی حمله آمریکا و اسرائیل به ایران و در ادامه بخاطر بسته شدن تنگه هرمز، دولت مردان اروپایی را در مدیریت بازار و حکمرانی دچار مشکلِ جدی کرده است. 

در آلمان، تصویب بسته اضطراری انرژی، کاهش مالیات سوخت، جلوگیری از گران فروشی و دیگر طرحهای حمایتی و تنبیه ای نتوانسته است تمام اثرات منفی بازار را خنثی کند و مانع اعتراضات مردمی بر علیه دولت شان شود. 

بر اساس نظرسنجی چندی قبل ARD،  58 درصد از آلمانی‌ها با جنگ در ایران مخالف هستند و فقط ۲۵ درصد از آن حمایت می‌کنند. این مخالفت در میان احزاب مختلف، از جمله حزب راست‌گرا نیز دیده می‌شود.

پیش تر، دولت آلمان به صراحت اعلام کرده بود که در این جنگ مشارکت نظامی نخواهد کرد. بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان، به وضوح گفت:"این جنگ ما نیست، ما آن را شروع نکرده‌ایم."

حالا چه اتفاق مهمی رخ داده است که صدراعظم فعلی آلمان تهران را تهدید به حمله نظامی برای بازگشایی تنگه هرمز می کند؟ "ما همچنین متعهد هستیم که هرچه سریع‌تر به محاصرهٔ تنگهٔ هرمز از سوی ایران پایان دهیم. اگر شرایط لازم فراهم باشد، آلمان آماده است برای تضمین آزادی کشتیرانی، دست به اقدام نظامی بزند." فریدریش مرتس گفت. 

صدراعظم آلمان اخیرا انتقاد صریحی از راهبرد آمریکا در موضوع جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران داشت. او در تاریخ ۲۷ آوریل ۲۰۲۶ و در جمع دانش‌آموزان یک دبیرستان گفت که آمریکا در جنگ با ایران «در حال تحقیر شدن» است و «هیچ راهبرد روشنی» برای خروج از این جنگ ندارد و وضعیت فعلی یادآور بن‌بست‌های جنگ‌های افغانستان و عراق است. این سخنان خشم ترامپ را برانگیخت، چرا که مرتس تا پیش از این یکی از متحدان معتدل‌تر اروپایی محسوب می‌شد. 

نخستین اقدام عملی دونالد ترامپ در تنبیه آلمان و ناتو بخاطر عدم حمایت از حمله آمریکا به ایران، کاهش نیروهای آمریکایی در آلمان بوده است. اکنون حدود ۳۶ هزار و ۴۰۰ نیروی نظامی آمریکایی در آلمان مستقر هستند. این رقم در مقایسه با ۲۵۰ هزار نیروی آمریکایی که در سال ۱۹۸۵، پیش از سقوط دیوار برلین و پایان جنگ سرد، در آنجا مستقر بودند، تنها بخشی کوچک به شمار می‌آید.

تنها چند ساعت پس از آنکه دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرد دولتش در حال بررسی کاهش شمار نیروهای آمریکایی در آلمان است، صدر اعظم آلمان بر اهمیت شراکت "فرا‌ آتلانتیکی" تأکید کرد.

دلجویی از آمریکا با زدن حرف هایی بر ضد ایران، احتمالا سیاستِ "مرتس" در کنترل خشم ترامپ و مهار افزایش قیمت انرژی و دیگر اقلام در داخل کشورش است. "من خواستار آن شدم که فشار تحریم‌ها علیه تهران بار دیگر افزایش یابد. زیرا اگر هرمز همچنان مسدود بماند، این امر برای همهٔ ما خسارت اقتصادی عظیمی به بار خواهد آورد. از این رو، پیام ما این است که ایران باید به پای میز مذاکره بیاید." این بخش دیگری از اظهاراتِ صدر اعظم آلمان در جمع نظامیان بود. 

ترامپ دیروز (۲۹ آوریل) مدعی شد که مرتس «داشتن سلاح هسته‌ای برای ایران را مجاز می‌داند»، در حالی که مرتس پیشتر به صراحت اعلام کرده بود که ایران هرگز نباید به سلاح هسته‌ای دست یابد. صدراعظم آلمان امروز مجددا تاکید کرد که " برنامه هسته ای نظامی ایران باید متوقف شود." 

این روزها تاکتیکِ ترامپ، تغییر افکار عمومی و مقصر جلوه دادن اروپا بخاطر شکستِ سیاست های نظامی آمریکا در قبال ایران است. این سیاستِ ترامپ امروز توانسته نخستین قربانی اش را بگیرد و آلمان را احتمالا پیش تر وارد نزاعی کند که نه تنها نتیجه بخش نخواهد بود بلکه شرایط داخلی آن کشور را پیچیده تر و حکمرانی آنها را پرهزینه تر خواهد کرد. 

آلمان بخاطر دفاع تمام قد از اسرائیل در کشتار هزاران کودکِ بی گناه و همدستی در نسل کشی در غزه، هنوز منتقدین بسیاری در جهان دارد چرا که آلمان هنوز دومین تامین کننده تسلیحات اسرائیل است. حمایت سیاسی و حقوقی از رژیم اسرائیل، سرکوب تظاهر کننده گان و مخالفین نسل کشی و دیگر اقدامات ضد فلسطینی از حافظه جهانیان پاک نشده است.  

این خطای راهبردی آلمان در حمایت بی قید و شرط از اسرائیل امروز مجددا توسط صدر اعظم آلمان تکرار شد، او به صراحت اظهار داشت که "(ایران) نباید هیچ حمله دیگری علیه اسرائیل انجام بدهد." 

مقامات و مردم آلمان نباید فراموش کنند که حمایت آنها از صدام حسین در طول جنگ هشت ساله با ارسال فن آوری و مواد اولیه تسلیحات کشتار جمعی (بمب های شیمیایی)،  باعث کشته شدن هزار ایرانی شده است و ایرانیان هنوز بر این اعتقادند که باید انتقام این خیانت آلمانی ها گرفته شود. 

تهران بر این اعتقاد است که سیاستمداران آلمانی تابع سیاست های بین المللی آمریکا و فاقد هر نوع استقلال نظرند و در مقایسه با حاکمانِ دیگر دول قاره سبز از هوش سیاسی کمتری برخوردارند و به همین خاطر، آسان تر از لندن و پاریس نشینان قربانی لابی رژیم اسرائیل و واشنگتن می شوند.  

دلیل اظهاراتِ امروز صدر اعظم آلمان را می توان بخاطر کاستن از تنش های بوجود آمده فی مابین کشورش با آمریکا تفسیر کرد. ایضا آلمان تمایلی ندارد که خود را درگیر سیاست های جنون آمیز رئیس جمهور "دیوانه"ی آمریکا بکند. اما اگر بخواهد سخنان امروزش را عملی بکند و واردِ نزاع پیش آمده در منطقه غرب آسیا – تنگه هرمز - بشود تا شاید بتواند آرامش اقتصادی کشورش را تامین کند، عملا خطای بزرگی را مرتکب شده است. 

توانمندی های ایرانِ دیروز با ایرانِ امروز در تقابل با دشمنانش دارای تفاوت های بسیاری است. اگر در فکر ورود به بازی خطرناک آمریکا و اسرائیل در موضوع ایران هستید، قبل از هر اقدامی، درباره سود و ضررِ اقدام تان چند باره فکر کنید.